adjectivefirst/second-declension adjective
nūdus
nūdus (feminine nūda, neuter nūdum)
Classical[ˈnuː.dʊs]Ecclesiastical[ˈnuː.dus]
nūde sg. voc. m.№ 545 of the 1,000 commonest wordsMille Verba core vocabulary
Meaning
- adjectiveunclothed, nude, naked
- adjectivestripped, deprived, destitute
- adjectivedefenceless, helpless, unarmed
- adjectivepoor, needy
- adjectivebare, simple, pure
- adjectiveunadorned
Latīnē defined in Latin in our graded readers
sine veste.nūdus -a -um — in Mille Verba, Corpus Hūmānum
sine tegumentō, apertusnūdus -a -um — in IVLIANVS I: Gallia, ch. 3
sine vestenūdus -a -um — in Evangelium secundum Matthaeum, ch. 23
Declension
| form | masculine | feminine | neuter |
|---|---|---|---|
| nominative | nūdus nūdulus | nūda nūdula | nūdum nūdulum |
| genitive | nūdī nūdulī | nūdae nūdulae | nūdī nūdulī |
| dative | nūdō nūdulō | nūdae nūdulae | nūdō nūdulō |
| accusative | nūdum nūdulum | nūdam nūdulam | nūdum nūdulum |
| ablative | nūdō nūdulō | nūdā nūdulā | nūdō nūdulō |
| vocative | nūde nūdule | nūda nūdula | nūdum nūdulum |
| form | masculine | feminine | neuter |
|---|---|---|---|
| nominative | nūdī nūdulī | nūdae nūdulae | nūda nūdula |
| genitive | nūdōrum nūdulōrum | nūdārum nūdulārum | nūdōrum nūdulōrum |
| dative | nūdīs nūdulīs | nūdīs nūdulīs | nūdīs nūdulīs |
| accusative | nūdōs nūdulōs | nūdās nūdulās | nūda nūdula |
| ablative | nūdīs nūdulīs | nūdīs nūdulīs | nūdīs nūdulīs |
| vocative | nūdī nūdulī | nūdae nūdulae | nūda nūdula |
nūdus, a, um, adj. for nugdus; root nag-, nig-, to make bare; Sanscr. nagna, naked; cf. Germ. nackt; Eng. naked,
I. naked, bare, unclothed, uncovered, exposed.
I. Lit.
A. In gen.:
membra nuda dabant terrae, Lucr. 5, 970 Lachm. N. cr. (not nudabant): tamquam nudus nuces legeret, in ventrem abstulisse, Cic. de Or. 2, 66, 265: nudus membra Pyracmon, Verg. A. 8, 425: nuda pedem, Ov. M. 7, 183: capite nudo, bareheaded, Sall. J. 94, 1: pedibus nudis, Hor. S. 1, 8, 24: costae nudae tegmine, Sil. 5, 449.—Esp., without the toga, in one's tunic: nudus ara, sere nudus, Verg. G. 1, 299; Petr. 92; Aur. Vict. Vir. Illustr. 17; cf. Drak. ad Liv. 3, 26, 9.—Unarmed, unprotected: in maximo metu nudum et caecum corpus ad hostes vortere, his defenceless back, Sall. J. 107, 1; Liv. 5, 45, 3.—Prov.: vestimenta detrahere nudo, i. e. to get something out of one who has nothing, or to draw blood from a stone, Plaut. As. 1, 1, 79.—Of things: silex nuda, not covered with turf, Verg. E. 1, 15: ensis, id. A. 12, 306: sedit humo nudā, Ov. M. 4, 261: et quodcumque jacet nudā tellure cadaver, on the bare ground, unburied, Luc. 6, 550; so of unburied bodies, id. 8, 434; Stat. Th. 8, 73: nudum nemus, leafless, Sen. Herc. Oet. 281.—(b). With gen.:
loca nuda gignentium, bare of vegetation, Sall. J. 79, 6: nudus Arboris Othrys, Ov. M. 12, 512. —B. In partic.
1. Stripped, spoiled, vacant, void, deprived, or destitute of, without.
(a). With abl.:
urbs nuda praesidio, Cic. Att. 7, 13, 1: praesidiis, Liv. 29, 4, 7: nudus agris, nudus nummis, Hor. S. 2, 3, 184: nudum remigio latus, id. C. 1, 14, 4; Sil. 16, 46.—(b). With ab:
Messana ab his rebus sane vacua atque nuda est, Cic. Verr. 2, 4, 2, § 3.—(g). With gen.:
mors famae nuda, Sil. 4, 608.—(d). Absol.:
heri quod homines quattuor In soporem conlocāstis nudos, Plaut. Am. 1, 1, 147: partem istam subselliorum nudam atque inanem reliquerunt, Cic. Cat. 1, 7, 16.—2. Poor, needy, destitute, forlorn:
quem tu semper nudum esse voluisti, Cic. Fl. 21, 51: senecta, Ov. H. 9, 154: senectus, Juv. 7, 35: quis tam nudus, ut, etc., id. 5, 163: sine amicis, sine hospitibus, plane nudum esse ac desertum, Cic. Verr. 2, 4, 66, § 148.—II. Transf.
A.
1. In gen., bare, mere, pure, simple, sole, alone, only:
nuda ista si ponas, judicari qualia sint non facile possim, Cic. Par. 3, 2, 24: ira Caesaris, Ov. Tr. 3, 11, 17: locorum nuda nomina, Plin. 3, praef. § 2: virtus nudo homine contenta est, Sen. Ben. 3, 18, 2: nuda rerum cognitio, Plin. Ep. 5, 8, 4: nuda virtus, Petr. 88: nudā manu captare fontem, i. e. without a cup, Sen. Hippol. alt. 519.—So freq. in jurid. Lat.: nudo animo adipisci quidem possessionem non possumus: retinere tamen nudo animo possumus, Paul. Sent. 5, tit. 2: etiam nudus consensus sufficit obligationi, Dig. 44, 7, 51; Gai. Inst. 3, 154.—2. Esp., in phrases.
(a). Nudum pactum, a bare agreement, i. e. a contract without consideration:
ex nudo enim pacto inter cives Romanos actio non nascitur, Paul. Sent. 2, 14, 1.—(b). Nudum jus, an unexecuted right:
qui nudum jus Quiritium in servo habet, is potestatem habere non intellegitur, Gai. Inst. 1, 54; 3, 166.—B. In partic.
1. Simple, unadorned:
Commentarii (Caesaris) nudi sunt, recti et venusti, omni ornatu orationis tamquam veste detractā, Cic. Brut. 75, 262: brevitas nuda atque inornata, id. de Or. 2, 84, 341: quoniam dicendi facultas non debeat esse jejuna atque nuda, id. ib. 1, 50, 218: nuda et velut incompta oratio, Quint. 8, 6, 41; cf. id. 2, 4, 3; Ov. A. A. 3, 747: sedit humo nudā, nudis incompta capillis, Ov. M. 4, 261.—2. Undisguised, unadorned, not veiled or obscured:
veritas, Hor. C. 1, 24, 7: nudissima veritas, Cael. Aur. Chron. 1, 5, 176: simplex ac nuda veritas, Lact. 3, 1, 3: nuda verba, unveiled, i. e. obscene words, Plin. Ep. 4, 14, 4.—Hence, adv.: nūdē, nakedly, simply (post-class.): aliquid tradere breviter ac nude, Lact. 3, 1, 11. Charlton Lewis's shorter dictionary for students: the same scholarship in plain, modern definitions.
nūdus adj.,
naked, bare, unclothed, stripped, uncovered, exposed: Capillus passus, nudus pes, T.: nudum (Roscium) eicit domo: nuda pedem, O.: membra, V.: capite nudo, bareheaded, S.: nudo corpore pugnare, without a shield, Cs.: sere nudus, without the toga, V.: nudum corpus ad hostīs vortere, his defenceless back, S.: Gratia Nudis iuncta sororibus, in light attire, H.: silice in nudā, bare, V.: Sedit humo nudā, O.—Striped, spoiled, vacant, void, deprived, destitute, without: partem subselliorum nudam atque inanem relinquere: urbs praesidio: agris nummis, H.: Messana ab his rebus: loca nuda gignentium, S.: Arboris Othrys, O.— Without property, poor, needy, destitute, forlorn: senecta, O.: quis tam nudus, ut, etc., Iu.: plane nudus ac desertus: nil cupientium Nudus castra peto, H.—Bare, mere, pure, simple, sole, alone, only: nuda ista si ponas: operum nudum certamen, simply a rivalry in achievements, O.—Simple, unadorned: Commentarii (Caesaris): dicendi facultas: nudis incompta capillis, O.: veritas, H.
Origins
From Proto-Italic *nogʷedos, from Proto-Indo-European *nogʷedʰós, from Proto-Indo-European *nogʷós. Cognate with Ancient Greek γυμνός (gumnós, “naked”), Sanskrit नग्न (nagna), Avestan 𐬨𐬀𐬕𐬥𐬀 (maġna), Old Armenian մերկ (merk), Old English nacod (whence English naked), Proto-Slavic *nagъ.
Descendants
- Catalannu
- Englishnude
- Frenchnu
- Italiannudo
- Occitandesnut
- Portuguesenufrom Old Galician-Portuguese nuu
- Romaniannud
- Sardiniannu
- Sardiniannuu
- Sardiniannudu
In English words that came into English from nūdus
- nudenūdus
- nudibranchnūdus
- denudedenudo
- desnudanūdus
- denudatedenudatus
- nudifidiannuda
- nudificationnūdus
- nudationnudatio