LATIN DICTIONARYLexicon Latīnum
verbfirst conjugation

variō

variō (present infinitive variāre, perfect active variāvī, supine variātum)
Classical[ˈwa.ri.oː]Ecclesiastical[ˈvaː.ri.o]

Meaning

  1. transitiveto diversify, variegate, change, transform, make different or various, alter, vary, interchange
  2. intransitiveto be diversified or variegated; to waver, change, alter, vary
  3. intransitiveto disagree, discord, dissent
    si variaretif there was any disagreementLivius, Ab Urbe Condita I, 43

Choosing the right word Döderlein's Latin Synonyms

Varius · Diversus · Contrarius · Versicolor · Variegare

1. Varium (from αἰόλος) means, possessing differences in its own texture, varied; whereas diversum, differing from something else, distinct. Catull. 47, 10. Quos longe simul a domo profectos diverse variæ viæ reportant; that is, whom various ways, in an entirely different direction, bring home. Tac. Hist. i. 25. Otho postquam vario sermone callidos et audaces cognovit pretio et promissis onerat . . . Suspensos cæterorum animos diversis artibus (namely, spe et metu) stimulant. 2. The diversa will have nothing in common, and go different or even opposite ways from each other; whereas the contraria confront and stand directly opposite to each other. Hence the following climax in Cic. Divin. ii. 26, 55. Diversas aut etiam contrarias. Vell. Pat. ii. 75. Diversa præsentibus et contraria exspectatis sperare. Quintil. v. 10, 26. 3. Varium denotes variegated, as exhibiting different colors at the same time, like ποικίλον; whereas versicolor, that which changes its color, according to the light in which it is held, like αἰόλον. Propert. iii. 13, 32. Aut variam plumæ versicoloris avem. Pliny is describing two different properties, xxxvii. 10, when he describes the stone Mithrax, as at the same time multicolor and contra solem varie refulgens. 4. Variare means to give a varied appearance in general; variegare, to give a varied appearance, especially by different colors. (iii. 269.)

Conjugation conjugation 1

active indicative
formpresentimperfectfutureperfectpluperfectfut. perfect
1st sg.variōvariābamvariābōvariāvīvariāveramvariāverō
variārō
2nd sg.variāsvariābāsvariābisvariāvistī
variāstī
variāverās
variārās
variāveris
3rd sg.variatvariābatvariābitvariāvitvariāverat
variārat
variāverit
variārit
1st pl.variāmusvariābāmusvariābimusvariāvimusvariāverāmusvariāverimus
variārimus
2nd pl.variātisvariābātisvariābitisvariāvistis
variāstis
variāverātis
variārātis
variāveritis
variāritis
3rd pl.variantvariābantvariābuntvariāvērunt
variāvēre, variārunt
variāverant
variārant
variāverint
variārint
active subjunctive
active subjunctive
formpresentimperfectperfectpluperfect
1st sg.variemvariāremvariāverim
variārim
variāvissem
variāssem
2nd sg.variēsvariārēsvariāverīsvariāvissēs
variāssēs
3rd sg.varietvariāretvariāverit
variārit
variāvisset
variāsset
1st pl.variēmusvariārēmusvariāverīmus
variārīmus
variāvissēmus
variāssēmus
2nd pl.variētisvariārētisvariāverītis
variārītis
variāvissētis
variāssētis
3rd pl.varientvariārentvariāverint
variārint
variāvissent
variāssent
passive indicative
passive indicative
formpresentimperfectfuture
1st sg.variorvariābarvariābor
2nd sg.variāris
variāre
variābāris
variābāre
variāberis
variābere
3rd sg.variāturvariābāturvariābitur
1st pl.variāmurvariābāmurvariābimur
2nd pl.variāminīvariābāminīvariābiminī
3rd pl.varianturvariābanturvariābuntur
passive subjunctive
passive subjunctive
formpresentimperfect
1st sg.variervariārer
2nd sg.variēris
variēre
variārēris
variārēre
3rd sg.variēturvariārētur
1st pl.variēmurvariārēmur
2nd pl.variēminīvariārēminī
3rd pl.varienturvariārentur
imperative
imperative
formactivepassive
pres. 2nd sg.variāvariāre
pres. 2nd pl.variātevariāminī
fut. 2nd sg.variātōvariātor
fut. 3rd sg.variātōvariātor
fut. 2nd pl.variātōte—
fut. 3rd pl.variantōvariantor
infinitives & participles
infinitives & participles
formactivepassive
present infinitivevariārevariārī
perfect infinitivevariāvisse
variāsse
variātum esse
future infinitivevariātūrum essevariātum īrī
present participlevariāns—
perfect participle—variātus
variāta, variātā, variātae, variātam, variātārum, variātās, variātī, variātōrum, variātōs
future participlevariātūrus
variātūra, variātūrā, variātūrae, variātūram, variātūrārum, variātūrās, variātūre, variātūrī, variātūrīs, variātūrō, variātūrōrum, variātūrōs, variātūrum
variandus
varianda, variandā, variandae, variandam, variandārum, variandās, variande, variandīs, variandōrum, variandōs
gerundvariandī, variandō, variandumsupinevariātum, variātū

vărĭo, āvi, ātum, 1,
I. v. a. and n. varius.
I. Act., to diversify, variegate, change (class.).
A. Lit.: (principia) omne genus gignunt variantque colores, Lucr. 2, 759: maculis ortum (sol), Verg. G. 1, 441: caeruleis corpora guttis, Ov. M. 4, 578: tempora cani, id. ib. 12, 465: capillos (gemma), id. Am. 1, 2, 41: ubi caeruleum variabunt sidera caelum, id. F. 3, 449: variare virgis et loris, to beat of all colors, black and blue, Plaut. Poen. prol. 26: putrida pectora palmis, Cat. 64, 352: vestes picto auro, Val. Fl. 3, 11: variante se uvā, becoming colored, turning, Plin. 17, 22, 35, § 189; for which mid.: simulatque uva variari coeperit, Col. Arb. 12, 1.—In part. perf.: vestis priscis hominum variata figuris, variegated, embroidered, Cat. 64, 50: pluribus ille (anguis) notis variatam pingitur alvum, Luc. 9, 713: arcus vix ullā variatus luce colorem, id. 4, 79: eluere calculos nigros paulum candore variatos, Plin. 34, 16, 47, § 157.—Poet.: formas variatus in omnes, changed, metamorphosed, Ov. M. 12, 559.—
B. Trop., to cause to change, make different or various; to alter, change, vary, interchange, cause to alternate, etc.: vocem variare et mutare, Cic. Or. 18, 59; so, aliquid (with mutare), Gell. 14, 1, 9: orationem variare et distinguere, Cic. de Or. 2, 9, 36: ergo ille variabit (vocem) et mutabit, id. Or. 18, 59: voluptatem (with distinguere), id. Fin. 1, 11, 38: qui variare cupit rem prodigialiter unam, Hor. A. P. 29: in oratione multa summittere, variare, disponere, Quint. 2, 12, 10; cf. id. 2, 13, 8; 11, 3, 152: cum timor atque ira in vicem sententias variassent, Liv. 2, 57, 2: vices, Verg. A. 9, 164: bellum variante fortunā eventum ferre, with varying success, Liv. 23, 5, 8: et variebant secundae adversaeque res non fortunam magis quam animos hominum, id. 25, 1, 6: fremitus variantis multitudinis fuit partim adsensu partim indignatione, id. 35, 31, 13: ex vernā intemperie variante calores frigoraque, id. 22, 2, 10: laborem otio, otium labore, Plin. Ep. 8, 8, 4: variatis hominum sententiis, i. e. various, at variance, Cic. Mil. 3, 8: quae de Marcelli morte variant auctores, report differently, vary, Liv. 27, 27, 12; cf.: certe variata memoria actae rei, id. 21, 28, 5.—Impers. pass.: sitne ea (beata vita) in potestate sapientis, an, etc. ... in eo nonnumquam variari inter eos et dubitari videtur, Cic. Fin. 5, 5, 12: senatus consuli coeptus; ibi cum sententiis variaretur, were of different opinions, Liv. 22, 60, 3; cf.: variatum deinde proeliis, fought with varying success, Vell. 2, 51, 3: nisi de familiae condicione variatum esset, i. e. differently reported, Suet. Vit. 1.—
II. Neutr., to be diversified, variegated; to change, alter, waver, vary, etc.
A. Lit.: prima mihi variat liventibus uva racemis, becomes variegated, colored, Prop. 4 (5), 2, 13. bacae, Col. 12, 52, 9: variant ostrea coloribus, are different, Plin. 32, 6, 21, § 60: universitas (arietum) tergoris maculis, Col. 7, 3, 2: inter se multum variare figurae Non possunt, Lucr. 2, 484; cf. id. 4, 648: variantes edere formas, id. 5, 722; cf.: volucres variantibu' formis, id. 5, 825: non ita Carpathiae variant Aquilonibus undae, fluctuate, Prop. 2, 5, 11.—
B. Trop., to be various or different; to change, vary; absol.: variante fortunā, Liv. 23, 5, 8: inpatiens variantis caeli, Plin. 14, 2, 4, § 28: sic abeunt redeuntque mei variantque timores, Ov. Tr. 2, 153: dissidet et variat sententia, id. M. 15, 648: ita fama variat, ut, etc., Liv. 27, 27, 14. —With abl.: haec de tanto viro, quamquam et opinionibus et monumentis litterarum variarent, proponenda erant, Liv. 38, 57, 8: si (lex) nec causis nec personis variet, id. 3, 45, 2.—Impers.: ibi si variaret, if there were a difference of opinion, Liv. 1, 43, 11; cf.: nec variatum comitiis est, id. 7, 22, 10.—With adverb. acc.: si nunc quoque fortuna aliquid variaverit, Liv. 23, 13, 4.—Of differences in the text of an author (late Lat.): ipsi codices Graeci variant, Aug. in Psa. 118, 7: nulla in eo variat codicum auctoritas, id. C. Faust. 11, 4.—Hence, P. a.: vărĭans, antis, varied, manifold: (terra) fudit aërias volucres variantibus formis, Lucr. 5, 822: variantis edere formas, id. 5, 720: astra, Manil. 2, 466.

Origins

Proto-Indo-European *h₁weh₂-der. Proto-Indo-European *h₁wh₂-s-? Proto-Indo-European *-yos Proto-Indo-European *-yós ▲ Proto-Italic *-jōsinflu. Proto-Italic *-jos Proto-Italic *wasios? Latin varius Proto-Indo-European *-h₂ Proto-Indo-European *-éh₂ Proto-Indo-European *-yéti Proto-Indo-European *-eh₂yéti Proto-Indo-European *-h₂tiinflu. Proto-Italic *-ājō Proto-Italic *-āō Latin -ō Latin variō From varius (“diverse, various, variegated”) + -ō.

Descendants
  • Catalanvariar
  • Frenchvarier
  • Englishvaryfrom French varier
  • Italianvariare
  • Portuguesevariar
  • Romanianvaria
  • Spanishvariar
  • Polishwariowaćfrom French varier
  • Galicianvariar
  • Piedmontesevarié

In English words that came into English from variō

  • variablevariare
  • variantvariāns
  • variationvariātiō
  • varyvariō
  • variatevariatus

Quick answers

What does variō mean in Latin?
variō, a verb, means “to diversify, variegate, change, transform, make different or various, alter, vary, interchange; to be diversified or variegated; to waver, change, alter, vary”.
What are the principal parts of variō?
variō, variāre, variāvī, variātum (first conjugation).
How do you pronounce variō?
In classical Latin, [ˈwa.ri.oː]; in ecclesiastical (church) Latin, [ˈvaː.ri.o].
Which English words come from variō?
English words that go back to Latin variō include variable, variant, vary, variation and variate.