Medicus Meus

Vīgintī ferē annī trānsiērunt. Puer ille, quī in tenebrīs Vesuviī mortem exspectābat, iam vir est quadrāgintā annōrum: senātor, cōnsul, ūnus ex prīmīs virīs Rōmānīs. Et Rōma ipsa mūtāta est: post Domitiānum — tyrannum illum, sub quō timēre tacēreque necesse erat — imperātor novus rēgnat: TRĀIĀNUS. Mīles vērus, iūstus, moderātus; quem Rōmānī posteā “optimum prīncipem” vocābunt. Et nunc, lēctor, novum genus epistulārum incipit. Nam librī priōrēs (I–IX) epistulās continent quās Plīnius ipse ēlēgit et ōrnāvit et ēdidit; liber decimus aliud est: epistulae ad imperātōrem scrīptae — et, quod mīrum est, RESPŌNSA imperātōris! Prīmum in hōc librō alteram partem audīmus: nōn sōlum Plīnius loquitur, sed etiam Trāiānus respondet. Quōmodo cīvis imperātōrem alloquitur? Audī: “Proximō annō, domine, gravissimā valētūdine ūsque ad perīculum vītae vexātus...” Domine! Sīc imperātor appellātur — nōn “rēx,” nōn “deus” (quamquam Domitiānus “dominus et deus” vocārī voluerat!), sed domine — quasi patrōnus magnus. Quid est vexāre? Vexāre est male tractāre, afflīgere: morbus eum vexāvit ūsque ad perīculum vītae — paene mortuus est! Quis eum servāvit? “Iātralīptēn assūmpsī.” Quid est iātralīptēs? Verbum Graecum est (nam medicīna Graeca erat): medicus quī corpus unguit, fricat, exercet — nōn ferrō nec medicāmentīs sed manibus cūrat. Hic homō Plīnium sānāvit. Et Plīnius grātus esse vult: “cuius sollicitūdinī et studiō tuae tantum indulgentiae beneficiō referre grātiam parem possum.” Quid est indulgentia? Indulgentia est benignitās eius quī petenti dat, favor. Quid est beneficium? Beneficium est bonum factum, dōnum grātiae. Sōlā tuā indulgentiā — inquit imperātōrī — grātiam parem referre possum: id est, tū sōlus dare potes id quod ego prō vītā meā dēbeō.

• vexō -āre male tractō, afflīgō
• iātralīptēs -ae (m) medicus quī manibus cūrat
• indulgentia -ae (f) benignitās dantis
• beneficium -ī (n) bonum factum, dōnum