verbfirst conjugation
armō
armō (present infinitive armāre, perfect active armāvī, supine armātum)
Classical[ˈar.moː]Ecclesiastical[ˈar.mo]
Mille Verba core vocabulary
Meaning
- to furnish with weapons, arm, equip; fit out; mobilize
- figurativelyto excite, stir up, rouse, provoke
- figurativelyto arm, equip, furnish
Latīnē defined in Latin in our graded readers
arma dō; mīlitēs armātī sunt.armō -āre — in Mille Verba, Bellum et Arma
Conjugation conjugation 1
| form | present | imperfect | future | perfect | pluperfect | fut. perfect |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1st sg. | armō | armābam | armābō | armāvī | armāveram armāram | armāverō armārō |
| 2nd sg. | armās | armābās | armābis | armāvistī armāstī | armāverās armārās | armāveris armāris |
| 3rd sg. | armat | armābat | armābit | armāvit armāt | armāverat armārat | armāverit armārit |
| 1st pl. | armāmus | armābāmus | armābimus | armāvimus armāmus | armāverāmus armārāmus | armāverimus armārimus |
| 2nd pl. | armātis | armābātis | armābitis | armāvistis armāstis | armāverātis armārātis | armāveritis armāritis |
| 3rd pl. | armant | armābant | armābunt | armāvērunt armārunt, armāvēre | armāverant armārant | armāverint armārint |
active subjunctive
| form | present | imperfect | perfect | pluperfect |
|---|---|---|---|---|
| 1st sg. | armem | armārem | armāverim armārim | armāvissem armāssem |
| 2nd sg. | armēs | armārēs | armāverīs armārīs | armāvissēs armāssēs |
| 3rd sg. | armet | armāret | armāverit armārit | armāvisset armāsset |
| 1st pl. | armēmus | armārēmus | armāverīmus armārīmus | armāvissēmus armāssēmus |
| 2nd pl. | armētis | armārētis | armāverītis armārītis | armāvissētis armāssētis |
| 3rd pl. | arment | armārent | armāverint armārint | armāvissent armāssent |
passive indicative
| form | present | imperfect | future |
|---|---|---|---|
| 1st sg. | armor | armābar | armābor |
| 2nd sg. | armāris armāre | armābāris armābāre | armāberis armābere |
| 3rd sg. | armātur | armābātur | armābitur |
| 1st pl. | armāmur | armābāmur | armābimur |
| 2nd pl. | armāminī | armābāminī | armābiminī |
| 3rd pl. | armantur | armābantur | armābuntur |
passive subjunctive
| form | present | imperfect |
|---|---|---|
| 1st sg. | armer | armārer |
| 2nd sg. | armēris armēre | armārēris armārēre |
| 3rd sg. | armētur | armārētur |
| 1st pl. | armēmur | armārēmur |
| 2nd pl. | armēminī | armārēminī |
| 3rd pl. | armentur | armārentur |
imperative
| form | active | passive |
|---|---|---|
| pres. 2nd sg. | armā | armāre |
| pres. 2nd pl. | armāte | armāminī |
| fut. 2nd sg. | armātō | armātor |
| fut. 3rd sg. | armātō | armātor |
| fut. 2nd pl. | armātōte | — |
| fut. 3rd pl. | armantō | armantor |
infinitives & participles
| form | active | passive |
|---|---|---|
| present infinitive | armāre | armārī |
| perfect infinitive | armāvisse armāsse | armātum esse |
| future infinitive | armātūrum esse | armātum īrī |
| present participle | armāns | — |
| perfect participle | — | armātus armāta, armātā, armātae, armātam, armātārum, armātās, armātī, armātōrum, armātōs |
| future participle | armātūrus armātūra, armātūrā, armātūrae, armātūram, armātūrārum, armātūrās, armātūre, armātūrī, armātūrīs, armātūrō, armātūrōrum, armātūrōs, armātūrum | armandus |
gerundarmandī, armandō, armandumsupinearmātum, armātū
Phrases from Meissner's Latin Phrase-Book
- milites levis armaturae
- light infantry.
- navem (classem) armare, ornare, instruere
- to equip a boat, a fleet.
armo, āvi, ātum, 1, v. a. arma.
I. A.. Lit., to furnish with weapons, to arm, equip, aliquem or aliquem aliquā re:
cum in pace multitudinem hominum coëgerit, armārit, instruxerit, Cic. Caecin. 12: milites armari jubet, Caes. B. C. 1, 28: ut quemque casus armaverat, sparos aut lanceas portabant, Sall. C. 56, 3: copias, id. J. 13, 2: agrestīsque manus armat sparus, Verg. A. 11, 682: quos e gente suorum armet, Ov. M. 14, 464; 12, 614: milites iis armis armare, Pomp. ap. Cic. Att. 8, 12: nunc tela, nunc saxa, quibus eos adfatim locus ipse armabat, etc., Liv. 9, 35: se spoliis, Verg. A. 2, 395: manus ense, Val. Fl. 2, 182: aliquem facibus, Flor. 3, 12, 13: apes aculeis, Plin. 11, 28, 33, § 46; so, aliquid aliquā re: ferrum armare veneno, Verg. A. 9, 773: calamos veneno, id. ib. 10, 140: pontum vinclis, Manil. 5, 657 al.—Followed by in, contra, adversus: egentes in locupletes, perditi in bonos, servi in dominos armabantur, Cic. Planc. 35; id. Mil. 25; id. Att. 8, 3, 3: delecta juventus contra Milonis impetum armata est, id. Mil. 25; for adversus, v. infra. —That for which one is armed, with in or ad: unanimos armare in proelia fratres, Verg. A. 7, 335: armate viros ad pugnam, Vulg. Num. 31, 3.—B. Trop.
1. To arm, equip, furnish:
temeritatem concitatae multitudinis auctoritate publicā armare, Cic. Mil. 1: cogitavit, quibus accusatorem rebus armaret, id. Clu. 67: te ad omnia summum ingenium armavit, Caecil. ap. Cic. Fam. 6, 7: Pompeium senatūs auctoritas, Caesarem militum armavit fiducia, Vell. 2, 49: ferae gentes non telis magis quam suo caelo, suo sidere armantur, Plin. Pan. 12, 3: sese eloquentiā, Cic. Inv. 1, 1: se imprudentiā alicujus, Nep. Dion, 8, 3: irā, Ov. M. 13, 544: eā cogitatione armamini, Vulg. 1 Pet. 4, 1: Archilochum proprio rabies armavit iambo, Hor. A. P. 79: nugis armatus, armed with nonsense, id. Ep. 1, 18, 16: armata dolis mens, Sil. 1, 183; cf. id. 11, 6; 15, 682.—2. To excite, stir up, rouse, provoke; constr. with adversus, ad or in:
(Hannibal) regem armavit et exercuit adversus Romanos, Nep. Hann. 10, 1: aliquem ad omnia armare, Cic. Fam. 6, 7: Claudii sententia consules armabat in tribunos, Liv. 4, 6; so id. 3, 57: Quid vos in fata parentis Armat? Ov. M. 7, 347: mixtus dolor et pudor armat in hostes, Verg. A. 10, 398: in exitium rei publicae, Flor. 3, 12, 13; 4, 2, 1.—II. To furnish with something needful, esp. with the munitions of war, to fit out, equip:
ea, quae sunt usui ad armandas naves, ex Hispaniā adportari jubet, Caes. B. G. 5, 1: muri propugnaculis armabantur, Liv. 30, 9: Claudius triremes quadriremesque et undeviginti hominum milia armavit, Tac. A. 12, 56.—Hence, armātus, a, um, P. a., armed, equipped, fitted with armor (opp. inermis, togatus, q. v.); also subst.: armātus, i, m., an armed man, a solier, = miles. A. Adj.
1. Lit.:
armatos, si Latine loqui volumus, quos appellare vere possumus? opinor eos, qui scutis telisque parati ornatique sunt, Cic. Caecin. 21, 60: cum animatus iero satis armatus sum, Att. ap. Non. p. 233, 18; p. 495, 23: armati pergemus, Vulg. Num. 32, 32; ib. Judith, 9, 6: ab dracontis stirpe armatā exortus, Att. ap. Non. p. 426, 2: armata manus, Lucr. 2, 629; so id. 2, 636; 2, 640; 5, 1297; cf. id. 5, 1292: saepe ipsa plebes armata a patribus secessit, Sall. C. 33, 4: contra injurias armatus ire, id. J. 31, 6: facibus armatus, Liv. 5, 7: armatus falce, Tib. 1, 4, 8: classes armatae, Verg. G. 1, 255: armatus cornu, Plin. 11, 37, 45, § 128.—2. Meton.:
armati anni, i. e. years spent in war, Sil. 11, 591.—Trop.: excitati, erecti, armati animis, armed, furnished, etc., Cic. Phil. 7, 9, 26.—In the sup. only twice, and referring to the pos. armatus in connection with it (comp. and adv. never used), Cic. Caecin. 21, 61 (v. the passage in its connection): tam tibi par sum quam multis armatissimis nudi aut leviter armati, Sen. Ben. 5, 4.—B. Subst.: gravidus armatis equus (sc. Trojanus), Enn. ap. Macr. S. 6, 2 (Trag. v. 97 Müll.): armatos educere, id. ap. Non. p. 355, 16:
navem triremem armatis ornat, Nep. Dion, 9, 2: decem milia armatorum, id. Milt. 5, 1; so Vulg. Exod. 38, 25: armatis in litora expositis, Liv. 37, 28; 42, 51; 9, 24; Suet. Caes. 30.Charlton Lewis's shorter dictionary for students: the same scholarship in plain, modern definitions.
armō āvī, ātus, āre
arma, to furnish with weapons, arm, equip: multitudinem: milites, Cs.: ut quemque casus armaverat, S.: manūs armat sparus, V.: in dominos armari: in proelia fratres, V.: Archilochum rabies armavit iambo, H.: armari, to take arms, Cs. — Esp., to furnish, fit out, equip: navem sumptu suo: ea quae sunt usui ad armandas navīs, Cs.: armata classis, L.—Poet.: calamos veneno, V.: equum bello, for war, V.— Fig., to arm, equip, furnish, strengthen, help: quibus eum (accusatorem) rebus armaret, proofs: se imprudentiā alicuius, N.: irā, O.: nugis, with nonsense, H.—To move to arms, excite, rouse, stir: regem adversus Romanos, N.: dextram patris in filiam, L.: vos in fata parentis, moves you to kill, O.: Arcadas dolor armat in hostes, V.
Origins
- Proto-Indo-European*h₂er-
- Proto-Indo-European*h₂(e)rmos
- Latinarmō
Proto-Italic *armosder. Latin arma Proto-Indo-European *-h₂ Proto-Indo-European *-éh₂ Proto-Indo-European *-yéti Proto-Indo-European *-eh₂yéti Proto-Indo-European *-h₂tiinflu. Proto-Italic *-ājō Proto-Italic *-āō Latin -ō Latin armō From arma (“arms, weapons”) + -ō.
Elsewhere
- Romanianarma
- Italianarmare
- Frencharmerfrom Old French armer
- Englisharmfrom Old French armer
- Catalanarmarfrom Old Occitan armar
- Occitanarmarfrom Old Occitan armar
- Sardinianarmai
- Sardinianarmare
- Scotsairmfrom Old French armer
- Friulianarmâ
West Iberian
- Portuguesearmarfrom Old Galician-Portuguese armar
- Spanisharmar