vīta
Meaning
- life
- broadlyliving, support, subsistence
- a way of life
- real life (not fiction)
- figurativelymankind, the living
- Medieval Latinbiography, life (particularly but not necessarily a hagiography)
Latīnē defined in Latin in our graded readers
tempus inter prīmum diem et mortem; omne quod vīvit.Choosing the right word Döderlein's Latin Synonyms
Vita · Salus · Victus
1. Vita (οἶτος) denotes the duration of life, in opp. to mors; whereas salus (from ὅλος?), the safety of life, in opp. to interitus, exitium. 2. Vita denotes the public; victus the private life of a man. Nep. Alc. 1. Splendidus non minus in vita quam in victu. (iv. 448.)
Declension
| form | singular | plural |
|---|---|---|
| nominative | vīta | vītae |
| genitive | vītae | vītārum |
| dative | vītae | vītīs |
| accusative | vītam | vītās |
| ablative | vītā | vītīs |
| vocative | vīta | vītae |
Phrases from Meissner's Latin Phrase-Book
- vita rustica
- country life (the life of resident farmers, etc.)
- in vita esse
- to be alive.
- vita occidens
- the evening of life.
- vitae societas
- social life.
- se vita privare
- to take one's own life.
- si vita suppetit
- if I live till then.
- supremo vitae die
- on one's last day.
- vitae finem facere
- to put an end to one's life.
52 more phrases
- sic vita hominum est
- that is the way of the world; such is life.
- vita or hac luce frui
- to enjoy the privilege of living; to be alive.
- vita honesta (turpis)
- a virtuous (immoral) life.
- vitam solitariam agere
- to live a lonely life.
- si vita mihi suppeditat
- if I live till then.
- quod reliquum est vitae
- the rest of one's life.
- potestas vitae necisque
- power over life and death.
- vitam alicuius exponere
- to give an account of a man's life.
- morum ac vitae imitatio
- a lifelike picture of everyday life.
- vitam alicuius depingere
- to make a sketch of a man's life.
- vitam in egestate degere
- to live in poverty, destitution.
- res ad vitam necessariae
- the necessaries of life.
- aliquid e vita ductum est
- a thing is taken from life.
- rusticatio, vita rusticana
- country life (of casual, temporary visitors).
- inediā mori or vitam finire
- to starve oneself to death.
- vitam profundere pro patria
- to sacrifice oneself for one's country.
- in vitae discrimine versari
- to be in peril of one's life.
- vita privata (Senect. 7. 22)
- private life.
- vitam beatam (miseram) degere
- to live a happy (unhappy) life.
- extremum vitae spiritum edere
- to give up the ghost.
- vitae commoditas iucunditasque
- comfort
- vita omnibus flagitiis inquinata
- a life defiled by every crime.
tribus rebus animantium vita tenetur, cibo, potione, spiritu, Cic. N. D. 2, 54, 134: dare, adimere vitam alicui, id. Phil. 2, 3, 5: necessaria praesidia vitae, id. Off. 1, 17, 58: in liberos vitae necisque potestatem habere, Caes. B. G. 6, 19: exiguum vitae curriculum, Cic. Rab. Perd. 10, 30: ego in vitā meā nullā umquam voluptate tantā sum adfectus, etc., id. Att. 5, 20, 6: vitam agere honestissime, id. Phil. 9, 7, 15; cf.: degere miserrimam, id. Sull. 27, 75: vitam in egestate degere, id. Rosc. Am. 49, 144: tutiorem vivere, Cic. Verr. 2, 2, 47, § 118: profundere pro aliquo, id. Phil. 14, 11, 30 fin.: amittere per summum dedecus, id. Rosc. Am. 11, 30: auferre alicui, id. Sen. 19, 71: in vitā manere, id. Fam. 5, 15, 3: in vitā diutius esse, id. Q. Fr. 1, 3, 5: e vitā discedere, id. Fam. 2, 2; cf. cedere, id. Brut. 1, 4: vitā cedere, id. Tusc. 1, 15, 35: de vitā decedere, id. Rab. Perd. 11: vitā se privare, id. de Or. 3, 3, 9: vitā aliquem expellere, id. Mur. 16, 34: si vita suppetet, id. Fin. 1, 4, 11: si mihi vita contigerit, Planc. ap. Cic. Fam. 10, 24, 1: ne ego hodie tibi bonam vitam feci, a pleasant life, Plaut. Pers. 4, 8, 3: bonam vitam dare, id. Cas. 4, 4, 21; cf., on the other hand: malae taedia vitae, Ov. P. 1, 9, 31.—ii quadragensimum annum vitae non excedunt, Plin. 6, 30, 35, § 195; 7, 2, 2, § 30; 7, 49, 50, § 160: periit anno vitae septimo et quinquagesimo, Suet. Vit. 18: septem et triginta annos vitae explevit, Tac. A. 2, 88 fin.; Val. Max. 4, 1, 6; 8, 13, ext. 7; Gell. 15, 7, 1; Hier. in Dan. 6, 1.—Plur.: nec vero, si geometrae et grammatici ... omnem suam vitam in singulis artibus consumpserint, sequitur, ut plures quasdam vitas ad plura discenda desideremus, Quint. 12, 11, 20; cf. also in the foll.—syn. victus): vitam sibi repperire, Plaut. Stich. 3, 2, 9; cf.: neque illi concedam quicquam de vitā meā, id. Trin. 2, 4, 76.—vita rustica honestissima atque suavissima, Cic. Rosc. Am. 17, 48: hanc usus, vita, mores respuit, id. Mur. 35, 74; cf.: inquirendo in utriusque vitam et mores, Liv. 40, 16, 2; so (with mores) Ov. H. 17, 172 Ruhnk.: neque ante philosophiam patefactam hac de re communis vita dubitavit, nor was it doubted in common life, Cic. Div. 1, 39, 86: vita, victusque communis, social life, id. Off. 1, 17, 58; cf.: omni vitā atque victu excultus, id. Brut. 25, 95.—Plur.: inspicere, tamquam in speculum, in vitas omnium, Ter. Ad. 3, 3, 61; cf.: per omnium vitas amicitia serpit, Cic. Leal. 23, 87: (Minos) vitas et crimina discit, Verg. A. 6, 433. —ex quo est illud e vitā ductum ab Afranio, Cic. Tusc. 4, 20, 45: de vitā hominum mediā sumptum, Gell. 2, 23, 12: nil sine magno Vita labore dedit mortalibus, Hor. S. 1, 9, 60.—certe tu vita es mihi, Plaut. As. 3, 3, 24; cf. Ter. Ad. 3, 2, 33.—Hence, mea vita, or simply vita, my life, as a term of endearment, Plaut. Stich. 4, 2, 6; Cic. Fam. 14, 2, 3; 14, 4, 1; Prop. 1, 2, 1; 2, 20 (3, 13), 17.—rura cano, rurisque deos, his vita magistris Desuevit quernā pellere glande famem, Tib. 2, 1, 37: agnoscat mores vita legatque suos, Mart. 8, 3, 20: verum falsumne sit, vita non decrevit, Plin. 8, 16, 19, § 48: alias in tumultu vita erat, id. 13, 13, 27, § 89.—vitae memoriam prosā oratione composuit, Suet. Claud. 1 fin.: propositā vitae ejus velut summā, id. Aug. 9: referam nunc interiorem ac familiarem ejus vitam, id. ib. 61; cf. Serv. Verg. A. 1, 368: qui vitas resque gestas clarorum hominum memoriae mandaverunt, Gell. 1, 3, 1.—arborum immensa, Plin. 16, 44, 85, § 234; 16, 44, 90, § 241; Pall. 12, 7, 17.—tenues sine corpore vitae, Verg. A. 6, 292; cf. id. ib. 12, 952.Charlton Lewis's shorter dictionary for students: the same scholarship in plain, modern definitions.
Origins
From Proto-Italic *gʷītā. Possibly corresponds to a derivative of Proto-Indo-European *gʷih₃wo-teh₂ (compare Ancient Greek βίοτος (bíotos, “life”), Old Irish bethu, bethad, Irish beatha, Welsh bywyd, Old Church Slavonic животъ (životŭ, “life”), Lithuanian gyvatà (“life”), Sanskrit जीवित (jīvitá), Avestan gayo (accusative ǰyātum) "life")), ultimately from *gʷeyh₃- (“to live”).
- Catalanvida
- Frenchviefrom Old French vie
- Occitanvida
- Aragonesevidafrom Old Navarro-Aragonese vida
- Aragonesevitafrom Old Navarro-Aragonese vida
- Piedmontesevia
- Piedmontesevisa
- Gasconvita
- Gasconvida
- Gasconvia
- Portuguesevidafrom Old Galician-Portuguese vida
- Spanishvidafrom Old Spanish vida
- Asturianvidafrom Old Leonese vida
- Asturianvíafrom Old Leonese vida
- Extremaduranvíafrom Old Leonese vida
- Leonesevidafrom Old Leonese vida
- Mirandesebidafrom Old Leonese vida
- Falavíafrom Old Galician-Portuguese vida
- Galicianvidafrom Old Galician-Portuguese vida
- Shonavidafrom Old Galician-Portuguese vida
- Englishvita
- Englishlife
- Dutchvita
- Dutchleven
- Interlinguavita
- Romanianvită
- Megleno-Romanianvítă
- Italianvita
- Corsicanvita
- Emilianvéttafrom Italian vita
- Friulianvitefrom Italian vita
- Judeo-Italianוִיטַהfrom Italian vita
- Lombardvitafrom Italian vita
- Ladinvitafrom Italian vita
- Piedmontesevitafrom Italian vita
- Romagnolvitafrom Italian vita
- Romanshvitafrom Italian vita
- Sardinianvida
- African Romancebita
- Dalmatianvaita
- Istriotveîta
In English words that came into English from vīta
- vitalvītālis
- vitaminvīta
- vitalityvitalitas
- vitavīta
- vitologyvīta
- vitalometervīta
- vitascopevīta