LATIN DICTIONARYLexicon Latīnum
verbthird (-iō variant) conjugation

trāiciō

trāiciō (present infinitive trāicere, perfect active trāiēcī, supine trāiectum)
Classical[traːˈjɪ.ki.oː]Ecclesiastical[traˈjiː.t͡ʃi.o]

Meaning

  1. to throw, cast or hurl across or over
  2. to cause to go across, over or through; transfer
  3. to pass through; strike, stab, pierce or transfix through
  4. to overstep, transgress

Latīnē defined in Latin in our graded readers

tēlum per corpus it, trānsit
take across; pierce
trāiciō -ere, -iēcī — in De Bello Gallico III, ch. 5
trāns ferō, trānsmittō
trāiciō -ere — in Aeneis, ch. 15

Conjugation

active indicative
formpresentimperfectfutureperfectpluperfectfut. perfect
1st sg.trāiciōtrāiciēbamtrāiciamtrāiēcītrāiēceramtrāiēcerō
2nd sg.trāicistrāiciēbāstrāiciēstrāiēcistītrāiēcerāstrāiēceris
3rd sg.trāicittrāiciēbattrāiciettrāiēcittrāiēcerattrāiēcerit
1st pl.trāicimustrāiciēbāmustrāiciēmustrāiēcimustrāiēcerāmustrāiēcerimus
2nd pl.trāicitistrāiciēbātistrāiciētistrāiēcististrāiēcerātistrāiēceritis
3rd pl.trāiciunttrāiciēbanttrāicienttrāiēcērunt
trāiēcēre
trāiēceranttrāiēcerint
active subjunctive
active subjunctive
formpresentimperfectperfectpluperfect
1st sg.trāiciamtrāiceremtrāiēcerimtrāiēcissem
2nd sg.trāiciāstrāicerēstrāiēcerīstrāiēcissēs
3rd sg.trāiciattrāicerettrāiēcerittrāiēcisset
1st pl.trāiciāmustrāicerēmustrāiēcerīmustrāiēcissēmus
2nd pl.trāiciātistrāicerētistrāiēcerītistrāiēcissētis
3rd pl.trāicianttrāicerenttrāiēcerinttrāiēcissent
passive indicative
passive indicative
formpresentimperfectfuture
1st sg.trāiciortrāiciēbartrāiciar
2nd sg.trāiceris
trāicere
trāiciēbāris
trāiciēbāre
trāiciēris
trāiciēre
3rd sg.trāiciturtrāiciēbāturtrāiciētur
1st pl.trāicimurtrāiciēbāmurtrāiciēmur
2nd pl.trāiciminītrāiciēbāminītrāiciēminī
3rd pl.trāiciunturtrāiciēbanturtrāicientur
passive subjunctive
passive subjunctive
formpresentimperfect
1st sg.trāiciartrāicerer
2nd sg.trāiciāris
trāiciāre
trāicerēris
trāicerēre
3rd sg.trāiciāturtrāicerētur
1st pl.trāiciāmurtrāicerēmur
2nd pl.trāiciāminītrāicerēminī
3rd pl.trāicianturtrāicerentur
imperative
imperative
formactivepassive
pres. 2nd sg.trāicetrāicere
pres. 2nd pl.trāicitetrāiciminī
fut. 2nd sg.trāicitōtrāicitor
fut. 3rd sg.trāicitōtrāicitor
fut. 2nd pl.trāicitōte—
fut. 3rd pl.trāiciuntōtrāiciuntor
infinitives & participles
infinitives & participles
formactivepassive
present infinitivetrāiceretrāicī
perfect infinitivetrāiēcissetrāiectum esse
future infinitivetrāiectūrum essetrāiectum īrī
present participletrāiciēns—
perfect participle—trāiectus
trāiecta, trāiectā, trāiectae, trāiectam, trāiectārum, trāiectās, trāiecte, trāiectī, trāiectīs, trāiectō, trāiectōrum, trāiectōs
future participletrāiectūrus
trāiectūra, trāiectūrā, trāiectūrae, trāiectūram, trāiectūrārum, trāiectūrās, trāiectūre, trāiectūrī, trāiectūrīs, trāiectūrō, trāiectūrōrum, trāiectūrōs, trāiectūrum
trāiciendus
trāiciundus
gerundtrāiciendī, trāiciendō, trāiciendumsupinetrāiectum, trāiectū

trāĭcĭo and transĭcĭo (so always in Cæs.); also trājĭcĭo and transjĭcĭo, jēci, jectum, 3, v. a. and n. trans-jacio,
I. to throw across.
I. With the person or thing that moves as object, to cause to cross, cause to go across, over, or through.
A. In gen., to throw, hurl, cast, or fling over, to shoot over or across: neque ullum interim telum transiciebatur, Caes. B. C. 3, 19: quae concava trajecto cumba rudente vehat (te), Ov. Am. 3, 6, 4: arreptum vexillum trans vallum hostium trajecit, Liv. 25, 14, 4: cum trans vallum signum trajecisset, id. 41, 4, 2: pontibus transjectis, thrown across, Hirt. B. G. 8, 9: malis antennisque de nave in navem trajectis, Liv. 30, 10, 5: volucrem trajecto in fune columbam suspendit, Verg. A. 5, 488: tela alio, Prop. 2, 12 (3, 3), 18: pecora nunc in hibernos nunc in aestivos saltus, drives over, Just. 8, 5, 7.—Poet.: pedes super acervos, to step over, Prop. 4 (5), 4, 76. membra per ardentes acervos celeri pede, Ov. F. 4, 782.—
B. In partic.
1. To transfer, cause to go over or across (from one place, etc., to another): est etiam aurigae species Vertumnus et ejus, Traicit alterno qui leve pondus equo, i. e. leaps lightly from horse to horse, Prop. 4 (5), 2, 36. anulum in dextram manum, Petr. 74: quod est levissimum ac summum, ut traiciant in alia vasa, decant, pour over, Varr. R. R. 1, 64, 1: cerussam in cacabum, Scrib. Comp. 45.—
2. Of soldiers, baggage, etc., to cause to cross (a stream, etc.), to transport, ship across, lead or conduct over, ship over, transfer: dum Brutus traiceret exercitum, Planc. ap. Cic. Fam. 10, 18, 2: legiones quattuor equitatumque omnem transjecit, Caes. B. C. 1, 40: omnibus ferme suis trans Rhodanum trajectis, Liv. 21, 26, 6: res suas trans Halyn, id. 38, 25, 7: quae ibi legiones essent, eas ... in Siciliam traiceret, id. 23, 31, 4: ut classem in Italiam traiceret, id. 28, 36, 1: pecuniam in provinciam, id. 26, 7, 8; 48, 13, 9: huc legionem postea transicit, Caes. B. C. 1, 54: magnam partem fortunarum eodem trajecit, Nep. Att. 2, 2: eas (sues) si quo traicere vult, in plostrum imponat, Varr. R. R. 2, 4, 11: ut praedatum milites trans flumen per occasiones aliis atque aliis locis traiceret, Liv. 2, 11, 2.— Pass.: Marius trajectus in Africam, Cic. Red. Quir. 8, 20: equitum innumerabilem vim traici Hellesponto in Europam, Liv. 35, 48, 3: classis Punica in Sardiniam trajecta, id. 27, 6, 13: (exercitus) Pado trajectus Cremonam, id. 21, 56, 4; 30, 24, 11: inermes in Boeotiam trajecti, id. 32, 17, 3: in Galliam trajecti forent, Tac. A. 12, 39.—
(b). With second acc. of the stream or place crossed: equitum magnam partem flumen transjecit, Caes. B. C. 1, 55: Caesar Germanos flumen traicit, id. ib. 1, 83 fin.: si se Alpes Antonius trajecerit, Cic. Fam. 11, 9, 2: exercitum Rhodanum, Planc. ap. Cic. Fam. 10, 9, 3: copias Rhodanum, id. ib. 10, 11, 2: quos in Africam secum traiceret, Liv. 29, 22, 12.—
(g). With se: ad Achillam sese ex regiā trajecit, Caes. B. C. 3, 112: si quo etiam casu Isaram se trajecerint, Brut. ap. Cic. Fam. 11, 13, 4: ducem Romanum in Africam trajecisse sese in hostilem terram, Liv. 28, 18, 10.—
(d). Poet., of the eyes: quocumque oculos trajecimus, i. e. to look, Lucr. 4, 424.—
3. To pass through, make a way through.
(a). Of soldiers: pars magna equitum mediam trajecit aciem, broke through, Liv. 42, 7, 7.—
(b). To strike through, stab through, pierce, penetrate, transfix, transpierce: unum ex multitudine, Caes. B. G. 5, 44: aliquem pilis, id. ib. 7, 82: aliquem scorpione, a latere dextro, id. ib. 7, 25: lictorem gladio, Auct. B. Alex. 52: cuspide serpentem, Ov. M. 4, 571: lanceā infestā medium femur, Hirt. B. G. 8, 48: femur tragulā, Caes. B. G. 5, 35: pectus ferro, Liv. 41, 11, 6: cava tempora ferro, Verg. A. 9, 634: harundine linguam, Ov. M. 11, 325: terga sagittā, id. ib. 9, 128: exuentem se ac nudatum gladio trajecit, Just. 3, 1, 8: sagittā sub mammā trajectus, id. 12, 9, 12: aliquid acu, Cels. 7, 8 and 9.—With se, to stab one's self: se uno ictu infra laevam papillam, Suet. Oth. 11.—
C. Trop.
1. In gen., to transfer, cause to pass: cum ex illius invidiā deonerare aliquid et in te traicere coeperit, Cic. Div. in Caecil. 14, 46: culpam in alium, Quint. 9, 2, 4: arbitrium litis trajecit in omnes, Ov. M. 12, 628.—Mid.: in cor Trajecto lateris capitisque dolore, having thrown itself, Hor. S. 2, 3, 29.—
2. In partic., in rhet.: verba, to transpose, Cic. Or. 69, 229: verba in clausulas, Quint. 9, 4, 31 Spald.—
II. To cross over, pass over, cross.
A. With the place or thing passed over as object: si Hannibal ad portas venisset murumque jaculo trajecisset, Cic. Fin. 4, 9, 22: trajecto amni, Liv. 21, 27, 3: Hiberum, id. 21, 30, 3: occupavit Scipio Padum traicere, id. 21, 39, 10: ratibus Trebiam, id. 21, 56, 8: mare, id. 33, 31, 10: flumen, id. 38, 2, 10; 38, 27, 6: fretum, Sen. Ep. 14, 8: amnem, Curt. 7, 7, 13; 8, 13, 23: utribus amnem, id. 4, 7, 16; 4, 1, 10: Rhenum, Suet. Tib. 18: mare, Sen. Ben. 6, 15, 6: Padum, Tac. H. 2, 22: sinum maris, Vell. 2, 43, 1: flumina nando, Suet. Caes. 57: Tiberim clipeo, Claud. VI. Cons. Hon. 186: Aurora Jam medium aetherio cursu trajecerat axem, Verg. A. 6, 536; cf. pass.: postquam cernant Rhodanum trajectum, Liv. 21, 30, 5: ut transjaci (nemora) ne sagittis quidem possint, Sol. 52, 46.—
B. Absol.: ad Aethaliam insulam trajecit, Liv. 37, 13, 3: ut classe Hasdrubal Aegimurum traiceret, id. 30, 24, 11: ne qua classis ex Africā traiceret, id. 30, 2, 1: sed traicere in Euboeam erat propositum, id. 40, 4, 10: (ei) paranti traicere in Africam nuntiatum est, id. 28, 36, 1; cf.: Romanae naves Samum traicerunt, id. 37, 13, 6: primo quoque tempore in Africam traiciendum, id. 29, 22, 11: ad nos trajecturum illud incendium esse, id. 7, 30, 12; cf. id. 31, 48, 7: piscatoriā scaphā trepidus trajecit, Just. 2, 13, 9: trajecisse veteres Iberos, Tac. Agr. 14. —
C. Trop., to overstep, transgress: traicit et fati litora magnus amor, Prop. 1, 19, 12.

Origins

Proto-Indo-European *terh₂-der. Proto-Indo-European *térh₂t Proto-Indo-European *-ónts Proto-Indo-European *tr̥h₂ónts Proto-Indo-European *tr̥h₂n̥ts Proto-Italic *trāns Proto-Italic *trāns- Latin trāns- Proto-Indo-European *(H)yeh₁- Proto-Indo-European *-kt Proto-Indo-European *(H)yéh₁kt ~ *(H)ih₁kéntder. Latin iaciō Latin trāiciō From trāns- (“across”) + iaciō (“throw, hurl”).

Descendants
  • Englishtraject
  • Englishtrajection
  • Englishtrajectory
  • Frenchtrajet
  • Frenchtrajection
  • Frenchtrajectoire
  • Romaniantrece
  • Romaniantrecere
  • Aromaniantrec, treatsiri

Quick answers

What does trāiciō mean in Latin?
trāiciō, a verb, means “to throw, cast or hurl across or over; to cause to go across, over or through; transfer”.
What are the principal parts of trāiciō?
trāiciō, trāicere, trāiēcī (third (-iō variant) conjugation).
How do you pronounce trāiciō?
In classical Latin, [traːˈjɪ.ki.oː]; in ecclesiastical (church) Latin, [traˈjiː.t͡ʃi.o].