īnstituō
Meaning
- to set up, establish, found, institute or arrange
- to train, teach, instruct, educate (usually by a course of training)
- to make (something) a habit, practice, or custom
- to build, construct
- to appoint (typically, a guardian or heir)
- to begin, undertake, purpose, determine (typically, some purpose, plan or project)
Delectum tota provincia habere instituit
He decided to have a levy throughout the provinceoppugnare instituit idque biduo circumvallavit
He determined to attack and draw a line of circumvallation around it in two days
Latīnē defined in Latin in our graded readers
doceō et dūcō; magister puerōs īnstituit.Choosing the right word Döderlein's Latin Synonyms
Erudire · Formare · Instituere
Erudire and formare denote education as an ideal good, and as a part of human improvement; erudire, generally, and as far as it frees from ignorance; formare, specially, and as far as it prepares one in a particular sphere, and for a particular purpose, and gives the mind a bent thereto; whereas instituere denotes education as a real good, in order to qualify for a particular employment. (vi. 113.)
Instituere · Instaurare · Restituere · Restaurare
Instituere means to establish a profane, instaurare, a sacred, or honorable, or generally important institution, such as sacrifices, sacred games, wars and battles. Hence is instituere itself a usual, instaurare, a solemn, select expression. In the same manner restituere is distinguished from restaurare. (iv. 300.)
Conjugation conjugation 3
| form | present | imperfect | future | perfect | pluperfect | fut. perfect |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1st sg. | īnstituō | īnstituēbam | īnstituam | īnstituī | īnstitueram | īnstituerō |
| 2nd sg. | īnstituis | īnstituēbās | īnstituēs | īnstituistī | īnstituerās | īnstitueris |
| 3rd sg. | īnstituit | īnstituēbat | īnstituet | īnstituit | īnstituerat | īnstituerit |
| 1st pl. | īnstituimus | īnstituēbāmus | īnstituēmus | īnstituimus | īnstituerāmus | īnstituerimus |
| 2nd pl. | īnstituitis | īnstituēbātis | īnstituētis | īnstituistis | īnstituerātis | īnstitueritis |
| 3rd pl. | īnstituunt | īnstituēbant | īnstituent | īnstituērunt īnstituēre | īnstituerant | īnstituerint |
active subjunctive
| form | present | imperfect | perfect | pluperfect |
|---|---|---|---|---|
| 1st sg. | īnstituam | īnstituerem | īnstituerim | īnstituissem |
| 2nd sg. | īnstituās | īnstituerēs | īnstituerīs | īnstituissēs |
| 3rd sg. | īnstituat | īnstitueret | īnstituerit | īnstituisset |
| 1st pl. | īnstituāmus | īnstituerēmus | īnstituerīmus | īnstituissēmus |
| 2nd pl. | īnstituātis | īnstituerētis | īnstituerītis | īnstituissētis |
| 3rd pl. | īnstituant | īnstituerent | īnstituerint | īnstituissent |
passive indicative
| form | present | imperfect | future |
|---|---|---|---|
| 1st sg. | īnstituor | īnstituēbar | īnstituar |
| 2nd sg. | īnstitueris īnstituere | īnstituēbāris īnstituēbāre | īnstituēris īnstituēre |
| 3rd sg. | īnstituitur | īnstituēbātur | īnstituētur |
| 1st pl. | īnstituimur | īnstituēbāmur | īnstituēmur |
| 2nd pl. | īnstituiminī | īnstituēbāminī | īnstituēminī |
| 3rd pl. | īnstituuntur | īnstituēbantur | īnstituentur |
passive subjunctive
| form | present | imperfect |
|---|---|---|
| 1st sg. | īnstituar | īnstituerer |
| 2nd sg. | īnstituāris īnstituāre | īnstituerēris īnstituerēre |
| 3rd sg. | īnstituātur | īnstituerētur |
| 1st pl. | īnstituāmur | īnstituerēmur |
| 2nd pl. | īnstituāminī | īnstituerēminī |
| 3rd pl. | īnstituantur | īnstituerentur |
imperative
| form | active | passive |
|---|---|---|
| pres. 2nd sg. | īnstitue | īnstituere |
| pres. 2nd pl. | īnstituite | īnstituiminī |
| fut. 2nd sg. | īnstituitō | īnstituitor |
| fut. 3rd sg. | īnstituitō | īnstituitor |
| fut. 2nd pl. | īnstituitōte | — |
| fut. 3rd pl. | īnstituuntō | īnstituuntor |
| form | active | passive |
|---|---|---|
| present infinitive | īnstituere | īnstituī |
| perfect infinitive | īnstituisse | īnstitūtum esse |
| future infinitive | īnstitūtūrum esse | īnstitūtum īrī |
| present participle | īnstituēns | — |
| perfect participle | — | īnstitūtus īnstitūta, īnstitūtā, īnstitūtae, īnstitūtam, īnstitūtārum, īnstitūtās, īnstitūte, īnstitūtī, īnstitūtīs, īnstitūtō, īnstitūtōrum, īnstitūtōs |
| future participle | īnstitūtūrus īnstitūtūra, īnstitūtūrā, īnstitūtūrae, īnstitūtūram, īnstitūtūrārum, īnstitūtūrās, īnstitūtūre, īnstitūtūrī, īnstitūtūrīs, īnstitūtūrō, īnstitūtūrōrum, īnstitūtūrōs, īnstitūtūrum | īnstituendus īnstituenda, īnstituendā, īnstituendae, īnstituendam, īnstituendārum, īnstituendās, īnstituende, īnstituendīs, īnstituendōrum, īnstituendōs |
Phrases from Meissner's Latin Phrase-Book
- institutum tenere
- to remain true to one's principles.
- instituta et leges
- the constitution.
- novas religiones instituere
- to introduce a new religion, a new cult.
- ex instituto (Liv. 6. 10. 6)
- according to traditional usage.
- turres instituere, exstruere
- to raise towers.
- institui or erudiri ab aliquo
- to receive instruction from some one.
- institutum or id quod institui
- a theme, subject proposed for discussion.
- vitae ratio bene ac sapienter instituta
- a sound and sensible system of conduct.
4 more phrases
- aliquem ad humanitatem informare or instituere
- to teach a person refinement.
- sermonem conferre, instituere, ordiri cum aliquo
- to enter into conversation with some one.
- navem, classem aedificare, facere, efficere, instituere
- to build a ship, a fleet.
- rem publicam legibus et institutis temperare (Tusc. 1. 1. 2)
- to give the state a constitution.
class.): vestigia nuda sinistri Instituere pedis, Verg. A. 7, 690.— Trop.: argumenta in pectus multa institui, I have put, i. e. formed in my heart, Plaut. Most. 1, 2, 2: quemquamne hominem in animum instituere, aut parare, i. e. to set his heart on (al. in animo), Ter. Ad. 1, 1, 13.—vestigia, Lucr. 4, 474: arborem, Suet. Galb. 1: pratum, Col. 2, 18, 3: jugera tercenta, ubi institui vineae possunt, Cic. Agr. 2, 25, 67: portorium vini, to lay on, impose, id. Font. 5: instituit officinam Syracusis in regia maximam, founded, erected, Cic. Verr. 2, 4, 24, § 54: mercatum, id. Phil. 3, 12: codicem et conscribere, id. Rosc. Com. 2: bibliothecam, Plin. 35, 2, 2, § 10. — magnus muralium pilorum numerus instituitur, Caes. B. G. 5, 39: naves, to build, id. ib. 5, 11: pontem, to construct, id. ib. 4, 18: turres, id. ib. 5, 52: amphora coepit institui, Hor. A. P. 22: convivia, Suet. Tit. 7: longiorem sermonem, to hold, Caes. B. G. 5, 37: delectum, id. B. C. 1, 16: remiges ex provincia, to obtain, procure, id. B. G. 3, 9.—dapes, Verg. A. 7, 109: convivium, Just. 12, 13, 6: convivia jucunda, Suet. Tit. 7.— ibi regnum magnum institutum, Plaut. Rud. 4, 2, 30: quo in magistratu non institutum est a me regnum, sed repressum, Cic. Sull. 7, 21: so, magistratum, id. Att. 6, 1, 8: de civitatibus instituendis littera, id. de Or. 1, 19, 86: civitatis formam, Tac. H. 4, 8: is id regnum cum fratribus suis instituit, Lact. 1, 13, 14: ab instituta gente, Amm. 17, 13, 27: collegium figulorum, Plin. 35, 12, 46, § 159: aerarium militare, Suet. Aug. 49: stipendia, id. Claud. 5.—So of holidays, games, etc.: ferias diesque festos, Plin. 18, 29, 69, § 284: Saturnalia institutus festus dies, Liv. 2, 21, 2: sacros ludos, Ov. M. 1, 446.— qui me cum tutorem, tum etiam secundum heredem instituerit, Cic. Fam. 13, 61: Populum Romanum tutorem, id. de Or. 1, 53, 228: magistratum, id. Att. 6, 1; Suet. Caes. 83; id. Vitel. 6; id. Claud. 1; Just. 7, 2, 5; Plin. Ep. 5, 1, 9.—ut fierent quaestores), Liv. 4, 4; Cic. Tusc. 5, 20, 58.—With the simple subj.: instituit, quotannis subsortitio a praetore fieret, Suet. Caes. 41.—ubi cenas hodie, si hanc rationem instituis? Plaut. Stich. 3, 1, 26: cum Zenone Arcesilas sibi omne certamen instituit, Cic. Ac. 1, 12.— id negotium institutum est, Plaut. Poen. 4, 2, 103: si diligentiam, quam instituisti, adhibueris, id. ib. 16, 20: perge tenere istam viam, quam instituisti, Q. Cic. Petit. Cons. 14: ad hunc ipsum quaedam institui, Cic. Ac. 1, 1, 2: historia nec institui potest sine, etc., id. Leg. 1, 3, 9: iter, Hor. C. 3, 27, 5.— With inf.: ut primum Velia navigare coepi, institui Topica conscribere, Cic. Fam. 7, 19 init.: flagitare, id. ib. 10, 16, 1: si quae non nupta mulier virorum alienissimorum conviviis uti instituerit, begun, made it a practice, id. Cael. 20, 49: recitare omnia, Suet. Aug. 84. —tu actionem instituis, ille aciem instruit, Cic. Mur. 9: quartae aciei quam instituerat, signum dedit, Caes. B. C. 3, 93, 5.—quaestum, Cic. Quint. 3: aliquos sibi amicos, Cic. Verr. 2, 4, 9, § 21: animum ad cogitandum, apply, Ter. Phorm. 2, 1, 10. — in praesentia (Caesar) similem rationem operis instituit, Caes. B. C. 1, 42, 1. —With inf.: senex scribere historias instituit, Nep. Cat. 3: quaerere tempus ejus interficiendi, id. Alcib. 5: montanos oppugnare, Liv. 28, 46: habere secum, Caes. B. G. 7, 13, 1: coronas ad ipsum mittere, Suet. Ner. 22.— With object-clause: frumentum plebi dari, Vell. 2, 6, 3.—sapienter vitam instituit, Ter. And. 1, 1, 40: libri de civitatibus instituendis, Cic. de Or. 1, 19, 86: mores, Quint. 1, 2, 2: familiam, id. 10, 3, 9.— sic tu instituis adulescentes? Cic. Cael. 17, 39: oratorem, Quint.1, 1, 21.—With inf.: Latine loqui, Col. 1, 1, 12: Pan primus calamos cerā conjungere plures Instituit, Verg. E. 2, 32; 5, 30; id. G. 1, 148: amphora fumum bibere instituta Consule Tullo, Hor. C. 3, 8, 11: cum tibiis canere voce instituit, Plin. 7, 56, 57, § 204.—With abl.: aliquem disciplinis Graecis, Quint. 1, 1, 12: lyrā, id. 1, 10, 13: disciplina Romana, Suet. Caes. 24.—With ad: aliquem ad dicendum, Cic. de Or. 2, 39, 162: aliquem artibus et moribus, Juv. 14, 74: filios instituere atque erudire ad majorum instituta, Cic. Verr. 2, 3, 69; § 161: ad lectionem, Quint. 1, 7, 17.— With ut or ne and subj.: quem tu a puero sic instituisses, ut nobili ne gladiatori quidem faveret, Cic. Quint. 21, 69: pueros, ut, etc., Suet. Tib. 44; id. Aug. 64: nos, ne quem coleremus, etc., Sall. J. 14, 18.—Of animals: boves, Col. 6, 2, 8 al.Charlton Lewis's shorter dictionary for students: the same scholarship in plain, modern definitions.
Origins
- Proto-Indo-European*h₁én
- Proto-Italic*en
- Proto-Italic*en-
- Latinīnstituō
Proto-Indo-European *steh₂- Proto-Indo-European *-tus Proto-Indo-European *stéh₂-tu-s ~ *sth₂-téw-s Proto-Italic *status Proto-Indo-European *-yéti Proto-Italic *statujō Proto-Italic *statuō Latin statuō Latin īnstituō From in- + statuō.
- Catalaninstituir
- Englishinstitute
- Frenchinstituer
- Italianistituire
- Portugueseinstituir
- Romanianinstitui
- Spanishinstituir
- Galicianinstituír
- Sicilianstituiri
- Sicilianistituiri