Vīlla Laurentīna

Haec epistula omnium longissima est quās adhūc lēgistī — et omnium fortasse cārissima ipsī Plīniō: nam in eā vīllam suam Laurentīnam nōbīs tōtam mōnstrat, conclāve post conclāve, quasi manū nōs dūcēns. Itaque hoc capitulum aliter aedificāvimus: singulās vīllae partēs prīmum tēcum ambulābimus — deinde statim verba ipsīus Plīniī dē eādem parte legēs. Sīc tōtam epistulam integram legēs, sed per portiōnēs: ut hospes, nōn ut lēctor fessus. Incipit Plīnius ab interrogātiōne amīcī Gallī: mīrāris cūr mē Laurentīnum meum tantō opere dēlectet? Dēsinēs mīrārī! Vīlla decem septem mīlibus passuum ab urbe sēcessit — quid est sēcessus? Sēcessus est locus quō sēcēditur, refugium ā turbā: tam prope ut, perāctīs negōtiīs diēī, ibi manēre possīs — pulcherrima ratiō! diēs Rōmae, nox ad mare. Aditur duābus viīs: Laurentīnā ā quārtō decimō lapide, Ostiēnsī ab ūndecimō. Quid est lapis hōc locō? Lapis est saxum mīliārium: in viīs Rōmānīs singula mīlia passuum lapidibus notantur — “ā quārtō decimō lapide” est “post quattuordecim mīlia passuum.” Via partim harēnōsa est; circā eam silvae viam coartant, prāta lātissima patēscunt, multī gregēs ovium, multa equōrum boumque armenta. Quid est grex? Grex est multitūdō animālium minōrum: ovium, caprārum. Quid est armentum? Armentum est multitūdō animālium maiōrum: boum, equōrum. Et dē vīllā ipsā iūdicium prīmum: “vīlla ūsibus capāx, nōn sūmptuōsa tūtēla” — satis magna ad ūsūs, nōn cāra ad cūram!

• sēcessus -ūs (m) refugium ā turbā
• lapis -idis (hōc locō) saxum mīliārium viae
• grex gregis (m) multitūdō ovium
• armentum -ī (n) multitūdō boum equōrumque