LATIN DICTIONARYLexicon Latīnum
noun · masculinesecond declension

inquilīnus1

inquilīnus m (genitive inquilīnī, feminine inquilīna)
Classical[ɪŋ.kʷɪˈliː.nʊs]Ecclesiastical[iŋ.kʷiˈliː.nus]

Meaning

  1. literallyan inmate, lodger
  2. a roommate
  3. derogatorysomeone seen as contemptible as not born inside one's city (especially Rome), a foreigner, adopted citizen
    […]; ne existumarent sibi, patricio homini, cuius ipsius atque maiorum pluruma beneficia in plebem Romanam essent, perdita re publica opus esse, cum eam servaret M. Tullius, inquilinus civis urbis Romae.[…] ; that they should not charge him, a patrician, of craving the downfall of the republic, through whom and whose ancestors services so numerous had been earned by the Roman plebs; that M. Tullius (Cicero), a mere foreigner in Rome, was to save her.43-40 BCE, Sallustius, Bellum Catilinae, section 31.7:
  4. derogatorya tourist, squatter
    Quidni noverim? Pertinacissimos quidem et adsiduos, quos ego non discipulos philosophorum, sed inquilinos voco. Quidam veniunt ut audiant, non ut discant, sicut in theatrum voluptatis causa ad delectandas aures oratione vel voce vel fabulis ducimur.Of course I know of some! Persevering and most industrious men, but I do not call them disciples of the philosopher, no, only tourists. Many come to hear, not to learn, just as one goes to the theater for the delight of pleasing his ears with speeches, songs or plays.c. 65 CE, Seneca Minor, Epistulae morales ad Lucilium XVII - XVIII.108.5

Choosing the right word Döderlein's Latin Synonyms

Incolere · Habitare · Incola · Inquilinus · Colonus

1. Incolere is transitive, as to inhabit; habitare, intransitive, as to dwell. At the same time incolere has reference to the country, to which a man, as a citizen or inhabitant, belongs; whereas habitare has reference to the house, in which a man, as owner or tenant, has his stationary residence. 2. Incola is the inhabitant, in opp. to the citizen, Cic. Off. i. 34, like μέτοικος; inquilinus, the tenant, in opp. to the owner of the house, dominus, Cic. Phil. ii. 41, like σύνοικος; colonus, the farmer, in opp. to the landowner, Cic. Cæc. 32; something like θής.

Declension

declension
formsingularplural
nominativeinquilīnusinquilīnī
genitiveinquilīnīinquilīnōrum
dativeinquilīnōinquilīnīs
accusativeinquilīnuminquilīnōs
ablativeinquilīnōinquilīnīs
vocativeinquilīneinquilīnī

inquĭlīnus, a, m. and f. incolinus, colo,
I. an inhabitant of a place which is not his own, a sojourner, tenant, lodger (cf. incola).
I. Lit.
A. Padi, Plin. 21, 12, 43, § 73: Massilienses, qui nunc inquilini videantur, quandoque dominos regionum futuros, Just. 43, 4: fabrum inquilinum et ferrarium vicinum, Sen. Ep. 56, 4: te inquilino (non enim domino) personabat omnia, Cic. Phil. 2, 41, 105: inquilini privatarum aedium atque insularum, Suet. Ner. 44.—
B. An inmate or lodger: inquilinus, qui eundem colit focum, Paul. ex Fest. p. 107 Müll.: vicinus alicui vel inquilinus, Mart. 1, 86, 12: quidam erant perpetui carcerum inquilini, Amm. 30, 5, 6.—
II. Trop.: in quarum locum subierunt inquilinae, impietas, perfidia, impudicitia, Varr. ap. Non. 403, 28: quos ego non discipulos philosophorum, sed inquilinos voco, Sen. Ep. 108: anima inquilina carnis, Tert. Res. Carn. 46 fin.

Origins

  1. Proto-Italic*enkʷelō
  2. Proto-Italic*enkʷilīnos
  3. Latininquilīnus

From Proto-Italic *en-kʷe/il-īnos, from *en-kʷe/ilō + *-īnos. By surface analysis, incolō (“to dwell or abide in a place, to inhabit”) + -īnus; ultimately from Proto-Indo-European *kʷel- (“to turn”). Compare incola (“an inhabitant of a place, a resident; a foreign resident”). The Proto Italic labio-velar lost in colō and its derivatives but kept in inquilīnus may well also be seen in the placename Esquilīnus mons.

Descendants
  • Catalaninquilí
  • Englishinquiline
  • Frenchinquilin
  • Italianinquilino
  • Portugueseinquilino
  • Spanishinquilino

In English words that came into English from inquilīnus

  • inquilineinquilīnus
adjectivefirst/second-declension adjective
inquilīnus2
inquilīnus (feminine inquilīna, neuter inquilīnum)
Classical[ɪŋ.kʷɪˈliː.nʊs]Ecclesiastical[iŋ.kʷiˈliː.nus]

Meaning

  1. adjectiveof foreign birth

Declension

singular
formmasculinefeminineneuter
nominativeinquilīnusinquilīnainquilīnum
genitiveinquilīnīinquilīnaeinquilīnī
dativeinquilīnōinquilīnaeinquilīnō
accusativeinquilīnuminquilīnaminquilīnum
ablativeinquilīnōinquilīnāinquilīnō
vocativeinquilīneinquilīnainquilīnum
plural
formmasculinefeminineneuter
nominativeinquilīnīinquilīnaeinquilīna
genitiveinquilīnōruminquilīnāruminquilīnōrum
dativeinquilīnīsinquilīnīsinquilīnīs
accusativeinquilīnōsinquilīnāsinquilīna
ablativeinquilīnīsinquilīnīsinquilīnīs
vocativeinquilīnīinquilīnaeinquilīna

inquĭlīnus, a, um, adj.,
I. of foreign birth: civis urbis Romae, Sall. C. 31, 7.

Origins

  1. Proto-Italic*enkʷelō
  2. Proto-Italic*enkʷilīnos
  3. Latininquilīnus

From Proto-Italic *en-kʷe/il-īnos, from *en-kʷe/ilō + *-īnos. By surface analysis, incolō (“to dwell or abide in a place, to inhabit”) + -īnus; ultimately from Proto-Indo-European *kʷel- (“to turn”). Compare incola (“an inhabitant of a place, a resident; a foreign resident”). The Proto Italic labio-velar lost in colō and its derivatives but kept in inquilīnus may well also be seen in the placename Esquilīnus mons.

Quick answers

What does inquilīnus mean in Latin?
inquilīnus, a noun, means “someone seen as contemptible as not born inside one's city (especially Rome), a foreigner, adopted citizen; a tourist, squatter”.
What is the genitive of inquilīnus?
The genitive singular is inquilīnī. inquilīnus is masculine, second declension.
How do you pronounce inquilīnus?
In classical Latin, [ɪŋ.kʷɪˈliː.nʊs]; in ecclesiastical (church) Latin, [iŋ.kʷiˈliː.nus].
Where does inquilīnus come from?
Proto-Italic *enkʷelō → Proto-Italic *enkʷilīnos → Latin inquilīnus.