LATIN DICTIONARYLexicon Latīnum

Nātīvitās

HicMt 1,1–17 liber dē Iēsū Chrīstō est. Quis est Iēsūs? Iēsūs est fīlius Marīae; sed nōn sōlum homō est, sed etiam Fīlius Deī. Diū ante Iēsum vīvēbat vir magnus, Abraham; post Abraham vīvēbat rēx Dāvīd. Iēsūs ex genere Abrahae et Dāvīd nāscitur. Iam diū Iūdaeī rēgem exspectant, quī populum servet. Hunc rēgem Chrīstum vocant. Quid est Chrīstus? Chrīstus est rēx ā Deō prōmissus.

  • fīlius -ī (m) puer parentum
  • genus -eris (n) familia, stirps
  • rēx, rēgis (m) quī populō imperat
  • exspectō -āre maneō dum veniat
  • prōmissus -a -um ante dictus, spērātus

ANGELUS AD IŌSĒPH

Mt 1,18–21Marīa virgō est, et Iōsēph eam in mātrimōnium dūcere vult. Sed ecce: Marīa fīlium habitūra est, et Iōsēph pater nōn est. Itaque Iōsēph turbātur. Tum angelus Deī eī in somnō appāret. Quid est angelus? Angelus est nūntius Deī. Angelus dīcit: “Nōlī timēre! Puer dē Spīritū Sānctō est. Marīa fīlium pariet, et tū nōmen eī Iēsum dabis; nam ipse populum suum servābit.”

  • virgō -inis (f) fēmina innūpta
  • mātrimōnium -ī (n) coniugium
  • angelus -ī (m) nūntius Deī
  • somnus -ī (m) cum dormīmus
  • appāreō -ēre cōnspicior, videor
  • pariō -ere fīlium in lūcem dō
  • servō -āre salvum faciō

IĒSŪS NĀSCITUR

Mt 1,22–25Iōsēph angelō pāret et Marīam uxōrem accipit. Tempus venit: in oppidō Bēthlehem Marīa fīlium parit. Iēsūs nātus est! Ita fit id quod prophētae ōlim dīxērunt: virgō fīlium pariet, et nōmen eius erit Emmanuēl. Quid est “Emmanuēl”? Id verbum significat: “Nōbīscum Deus.” Nam in hōc puerō Deus ipse ad hominēs venit.

  • pāreō -ēre faciō quod iubētur
  • uxor -ōris (f) coniūnx fēmina
  • oppidum -ī (n) urbs parva
  • nāscor -ī in lūcem veniō

MAGĪ AB ORIENTE

Mt 2,1–2Ecce deinde virī sapientēs ab oriente veniunt. Quid est oriēns? Oriēns est ea pars caelī ubi sōl oritur. Hī virī magī vocantur; magus est vir sapiēns quī stēllās spectat. In caelō novam stēllam vīderant et intellēxerant: novus rēx nātus est! Itaque longum iter faciunt, stēllam sequentēs, ut rēgem novum adōrent.

  • sapiēns -entis quī multa scit
  • oriēns -entis (m) ubi sōl oritur
  • magus -ī (m) vir sapiēns oriēntis
  • stēlla -ae (f) lūx in caelō nocturnō
  • iter, itineris (n) via, profectiō
  • adōrō -āre veneror, colō

DŌNA MAGŌRUM

Mt 2,9–11Tandem magī domum intrant. Ibi puerum cum Marīā mātre vident. Statim prōcidunt et eum adōrant. Deinde thēsaurōs suōs aperiunt et trēs dōna offerunt: aurum, tūs, et myrrham. Cūr haec trēs? Aurum rēgī datur; tūs Deō; myrrha hominī moritūrō. Ita magī tacitē ostendunt quis Iēsūs sit: Rēx, Deus, et Homō.

  • intrō -āre in locum eō
  • prōcidō -ere ad terram cadō
  • thēsaurus -ī (m) ubi dīvitiae servantur
  • offerō -ferre dōnum dō
  • aurum -ī (n) metallum flāvum pretiōsum
  • moritūrus -a -um quī moriētur

FUGA IN AEGYPTUM

Mt 2,13–15Sed nōn omnēs gaudent. Hērōdēs rēx puerum timet et sēcum cōgitat: “Novus rēx? Ego sōlus rēx sum!” Itaque Hērōdēs Iēsum necāre vult. Sed angelus iterum Iōsēph in somnō monet: “Surge! Accipe puerum et mātrem eius, et fuge in Aegyptum!” Nocte Iōsēph surgit et cum Marīā et puerō in Aegyptum fugit. Ita Iēsūs ā perīculō servātur.

  • gaudeō -ēre laetus sum
  • timeō -ēre metuō, formīdō
  • necō -āre occīdō, morte afficiō
  • moneō -ēre dīcō ut caveat
  • surgō -ere mē tollō, exsurgō
  • fugiō -ere celeriter abeō ob perīculum

DOLOR IN BĒTHLEHEM

Mt 2,16–18Interim Hērōdēs magōs frūstrā exspectat: nam illī, in somnō monitī, aliā viā domum redierant. Rēx ergō īrātus est, quia dēceptum sē esse sēnsit. Timēbat enim nē novus rēx rēgnum suum tolleret. Itaque, ō rem trīstem, iussit omnēs īnfantēs Bēthlehem tollī. Sīc verba prophētae complēta sunt: māter flet et cōnsōlārī nōn vult, quia fīliī eius nōn iam sunt.

  • interim eō ipsō tempore
  • frūstrā sine frūctū, incassum
  • redeō -īre rūrsus eō, revertor
  • dēcipiō -ere fallō, in errōrem indūcō
  • sentiō -īre animō percipiō
  • tollō -ere auferō, ēripiō
  • īnfāns -antis (m/f) puer parvulus
  • fleō -ēre lacrimō, lūgeō

REDITUS DĒ AEGYPTŌ

Mt 2,19–23Iōsēph autem in Aegyptō manet dōnec Hērōdēs moritur. Mortuō rēge, angelus iterum in somnō appāret: “Surge, accipe puerum et mātrem eius, et vāde in terram Israhel; mortuī sunt enim quī animam puerī quaerēbant.” Iōsēph pāret et revertitur. Sed quia fīlius Hērōdis nunc rēgnat, timet illūc īre; itaque in Galilaeam sēcēdit et in oppidō Nāzareth habitat. Ita fit ut Iēsūs Nāzarēnus appellētur.

  • maneō -ēre in locō permaneō
  • dōnec ūsque dum
  • morior -ī vītam āmittō
  • revertor -ī redeō, rūrsus veniō
  • rēgnō -āre rēx sum, imperō
  • illūc in illum locum
  • sēcēdō -ere ā cēterīs abeō
  • appellō -āre nōmine vocō
Prefer paper? Evangelium secundum Matthaeum in printNo Latin required · Imperial Restitution Press