Anatha

Candente iam lūce — sīc ipse dīcit — fīnēs Assyriōs ingressus est, celsō praeter aliōs spīritū ōrdinibus obequitāns et aemulātiōne suī cūnctōs ad fortitūdinem incendēns. Sed nē audāciam sine arte fuisse putēs, vidē quam doctē agmen īnstrūxerit: “agminibus incēdere quadrātīs” exōrsus est — quadrātō agmine, quod undique frōns est. Mīlle et quīngentī excursātōrēs sēnsim praeībant; ipse mediōs peditēs regēbat, rōboris firmāmentum; dextrā, secundum flūminis supercilia, legiōnēs dūcēbat Nevitta — agnōscisne cōnsulem illum Francum priōris volūminis? — laevō cornū equitēs Arintheus et Ormizda; postrēma agmina Dagalaifus cōgēbat et Victor. Ormizda? Nōmen novum tenē, veterāne, nam mīrābile est: Persa erat, immō rēgiā stirpe Persārum — frāter ipsīus paene solī quī nunc Persīs imperat — quī ōlim, iuvenis, ē carcere frātris fūgerat ad Cōnstantīnum, et nunc, senex honōrātus, exercitum Rōmānum in patriam suam dūcit. Homō sine patriā prō patriā alterīus; et sī Sapor cadet — quis rēx fīet? Vidē: etiam in hōc exercitū alter est cui rēgnum ex morte rēgis pendet. Dēnique, ut hostibus procul spectantibus māior vidērētur multitūdō, laxātīs cuneīs iūmenta hominēsque ita dīlātāvit ut decimō paene lapide postrēmī ā prīmīs signiferīs distārent — “quod arte mīrā saepe fēcisse Pyrrhus ille rēx dīcitur Ēpīrōtēs.” Pyrrhus iterum! Herī ōrāculum eius ambiguum lēgistī; hodiē artem eius Iūliānus imitātur. Nōmina redeunt in hāc fābulā ut ōmina: utinam ars sōla redeat, nōn fātum.

• obequitō -āre equō circumvehor
• quadrātus -a -um quattuor lateribus aequīs
• excursātor -ōris (m) explōrātor praemissus
• supercilium -ī (n) hīc: margō rīpae
• dīlātō -āre lātius extendō