noun · femininefirst declension
sagitta1
sagitta f (genitive sagittae)
Classical[saˈɡɪt.ta]Ecclesiastical[saˈd͡ʒit.ta]
Mille Verba core vocabulary
Meaning
- femininean arrow, shaft, bolt
Cōnstitit hīc, arcumque manū celerīsque sagittās corripuit, fīdus quae tēla gerēbat Achātēs. [Aeneas] halted here, and grasped in hand his bow and swift arrows, weapons which were being carried by the faithful Achates. (See: Aeneas; Achates (Aeneid).)
29 BCE – 19 BCE, Vergilius, Aeneis 1.187–188 - femininemetonymicallythe extreme thin part of a vine branch or shoot
- femininemetonymicallythe arrowhead (plant of the genus Sagittaria)
- Late Latinfemininemetonymicallya lancet (instrument for bloodletting)
Latīnē defined in Latin in our graded readers
tēlum tenue quod arcū mittitur.sagitta -ae f — in Mille Verba, Bellum et Arma
tēlum arcūssagitta -ae (f) — in Metamorphoses I, †
spear
sagitta -ae — in Viri Romae Facillimi, ch. 10, 23
Declension
| form | singular | plural |
|---|---|---|
| nominative | sagitta | sagittae |
| genitive | sagittae | sagittārum |
| dative | sagittae | sagittīs |
| accusative | sagittam | sagittās |
| ablative | sagittā | sagittīs |
| vocative | sagitta | sagittae |
săgitta, ae, f. root sagh-; v. sagio.
I. An arrow, shaft, bolt (freq. in prose and poetry; cf.:
telum, jaculum): cum arcum mihi et pharetram et sagittas sumpsero, Plaut. Trin. 3, 2, 99: confige sagittis fures thesaurarios, id. Aul. 2, 8, 25; Cic. Ac. 2, 28, 89; id. N. D. 2, 50, 126 al.: missiles, Hor. C. 3, 6, 16: celeres, id. ib. 3, 20, 9 et saep.: sagittā Cupido cor meum transfixit, Plaut. Pers. 1, 1, 25; Lucr. 4, 1278; Tib. 2, 1, 81; Hor. C. 2, 8, 15; 1, 27, 12: sagittam conicere, Verg. A. 4, 69: nervo aptare sagittas, id. ib. 10, 131; Ov. M. 8, 380: savii sagittis per cussus est, Plaut. Trin. 2, 1, 16 (but the better reading is: ejus saviis perculsus).—II. Meton., of things of a like form.
A. The extreme thin part of a vine-branch or shoot, Col. 3, 10, 22; 3, 17, 2; Plin. 17, 21, 35, § 156. —
B. The herb arrow-head, Plin. 21, 17, 68, § 111.—
C. In late Lat., an instrument for letting blood, a lancet, Veg. 1, 22, 4; 1, 25, 5; 1, 43, 3, etc.—
D. Sagitta, a constellation, the Arrow, Hyg. Astr. 2, 15; 3, 14; Cic. Arat. 382; Col. 11, 2, 21; Plin. 17, 18, 30, § 131; 18, 31, 74, § 309.
Charlton Lewis's shorter dictionary for students: the same scholarship in plain, modern definitions.
sagitta ae, f
1 SAC-, an arrow, shaft, bolt : suos configebat sagittis: confixae venenatis sagittis: sagittam iacere, Tb.: nervo aptare sagittas, V.— A constellation, the Arrow .
Origins
Unknown etymology. Probably from a pre-Latin Mediterranean language. A minority view connects it to sāgiō (“to perceive quickly or keenly”).
Later borrowings
- Catalansagita
- Englishsagitta
- Italiansagitta
- Spanishsagita
- Esperantosago
- TranslingualSagitta
- Volapüksagit
Occitano-Romance
- Catalansageta
- Occitansageta
Ibero-Romance
- Portuguesesetafrom Old Galician-Portuguese saeta
- Spanishsaeta
- Asturiansaeta
- Galiciansetafrom Old Galician-Portuguese saeta
Balkan Romance
- Romaniansăgeată
- Aromaniansãdzeatã
Italo-Romance
- Italiansaetta
- Maltesesajjettafrom Italian saetta
- Siciliansajitta
Gallo-Romance
- Frenchsagettefrom Old French saete
Insular Romance
- Sardiniansaitta
North Italian
- Friuliansaete
- Istriotsàita
- Ladinsaëta
- Ladinsaita
- Ladinsita
- Piedmontesesajëta
- Romanshsajetta
- Venetansita
- Venetansaéta
Ancient borrowings
- Albanianshigjetë
- Tsakonianσογίτθα
- Greekσαΐτα
- Old Irishsaiget
- Proto-Brythonic*saɣeθ
In English words that came into English from sagitta
- sagittasagitta
- Sagittariussagittārius
- sagittalsagittālis
- sagittatesagitta
- sagittarysagittarius