verbsecond conjugation, no supine stem except in the future active participle
paeniteō
paeniteō (present infinitive paenitēre, perfect active paenituī, future active participle paenitūrus)
Classical[pae̯ˈnɪ.te.oː]Ecclesiastical[peˈniː.te.o]
paenitet 3rd sg. pres. act. ind.
Meaning
- transitiveto cause (someone) to regret or repent
- intransitiveto regret, repent; to be sorry
- impersonal(with accusative of person, genitive of thing or infinitive) to regret
Prīmum igitur illud tē scīre volō, Sampsiceramum, nostrum amīcum, vehementer suī stātūs paenitēre restituīque in eum locum cupere ex quō dēcidit.
First then I want you to know that our friend Sampsiceramus [Pompey] is bitterly unhappy about his position and longs to get back to where he stood before his fall.59 BCE, Cicero, Epistulae ad Atticum 2.23.2Sed neque paeniteat, nec gēns mihi cārior ūlla est:
And yet neither is there regret, nor is any other nation dearer to me: here may I be worshipped, here may I occupy the temple with my Jupiter. (Juno, after telling of the people and places she could have protected, now says she favors Rome.)8 CE, Ovidius, Fasti 6.51–52
Conjugation conjugation 2 future no-supine
| form | present | imperfect | future | perfect | pluperfect | fut. perfect |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1st sg. | paeniteō | paenitēbam | paenitēbō | paenituī | paenitueram | paenituerō |
| 2nd sg. | paenitēs | paenitēbās | paenitēbis | paenituistī | paenituerās | paenitueris |
| 3rd sg. | paenitet | paenitēbat | paenitēbit | paenituit | paenituerat | paenituerit |
| 1st pl. | paenitēmus | paenitēbāmus | paenitēbimus | paenituimus | paenituerāmus | paenituerimus |
| 2nd pl. | paenitētis | paenitēbātis | paenitēbitis | paenituistis | paenituerātis | paenitueritis |
| 3rd pl. | paenitent | paenitēbant | paenitēbunt | paenituērunt paenituēre | paenituerant | paenituerint |
active subjunctive
| form | present | imperfect | perfect | pluperfect |
|---|---|---|---|---|
| 1st sg. | paeniteam | paenitērem | paenituerim | paenituissem |
| 2nd sg. | paeniteās | paenitērēs | paenituerīs | paenituissēs |
| 3rd sg. | paeniteat | paenitēret | paenituerit | paenituisset |
| 1st pl. | paeniteāmus | paenitērēmus | paenituerīmus | paenituissēmus |
| 2nd pl. | paeniteātis | paenitērētis | paenituerītis | paenituissētis |
| 3rd pl. | paeniteant | paenitērent | paenituerint | paenituissent |
passive indicative
| form | present | imperfect | future |
|---|---|---|---|
| 1st sg. | paeniteor | paenitēbar | paenitēbor |
| 2nd sg. | paenitēris paenitēre | paenitēbāris paenitēbāre | paenitēberis paenitēbere |
| 3rd sg. | paenitētur | paenitēbātur | paenitēbitur |
| 1st pl. | paenitēmur | paenitēbāmur | paenitēbimur |
| 2nd pl. | paenitēminī | paenitēbāminī | paenitēbiminī |
| 3rd pl. | paenitentur | paenitēbantur | paenitēbuntur |
passive subjunctive
| form | present | imperfect |
|---|---|---|
| 1st sg. | paenitear | paenitērer |
| 2nd sg. | paeniteāris paeniteāre | paenitērēris paenitērēre |
| 3rd sg. | paeniteātur | paenitērētur |
| 1st pl. | paeniteāmur | paenitērēmur |
| 2nd pl. | paeniteāminī | paenitērēminī |
| 3rd pl. | paeniteantur | paenitērentur |
imperative
| form | active | passive |
|---|---|---|
| pres. 2nd sg. | paenitē | paenitēre |
| pres. 2nd pl. | paenitēte | paenitēminī |
| fut. 2nd sg. | paenitētō | paenitētor |
| fut. 3rd sg. | paenitētō | paenitētor |
| fut. 2nd pl. | paenitētōte | — |
| fut. 3rd pl. | paenitentō | paenitentor |
infinitives & participles
| form | active | passive |
|---|---|---|
| present infinitive | paenitēre | paenitērī |
| perfect infinitive | paenituisse | — |
| future infinitive | paenitūrum esse | — |
| present participle | paenitēns paenitente, paenitentem, paenitentēs, paenitentī, paenitentia, paenitentibus, paenitentis, paenitentīs, paenitentium | — |
| perfect participle | — | paenitita paenititā, paenititae, paenititam, paenititārum, paenititās, paenitite, paenititī, paenititīs, paenititō, paenititōrum, paenititōs, paenititum, paenititus |
| future participle | paenitūrus paenitūra, paenitūrā, paenitūrae, paenitūram, paenitūrārum, paenitūrās, paenitūre, paenitūrī, paenitūrīs, paenitūrō, paenitūrōrum, paenitūrōs, paenitūrum | paenitendus |
gerundpaenitendī, paenitendō, paenitendum
Phrases from Meissner's Latin Phrase-Book
- fortunae meae me paenitet
- I am discontented with my lot.
- non me paenitet, quantum profecerim
- I am not dissatisfied with my progress.
paenĭtĕo (less correctly poen-), ui, no
I. sup., ēre, 2, v. a. and impers. [root in poena, q. v.; Gr. ποινή].
I. Pers.
A. Act., to cause to repent, to displease (anteclass. and late Lat.):
et me quidem haec conditio nunc non paenitet, causes me no regret, Plaut. Stich. 1, 1, 50: quod male emptum est semper paenitet, Cat. ap. Plin. 18, 5, 6, § 26: paenitemini et credite Evangelio, repent, Vulg. Marc. 1, 15; id. Act. 3, 19.—B. Neutr., to repent, be sorry:
momenta certaminum assuefaciebant militem minus jam tandem aut virtutis aut fortunae paenitere suae, Liv. 22, 12, 10: etiam nunc paenitere suā sponte Aequos quam pati hostilia malle, id. 3, 2, 4: Athenienses primi paenitere coeperunt, Just. 11, 3, 3: paenituit populus, Vulg. Ecclus. 48, 16: non vult paenitere, id. Apoc. 2, 21.—Esp., in part. pres.: Lepidus paenitens consili, Sall. H. 1, 49 Dietsch: paenitens facti, Suet. Vit. 15; cf. id. Claud. 43 init.; cf. II. A. ε and ι infra.—II. Impers.
A. It repents one, etc., i. e. I, you, etc., repent; I, etc., repent, am sorry, grieve, rue, etc.
(a). Aliquem alicujus rei:
non paenitere me consilii de tuā mansione, Cic. Att. 9, 10, 8: quem ... in eam diem vitae non paenituerat, Just. 13, 1, 5: neque te, neque quenquam arbitror tuae paeniturum laudis, App. ap. Non. 158, 5: galeatum sero duelli paenitet, Juv. 1, 170.—(b). Alicujus rei alone:
bonae mentis paenituisset, Sen. Q. N 4, praef. 7: paenitebatque modo consilii, modo paenitentiae ipsius, Curt. 10, 7, 12.—(g). Aliquem alone:
si eos quidem non paeniteret, Cic. Fam. 9, 5, 2.—(d). With acc. of person, foll. by inf.:
efficiunt ut me non didicisse minus paeniteat, Cic. de Or. 2, 19, 77.—(ε) With neutr. pron. as subj. (cf. I. B. supra; Zumpt, Gr. § 442, explains the pron. in these passages as acc., but v. Krebs, Antibarb. p. 876): sapientis est nihil, quod paenitere possit, facere, Cic. Tusc. 5, 28, 81: sequitur ut nihil paeniteat, id. ib. 5, 18, 53: quaeri oportet utrum id facinus sit, quod paenitere fuerit necesse, id. Inv. 2, 13, 43. —(ζ) Foll. by rel. adverb. clause: etsi solet eum, cum aliquid fecit, paenitere, Cic. Att. 8, 5, 1.—(η) With quod: valde ego ipsi, quod de suā sententiā decesserit, paenitendum puto, Cic. Att. 7, 3, 6: paenitet quod non ab adultero coepi, Quint. Decl. 335.— (θ) With dat. of agent: consilii nostri ... nobis paenitendum, Cic. Fam. 9, 5, 2.—(ι) Absol.: tanta vis fuit paenitendi, Cic. Tusc. 4, 37, 79: corrigere errorem paenitendo, id. Fragm. ap. Lact. 6, 24: Sallustius usque eo processit, ut non paeniturum pro non acturo paenitentiam dixerit, Quint. 9, 3, 12: paenitet et torqueor, Ov. P. 1, 2, 60; Prud. Cath. 2, 26.—B. It discontents or displeases one, i. e. one is vexed, angry, offended, dissatisfied (class.; cf. taedet).
(a). Aliquem alicujus rei:
ut me imperii nostri paeniteret, Cic. Rep. 6, 16, 16: num hujusce te gloriae paenitebat? id. Phil. 1, 13, 33; cf. id. Rep. 3, 35, 47: num igitur, si ad centesimum annum vixisset, senectutis suae eum paeniteret? id. Sen. 6, 19: paenitere se virium suarum, Liv. 8, 23: paenituit multos vanae sterilisque cathedrae, Juv. 7, 203.—(b). With quod and subj.:
se paenitere, quod animum tuum offenderit, Cic. Att. 11, 13, 2.—C. It concerns, is a care to, makes anxious, dissatisfies; and with negative, it is enough, satisfies (mostly anteclass.):
an paenitet te, quanto hic fuerit usui? are you not satisfied? Plaut. Ps. 1, 3, 71: paenitetne te, quot ancillas alam? id. Truc. 2, 6, 52: duas dabo, una si parum'st; et si duarum paenitebit, addentur duae, are not enough, not satisfactory, id. Stich. 4, 1, 34: an paenitebat flagitii te auctore quod fecisset Adulescens? was it not enough? Ter. Eun. 5, 6, 12; id. Heaut. 1, 1, 20; id. Phorm. 1, 3, 20: an paenitet vos, quod salvum atque incolumem exercitum traduxerim? Caes. B. C. 2, 32: quod a senatu quanti fiam minime me paenitet, Cic. Att. 1, 20, 2; cf.: tam diu velle debebis (discere), quoad te quantum proficias non paenitebit, id. Off. 1, 1, 2. —Hence, A. paenĭtens, entis, P. a., repenting, repentant, penitent.
(b). With gen.: Lepidum paenitentem consilii, Sall. ap. Charis. p. 224 P.—
(g). With de:
signa paenitentis de matrimonio dederat, Suet. Claud. 43.— Hence, adv.: paenĭtenter, with regret, repentantly (late Lat.): auguria paenitenter omissa, Min. Fel. Oct. 26.—B. paenĭ-tendus, a, um, to be repented of, blamable, objectionable (perh. not ante-Aug.).
1. Affirmatively:
itaque hic ager sive exercetur, seu cessat, colono est paenitendus, Col. 3, 2: paenitendae rei recordatio, Sen. Brev. Vit. 10, 2.—2. With a negative:
sub haud paenitendo magistro, Liv. 1, 35, 5; 25, 6, 10; 40, 6, 3: dicta non paenitenda, Gell. 1, 3, 2: gens Flavia reipublicae non paenitenda, Suet. Vesp. 1.Charlton Lewis's shorter dictionary for students: the same scholarship in plain, modern definitions.
paeniteō (not poen-), uī, —, ēre
cf. poena, to make sorry, cause to repent : nihil, quod paenitere possit, facere: Paenitet et torqueor, O.: quo modo quemquam paeniteret quod fecisset?— To repent, be sorry : paenitere quam pati hostilia malle, L.: neque mihi veniet in mentem paenitere, quod, etc.: adsuefacere militem fortunae paenitere suae, L.—Impers, it repents, makes sorry, grieves, rues : tanta vis fuit paenitendi, of repentance : neque locus paenitendi relictus esset, L.: reputate, num eorum (consiliorum) paenitendum sit, S.: paenitebatque modo consili, modo paenitentiae ipsius, Cu.: si eos non paeniteret: solet eum, cum aliquid fecit, paenitere: efficiunt ut me non didicisse minus paeniteat: nisi forte sic loqui paenites: valde ego ipsi, quod de suā sententiā decesserit, paenitendum puto.— It discontents, displeases, vexes, makes angry, offends, dissatisfies : nostri nosmet paenitet, are dissatisfied with , T.: num igitur senectutis eum suae paeniteret?: paenitere se virium suarum, L.: Nec te paeniteat pecoris, divine poëta, be not offended that I call thee a shepherd , V.: An paenitebat flagiti, te auctore quod fecisset Adulescens? were you not content? etc., T.: an paenitet vos, quod, etc.? are you not satisfied? Cs.: se paenitere, quod aninum tuum offenderit.
Origins
Perhaps related to paene (“almost”) and to paenūria (“shortage”), meaning lack/shortage/dissatisfaction.
Elsewhere
- Romanianpănăta
Proto-Albanian
- Albanianpendohem
In English words that came into English from paeniteō
- repent*repaenitīre
- penitentpaenitēns
- pentimentopaenitēre
- penitencepaenitentia
- impenitentimpaenitentem
- penitentepaenitens
- impenitenceimpaenitentia