servus1
Meaning
- masculinea slave
Quem patrem, qui servos est?
Father! What do you mean, when he’s a slave?Captivi ("the captives") by Plautus (English and Latin text) - masculinea serf
- masculinea servant
Latīnē defined in Latin in our graded readers
homō nōn līber, quī dominō labōrat; in tabulā servus ligna in culīnam portat.quī dominō servitChoosing the right word Döderlein's Latin Synonyms
Servus · Famulus · Mancipium · Minister · Ancilla · Servitus · Servitium
1. Servus, ancilla, famulus, and mancipium, denote a servant who is not free, a slave; minister, one who is free, or only in subordination. Plin. Ep. x. 97. Ancillæ, quæ ministræ dicebantur; that is, in Christian assemblies. 2. Servus (from εἴρερος) means a slave, in a political and juridical sense, as in a state of subjugation, in opp. to dominus, Cic. Verr. iv. 50, like δοῦλος and δμώς; famulus (χαμαλός?) in a patriarchal sense, as belonging to and part of the family, in opp. to herus, Cic. Off. ii. 7, like οἰκέτης; mancipium, in an economical sense, as a possession and marketable commodity, like ἀνδράποδον. 3. Serva means a female slave, with especial reference to her legal condition; ancilla, in ordinary life, as the feminine of servus. Servitus denotes slavery, quite indifferently, as a regular, natural, legal state; whereas servitium, either with contempt or compassion, as an irregular, compulsory, ignominious state. Most prose writers, however, use servitus merely as the abstract; servitium, and especially servitia, as the concrete term for servi. (v. 136.)
Declension
| form | singular | plural |
|---|---|---|
| nominative | servus | servī |
| genitive | servī | servōrum |
| dative | servō | servīs |
| accusative | servum servom | servōs |
| ablative | servō | servīs |
| vocative | serve | servī |
Phrases from Meissner's Latin Phrase-Book
- agere servum, lenonem
- to act the rôle of a slave, pander.
- frugi (opp. nequam) servus
- a good, useful slave.
- de servis quaerere (in dominum)
- to examine slaves by torture.
- infima fortuna or condicio servorum
- a degraded, servile condition.
Ulixes domi etiam contumelias servorum ancillarumque pertulit, Cic. Off. 1, 31, 113: servus armiger, Plaut. Cas. 2, 3, 39: dotalis, id. As. 1, 1, 72: frugi, id. Aul. 4, 1, 1: graphicus et quantivis pretii, id. Ep. 3, 3, 29: nequam et malus, id. Poen. 5, 2, 70: scelestus, infidelis, id. Trin. 2, 4, 126: peculiosus, id. Rud. 1, 2, 24: peculiaris, id. Capt. prol. 20: fallax, Ov. Am. 1, 15, 17: servus a pedibus, Cic. Att. 8, 5, 1: a manu, Suet. Caes. 74: aliquem servum sibi habere ad manum, Cic. de Or. 3, 60, 225: publici, public slaves, S. C. ap. Front. Aquaed. 100; Varr. ap. Gell. 13, 13, 4; Cic. Phil. 8, 8, 24; Liv. 9, 29 fin. et saep.; cf. Dig. 1, 5, 5.—Prov.: quot servi, tot hostes, Sinn. Capito ap. Fest. s. v. quot, p. 261 Müll.; cf. Sen. Ep. 47, 3; Macr. S. 1, 11 med.—Esp.: poenae servus, a slave of punishment, i. e. condemned to servile labor, Just. Inst. 1, 12, 3; Dig. 48, 19, 17.—vidit enim eos, qui se judiciorum dominos dici volebant, harum cupiditatum esse servos, Cic. Verr. 2, 1, 22, § 58: neque tam servi illi dominorum, quam tu libidinum, id. ib. 2, 4, 50, § 112: omnium libidinum servi, Plin. Ep. 8, 22, 1: adulescens libertorum suorum libertus servorumque servus, Vell. 2, 73, 1: servus potestatis, Cic. Cael. 32, 79; cf. also the doubtful reading: legum omnes servi sumus ut liberi esse possimus, id. Clu. 53, 146 (where B. and K. have omnes servimus).—servae sint istae an liberae, Plaut. Rud. 4, 4, 62: ego serva sum, id. Cist. 4, 2, 99; id. Pers. 4, 4, 63; id. Poen. 5, 4, 31: serva nata, id. Rud. 1, 3, 37: servum servaque natum regnum occupasse, Liv. 1, 47 fin.: serva Briseis, Hor. C. 2, 4, 3 et saep.Charlton Lewis's shorter dictionary for students: the same scholarship in plain, modern definitions.
Origins
From Old Latin servos, from Proto-Italic *serwos (“guardian”), from Proto-Indo-European *ser-wo-s (“guardian”), possibly from *ser- (“watch over, protect”) + *-wós. Cognate with servō, Avestan 𐬵𐬀𐬭𐬀𐬌𐬙𐬌 (haraⁱti, “he heeds, protects”), Northern Luri هیر (hir, “protects”).
- Catalanserv
- Catalanserf
- Italianservo
- Occitansèrve
- Frenchserffrom Old French serf
- Englishserffrom Old French serf
- Portugueseservo
- Romanianșerb
- Romanianserv
- Spanishsiervo