Caesar Scūtum Capit

Caesarī omnia ūnō tempore erant agenda! Audī quot rēs: vexillum prōpōnendum — quod erat īnsigne cum ad arma concurrī oportēret; signum tubā dandum; ab opere revocandī mīlitēs; aciēs īnstruenda; mīlitēs cohortandī. Quid est vexillum? Vexillum est parvum signum ex pannō, quod perīculum nūntiat. Hārum rērum magnam partem temporis brevitās et incursus hostium impediēbat! Duae rēs tamen subsidiō erant. Prīma: scientia atque ūsus mīlitum — nam superiōribus proeliīs exercitātī, quid fierī oportēret nōn minus commodē ipsī sibi praescrībere quam ab aliīs docērī poterant. Secunda: lēgātī ā legiōnibus singulīs nōn discesserant. Hī nihil iam imperium Caesaris exspectābant, sed per sē quae vidēbantur administrābant. Disciplīna Rōmāna etiam sine duce agit!

• vexillum -ī (n) parvum signum bellī
• tuba -ae (f) īnstrūmentum quod in bellō sonat
• brevitās -ātis (f) parvum spatium
• administrō -āre cūrō, gerō