LATIN DICTIONARYLexicon Latīnum
verbthird conjugation

compōnō

compōnō (present infinitive compōnere, perfect active composuī or composīvī, supine compositum or compostum)
Classical[kɔmˈpoː.noː]Ecclesiastical[komˈpɔː.no]
conpōnō № 443 of the 1,000 commonest wordsMille Verba core vocabulary

Meaning

  1. to arrange, compile, compose, make up, organize, order
  2. to construct, build
  3. to pacify, allay, settle, calm, appease, quiet, tranquillize, reconcile
  4. Medieval Latinto pay amends

Latīnē defined in Latin in our graded readers

in ūnum pōnō; poēta carmen compōnit.
compōnō -ere composuī — in Mille Verba, Artēs et Litterae

Conjugation conjugation 3

active indicative
formpresentimperfectfutureperfectpluperfectfut. perfect
1st sg.compōnōcompōnēbamcompōnamcomposuī
composīvī
composueram
composīveram, composīram
composuerō
composīverō, composīrō
2nd sg.compōniscompōnēbāscompōnēscomposuistī
composīvistī, composīstī
composuerās
composīverās, composīrās
composueris
composīveris, composīris
3rd sg.compōnitcompōnēbatcompōnetcomposuit
composīvit, composīt
composuerat
composīverat, composīrat
composuerit
composīverit, composīrit
1st pl.compōnimuscompōnēbāmuscompōnēmuscomposuimus
composīvimus, composīmus
composuerāmus
composīverāmus, composīrāmus
composuerimus
composīverimus, composīrimus
2nd pl.compōnitiscompōnēbātiscompōnētiscomposuistis
composīvistis, composīstis
composuerātis
composīverātis, composīrātis
composueritis
composīveritis, composīritis
3rd pl.compōnuntcompōnēbantcompōnentcomposuērunt
composuēre, composīvērunt, composīrunt, composīvēre
composuerant
composīverant, composīrant
composuerint
composīverint, composīrint
active subjunctive
active subjunctive
formpresentimperfectperfectpluperfect
1st sg.compōnamcompōneremcomposuerim
composīverim, composīrim
composuissem
composīvissem, composīssem
2nd sg.compōnāscompōnerēscomposuerīs
composīverīs, composīrīs
composuissēs
composīvissēs, composīssēs
3rd sg.compōnatcompōneretcomposuerit
composīverit, composīrit
composuisset
composīvisset, composīsset
1st pl.compōnāmuscompōnerēmuscomposuerīmus
composīverīmus, composīrīmus
composuissēmus
composīvissēmus, composīssēmus
2nd pl.compōnātiscompōnerētiscomposuerītis
composīverītis, composīrītis
composuissētis
composīvissētis, composīssētis
3rd pl.compōnantcompōnerentcomposuerint
composīverint, composīrint
composuissent
composīvissent, composīssent
passive indicative
passive indicative
formpresentimperfectfuture
1st sg.compōnorcompōnēbarcompōnar
2nd sg.compōneris
compōnere
compōnēbāris
compōnēbāre
compōnēris
compōnēre
3rd sg.compōniturcompōnēbāturcompōnētur
1st pl.compōnimurcompōnēbāmurcompōnēmur
2nd pl.compōniminīcompōnēbāminīcompōnēminī
3rd pl.compōnunturcompōnēbanturcompōnentur
passive subjunctive
passive subjunctive
formpresentimperfect
1st sg.compōnarcompōnerer
2nd sg.compōnāris
compōnāre
compōnerēris
compōnerēre
3rd sg.compōnāturcompōnerētur
1st pl.compōnāmurcompōnerēmur
2nd pl.compōnāminīcompōnerēminī
3rd pl.compōnanturcompōnerentur
imperative
imperative
formactivepassive
pres. 2nd sg.compōnecompōnere
pres. 2nd pl.compōnitecompōniminī
fut. 2nd sg.compōnitōcompōnitor
fut. 3rd sg.compōnitōcompōnitor
fut. 2nd pl.compōnitōte—
fut. 3rd pl.compōnuntōcompōnuntor
infinitives & participles
infinitives & participles
formactivepassive
present infinitivecompōnerecompōnī
compōnier
perfect infinitivecomposuisse
composīvisse, composīsse
compositum esse
compostum esse
future infinitivecompositūrum esse
compostūrum esse
compositum īrī
compostum īrī
present participlecompōnēns—
perfect participle—compositus
compostus
future participlecompositūrus
compostūrus, compositūra, compositūrā, compositūrae, compositūram, compositūrārum, compositūrās, compositūre, compositūrī, compositūrīs, compositūrō, compositūrōrum, compositūrōs, compositūrum
compōnendus
compōnundus, componenda, componendā, componendae, componendam, componendārum, componendās, componende, componendīs, componendōrum, componendōs
gerundcompōnendī, compōnendō, compōnendumsupinecompositum, compositū

Phrases from Meissner's Latin Phrase-Book

res componere ac digerere
to arrange and divide the subject-matter.
bellum componere (Fam. 10. 33)
to terminate a war (by a treaty, etc.)
vultum componere ad severitatem
to put on a stern air.
poema condere, facere, componere
to write poetry.
lites componere (Verg. Ecl. 3. 108)
to arrange a dispute (by arbitration).
librum conficere, componere (De Sen. 1. 2)
to compose, compile a book.
controversiam sedare, dirimere, componere, tollere
to put an end to, settle a dispute.

com-pōno (conp-), pŏsŭi (COMPOSEIVERVNT, C. I. L. 1, 199, 2), pŏsĭtum (compostus, Plaut. Mil. 4, 7, 21 Lorenz; Verg. A. 1, 249; Lucil. ap. Cic. de Or. 3, 43, 171; Varr ap. Sen. Ep. 56, 6), 3, v. a.,
I. to put, place, lay, bring or set together, to unite, join, connect, collect, aggregate, compose, to order, arrange, adjust, etc. (class. and very freq.).
I. In gen., of different objects.
A. To bring into union, gather, collect, put together.
1. Of things in gen.: aridum lignum, Hor. C. 3, 17, 14: compositā fronde, Prop. 1, 20, 22: uvas in tecto in cratibus, Cato, R. R. 112, 2: in quo (loco) erant ea conposita, quibus rex te numerare constituerat, Cic. Deiot. 6, 17: (amomum) manipulatim leniter componitur, Plin. 12, 13, 28, § 48: amphoras in culleum, Cato, R. R. 113, 2: ligna in caminum, id. ib. 37, 5.—
b. To bring into contact, fit together, join: quid... in operibus manu factis tam compositum tamque compactum et coagmentatum inveniri potest? Cic. Fin. 3, 22, 74: cum poclo bibo eodem, amplector, labra labellis conpono, Lucil. ap. Non. p. 260, 28: tum latus conponit lateri et cum pectore pectus, id. ib. p. 260, 30: conponens manibusque manus atque ori bus ora, Verg. A. 8, 486: Mercurio Sais fertur Virgineum conposuisse latus, Prop. 2, 2, 12; cf. caput, Tib. 1, 5, 8.—Hence, of broken limbs, etc., med. t. t., to set: ossa, Cels. 8, 10, 2: jugulum, id. 8, 8, 8 et saep.—
c. Esp., to pack up for a journey, etc.: omnia composta sunt quae donavi, Plaut. Mil. 4, 7, 21: i ergo intro et compone quae tecum simul Ferantur, Ter. Hec. 4, 3, 5: dum tota domus raedā componitur unā, Juv. 3, 10.—
2. Of persons: is (Saturnus) genus indocile ac dispersum montibus altis Composuit, Verg. A. 8, 322: et tabula una duos poterit componere amantes, Prop. 2, 26, 33 (3, 22, 13); cf. II. C. 5. infra.—
B. To set in opposition.
1. To bring together in hostility, to oppose, to couple, pair, match in combat (cf. compositio, III.); esp. of gladiators, etc.: Samnis, spurcus homo, cum Pacideiano conponitur, optimus multo Post homines natos gladiator qui fuit unus, Lucil. Sat. ap. Non. p. 257, 18; cf. Cic. Opt. Gen. 6, 17: Rupili et Persi par pugnat, uti non Compositum melius cum Bitho Bacchius, Hor. S. 1, 7, 20 Orell. ad loc.: staturam habere Threcis cum Threce conpositi, Sen. Q. N. 4, praef. 8; and in gen.: si quis casus duos inter se bonos viros composuerit, Quint. 2, 17, 34: cuive virūm mallem memet componere, Sil. 10, 70: componimur Vecordi Decio, id. 11, 212: hunc fatis, id. 1, 39: cum ventis, pelagique furentibus undis Composuit mortale genus, Luc. 3, 196; and fig.: pergis pugnantia secum Frontibus adversis componere, Hor. S. 1, 1, 103: ecce par deo dignum, vir fortis cum fortunā malā conpositus, Sen. Prov. 1, 2, 9: non illa (rhetorice) secum ipsa componitur, Quint. 2, 17, 33; and of a judicial contest: accita Epicharis et cum indice composita, confronted, Tac. A. 15, 51; 16, 10.—
2. To oppose by way of comparison, to compare, contrast.
(a). With acc. and dat.: quid est, cur componere ausis mihi te aut me tibi? Att. ap. Non. p. 257, 15 (Trag. Rel. v. 147 Rib.): nec divis homines componier aequom'st, Cat. 68, 141: composita dicta evolvunt, Quae cum componas, dicta factis discrepant, Att. ap. Non. p. 260, 21 (Trag. Rel. v. 48 Rib.): si parva licet conponere magnis, Verg. G. 4, 176: parvis conponere magna solebam, id. E. 1, 23; Ov. M. 5, 416: audes cladi componere nostrae, Nympha, tuam? id. ib. 15, 530: divinis humana, Aus. Ecl. 1, 10.—
(b). With acc. and cum: ubi Metelli dicta cum factis conposuit, Sall. J. 48, 1: causam suam cum causā adversarii. Quint. 7, 2, 22.
II. In partic.
A. Of the parts of a whole, or of a whole as made up of parts.
1. To bring together, compose, compound, make up, mix, construct.
(a). With ex: exercitus ejus conpositus ex variis gentibus, Sall. J. 18, 3: genus humanum ex corpore et animā conpositum, id. ib. 2, 1: liber ex alienis orationibus compositus, Cic. Div. in Caecil. 14, 47: antidoton... ex multis atque interim contrariis quoque inter se effectibus, Quint. 1, 10, 6: ex quo (umore) componi debet (medicamentum), Cels. 6, 7, 1 fin.—
(b). With abl.: mensam gramine, Sil. 15, 51.—
(g). With acc. alone: medicamentum, Col. 6, 4, 1; Scrib. Comp. 10.—
2. Esp., of buildings, etc., to construct, build: qui cuncta conposuit, i. e. the Creator, Cic. Univ. 13: urbem, Verg. A. 3, 387: illa (templa) deis, Ov. F. 1, 708 Burm. ad loc.: aggere conposito tumuli, Verg. A. 7, 6: deletas Thebas, Prop. 2, 6, 5.—
3. Of words, to compound: vitilitigatores ex vitiis et litigatoribus, Plin. praef. § 32: verba composita (opp. simplicia), Quint. 1, 5, 3.—
4. Of writings, speeches, etc.
a. To compose, write, construct (very freq.): leges, Lucr. 4, 966: compone hoc, quod postulo, de argento: de reliquo videro, Cic. Verr. 2, 4, 16, § 36: quartum librum, id. de Or. 2, 55, 224: libros, id. Fam. 16, 20; Plin. Ep. 9, 9, 1: libellos, Quint. 12, 8, 5: actiones, Cic. Att. 6, 1, 8; Quint. 11, 3, 68: argumentum, Cic. Att. 15, 4, 3: edictum eis verbis, Cic. Verr. 2, 1, 45, § 116: edictum eorum arbitratu, id. ib. 2, 1, 46, § 119: artes, books of instruction, id. Brut. 12, 48; id. Ac. 2, 13, 40: artificium, id. de Or. 2, 19, 83: commentarium consulatūs mei, id. Att. 1, 19, 10; Quint. 1, 8, 19: quarum (litterarum) exemplum, Cic. Agr. 2, 20, 53: quandam disciplinae formulam, id. Ac. 1, 4, 17: stipulationum et judiciorum formulas, id. Leg. 1, 4, 14: interdictum, id. Caecin. 21, 59: poëma, id. ad Q. Fr. 3, 1, 4; cf. Hor. Ep. 2, 1, 77; Ov. Tr. 5, 12, 60: senatūs consultum, Cic. Fam. 10, 22, 2: testimonium, id. Att. 15, 15, 1: verba ad religionem deorum immortalium, id. Dom. 47, 124: de judicialibus causis aliqua, Quint. 3, 6, 104: aliquid de ratione dicendi, id. prooem. 1: quae de ortu vitāque Scapulae composita erant, Tac. A. 16, 14: Apion... inmortalitate donari a se scripsit ad quos aliqua conponebat, Plin. praef. § 25: carmen, Cic. Mur. 12, 26: carmina, Tac. Or. 12; id. A. 3, 49: epistulas, id. ib. 2, 70: litteras nomine Marcelli, Liv. 27, 28, 4; Tac. A. 11, 20: orationem habere ad conciliandos plebis animos conpositam, Liv. 1, 35, 2: blanditias tremulā voce, Tib. 1, 2, 91: meditata manu verba trementi, Ov. M. 9, 521: versus, Hor. S. 1, 4, 8: mollem versum, Prop. 1, 7, 19: cantus, Tib. 1, 2, 53: in morem annalium, Tac. Or. 22: orationes adversus aliquem, id. ib. 37: litteras ad aliquem, id. A. 15, 8; 14, 22: probra in Gaium, id. ib. 6, 9; 14, 50: multa et atrocia in Macronem, id. ib. 6, 44 (38) et saep.—
b. Transf., of the subjects, etc., treated, to write about, treat, celebrate: tuas laudes, Tib. 4, 1, 35: res gestas, Hor. Ep. 2, 1, 251: tempora Iliaca, Vell. 1, 3, 2: bellum Troicum, id. 1, 5, 3: Juli Africani vitam componendo, spem hominibus fecisti plurium ejus modi librorum, Tac. Or. 14: veteres populi Romani res, id. A. 4, 32: Neronis res, id. ib. 1, 1; 11, 11.—
B. From the notion of closing.
1. To put away, put aside, put in place: armamentis conplicandis, conponendis studuimus, i. e. folding up the sails and lowering the masts, Plaut. Merc. 1, 2, 80: (tempus) ad componenda armamenta expediendumque remigem, Liv. 26, 39, 8: vela contrahit malosque inclinat et simul armamenta componens, etc., id. 36, 44, 2: arma, Hor. C. 4, 14, 52: tristes istos conpone libellos, put aside, Prop. 1, 9, 13.—
2. To store up, put away, collect: nec... Aut conponere opes norant aut parcere parto, Verg. A. 8, 317: ego conposito securus acervo Despiciam dites, Tib. 1, 1, 77; so fig.: condo et compono quae mox depromere possim, Hor. Ep. 1, 1, 12.— So esp. to preserve, pack, put up fruits, meat, etc., for future use: pernas, Cato, R. R. 162, 12: tergora (suis), Col. 12, 55, 2: siccatos coliculos, id. 12, 9, 1: caepam in fidelia, id. 12, 10, 2: herbas, id. 12, 13, 2: poma, id. 12, 47, 5: olivas, Pall. Nov. 22, 5: herbam ollā novā, Scrib. Comp. 60: faenum, Dig. 19, 2, 11, § 4: fructus in urceis, capsellis, ib. 33, 7, 12, §1.—
3. Of the ashes or remains of the dead, to adjust, lay out, to collect and inurn, inter, bury: tu mea conpones et dices, ossa, Properti, Haec tua sunt, Prop. 2, 24, 35 (3, 19, 19): cinerem, Ov. F. 3, 547: cinerem ossaque, Val. Fl. 7, 203: sic ego conponi versus in ossa velim, Tib. 3, 2, 26.—Hence, in gen., of persons, to bury: quem... prope cognatos conpositum cineres, Cat. 68, 98: omnes composui (meos), Hor. S. 1, 9, 28: compositi busta avi, Ov. F. 5, 426: Pisonem Verania uxor... T. Vinium Crispina filia composuere, Tac. H. 1, 47: componi tumulo eodem, Ov. M. 4, 157: toro Mortua componar, id. ib. 9, 504: alto Conpositus lecto, Pers. 3, 104: aliquem terrā, Sil. 9, 95.—
4. To lay at rest, compose, quiet.
a. Of things: omnia noctis erant placidā composta quiete, Varr. Atac. ap. Sen. Contr. 3, 16: cum mare compositum est, Ov. A. A. 3, 259: aquas, id. H. 13, 136: fessum tumentes Composuit pelagus ventis patientibus undas, Luc. 5, 702.—
b. Of persons: nec vigilantibus, sed etiam quiete compositis, Quint. 11, 2, 5: ubi jam thalamis se conposuere, Verg. G. 4, 189: defessa membra, id. ib. 4, 438: si bene conpositus somno vinoque jacebit, Ov. Am. 1, 4, 53.—
5. To end strife, confusion, etc., to compose, pacify, allay, settle, calm, appease, quiet, tranquillize, reconcile, etc., that which is disturbed or at variance.
a. With personal object: aversos amicos, Hor. S. 1, 5, 29: ceteros clementiā, Tac. A. 12, 55: comitia praetorum, id. ib. 14, 28; id. H. 1, 85: juvenes concitatos, Quint. 1, 10, 32; cf.: barbarūm animos, Tac. A. 14, 39: gentem, Sil. 17, 356.—Esp. of the mind: prima (pars philosophiae) conponit animum, Sen. Ep. 89, 9: argumentum conpositae mentis, id. ib. 2, 1; Cels. 3, 18; Sil. 11, 352: mentem somno, id. 3, 162: religio saevas componit mentis, id. 13, 317.—
b. Of places, countries, etc.: C. Caesar componendae Armeniae deligitur, Tac. A. 2, 4: Campaniam, id. H. 4, 3: Daciam, id. ib. 3, 53.—
c. With abstr. or indef. objects: si possum hoc inter vos conponere, Plaut. Curc. 5, 3, 23; cf.: vides, inter nos sic haec potius cum bonā Ut componamus gratiā quam cum malā? Ter. Phorm. 4, 3, 17: gaudens conponi foedere bellum, Verg. A. 12, 109; so, bellum, Sall. J. 97, 2; Nep. Hann. 6, 2; id. Alcib. 8, 3; Vell. 2, 25, 1; Asin. ap. Cic. Fam. 10, 33, 3: bella, Tac. A. 3, 56: cum vellet pro communi amico controversias regum componere, Caes. B. C. 3, 109: uti per colloquia omnes controversiae componantur, id. ib. 1, 9 fin.: curas, Verg. A. 4, 341; Sil. 12, 682: lites, Verg. E. 3, 108: seditionem civilem, Suet. Caes. 4: statum Orientis, id. Calig. 1: Romanus Ardeae turbatas seditione res... composuit, Liv. 4, 10, 6; 3, 53, 1: legatorum res et bello turbatas, id. 45, 16, 2: res Germanicas, Suet. Vit. 9: discordias, Tac. H. 4, 50: compositis praesentibus, id. A. 1, 45: odia et certamina, id. ib. 15, 2.—Less freq. transf., with the result as object: pacem componi volo Meo patri cum matre, Plaut. Merc. 5, 2, 113: si pax cum Carthaginiensibus componi nequisset, Liv. 30, 40, 13: at me conpositā pace fefellit Amor, Prop. 2, 2, 2: pax circa Brundusium composita, Vell. 2, 75, 3: pacem cum Pyrrho, Just. 18, 2, 6; cf. D. 2. infra.—
d. Absol.: coheredes mei conponere et transigere cupiebant, Plin. Ep. 5, 1, 7; and so impers. pass.: posteaquam id quod maxime volui fieri non potuit, ut componeretur, Cic. Rosc. Am. 47, 136: Pompei summam esse... voluntatem, ut componeretur atque ab armis discederetur, Caes. B. C. 3, 16.—
C. Hence, to set right, to set in or restore to the proper place or condition, to adjust, etc.
1. In gen., to arrange, adjust, order, set in order: aulaeis se superbis Aureā spondā, of one's attitude on a couch, Verg. A. 1, 697: ad ictum militaris gladii conpositā cervice, Sen. Cons. Marc. 26, 2: diductis aedificia angulis vidimus moveri iterumque conponi, id. Q. N. 6, 30, 4: si ad rem pertinet, quomodo caelo adfecto conpositisque sideribus quodque animal oriatur, Cic. Div. 2, 47, 98: tibi enim gratias agebat, quod signa componenda suscepisses, id. Att. 4, 9, 1.—
2. Esp., milit. t. t.: se ad confligendum, Sisenn. ap. Non p. 257, 13: exercitum in hibernaculis, Sali J. 103, 1: in secundā (acie) cohortis, id. H. inc. Fragm. 44 Dietsch: stabant conpositi suis quisque ordinibus (opp. incompositi), Liv. 44, 38, 11: conpositi numero in turmas, Verg. A. 11, 599: cunctos licentiā vagos compositus invadit = compositis ordinibus, Tac. H. 4, 35: agmen, id. ib. 2, 89; 5, 1; id. A. 12, 16: ordines, id. H. 4, 33: vagos paventesque Vitellianos, sua quemque apud signa, componunt, id. ib. 3, 35: pugnae exercitum, id. A. 13, 40: auxilia in numerum legionis, id. ib. 2, 80 Nipp. ad loc.: equitem per turmas, id. ib. 15, 29: insidias in montibus, Just. 1, 3, 11.—
3. Of the order of words in language: quam lepide λέξεις compostae! ut tesserulae omnes Arte pavimento atque emblemate vermiculato, Lucil. ap. Cic. de Or. 3, 43, 171; id. ap. Cic. Or. 44, 149; cf. id. ib. sq.: ut aptior sit oratio, ipsa verba compone, id. Brut. 17, 68.—
4. With reference to orderly appearance, etc., of the clothing, hair; the expression of the countenance, etc., to lay, smooth, adjust: suon quisque loco'st? Vide capillum, satin compositu'st commode? Plaut. Most. 1, 3, 97: composito et delibuto capillo, Cic. Rosc. Am. 46, 135: comas, Ov. R. Am. 679: crines, Verg. G. 4, 417: ne turbarentur comae, quas componi, etc., Quint. 11, 3, 148: togam, to lay in proper folds, Hor. S. 2, 3, 77; Quint. 11, 3, 156; cf.: nec tamen ante adiit... Quam se composuit, quam circumspexit amictus, Ov. M. 4, 318: pulvinum facili manu, id. A. A. 1, 160; cf. torum, id. F. 3, 484: jam libet componere voltus, id. M. 13, 767: vultu composito, ne laeti excessu principis, etc., Tac. A. 1, 7; Plin. Ep. 3, 16, 5; cf.: (Tiberius) compositus ore, id. ib. 2, 34: vultum naturā horridum... efferabat, componens ad speculum in omnem terrorem, distorting, Suet. Calig. 50.—
5. In gen., to adjust, arrange, regulate, for the expression of something, or to accord with something; usu. ad aliquid: ad abstinentiam rursus, non secus ac modo ad balineum animum vultumque conposui, Plin. Ep. 7, 1, 6: orationis ipsius vultus ad id, quod efficere intendimus, compositus, Quint. 9, 1, 21: utrāque manu ad modum aliquid portantium compositā, id. 11, 3, 120: ge. stum oratoris ad similitudinem saltationis, id. 1, 11, 19: figuram ad imitationem alterius scripturae, id. 9, 2, 34: nec ad votum composita civitas, Tac. Or. 41: cuncta ad decorem inperi conposita, id. H. 1, 71: cunctis ad tristitiam conpositis, id. A. 3, 1. —Less freq. with dat.: voltus conponere famae Taedet, to adapt, Tib. 4, 7, 9: venturis carbasa ventis, Luc. 3, 596: me quoque mittendis rectum componite telis, id. 3, 717. —With in: Nero itinera urbis... veste servili in dissimulationem sui compositus pererrabat, disguised, made up, Tac. A. 13, 25. —
D. To bring to a particular form or condition, to dispose, arrange, set in order, contrive, devise, prepare.
(a). With acc.: ego itinera sic composueram, ut Nonis Quinctilibus Puteolis essem, Cic. Att. 15, 26, 3: quod adest memento Componere aequus, Hor. C. 3, 29, 33: conpositā atque constitutā re publicā, Cic. Leg. 3, 18, 42: necdum compositis maturisve satis consiliis, Liv. 4, 13, 5: (diem) totum in considerandā causā componendāque posuisse, Cic. Brut. 22, 87: tempus in cognoscendis componendisque causis consumere, id. Or. 42, 143: ex sententiā omnibus rebus paratis conpositisque, Sall. J. 43, 5; 94, 1: in senatu cuncta longis aliorum principatibus composita statim decernuntur, Tac. H. 2, 55: dum quae forent firmando Neronis imperio componuntur, id. A. 12, 68.—
(b). With ad or in and acc. of the purpose for which, or the example according to which, etc.: cum alteri placeat auspicia ista ad utilitatem esse rei publicae conposita, Cic. Leg. 2, 13, 32: omnia ad voluptatem multitudinis inperitae, Quint. 10, 1, 43: animum ad omnes casus, id. 12, 9, 20; Val. Fl. 1, 321: satis igitur in hoc nos componet multa scribendi exercitatio, Quint. 9, 4, 114: cultum victumque non ad nova exempla conponere, sed ut majorum mores suadent, Sen. Tranq. 9, 2. —
2. To arrange in agreement with others, to agree upon, contrive, devise, invent, conspire to make, etc.
(a). In gen.: eum allegaverunt, suom qui servom diceret Cum auro esse apud me: conposita est fallacia, Ut, etc., Plaut. Poen. 3, 5, 29: quin jam virginem Despondi: res composita'st, Ter. Ad. 4, 7, 17: ita causa componitur, ut item palaestritae Bidini peterent ab Epicrate hereditatem, Cic. Verr. 2, 2, 22, § 54: societatem praedarum cum latronibus conposuisse, Sall. H. 4, 11 Dietsch: crimen ab inimicis Romae conpositum, Cic. Verr. 2, 3, 61, § 141: conpositis inter se rebus, Sall. J. 66, 2: ita conposito dolo digrediuntur, id. ib. 111, 4: conposito jam consilio, Liv. 3, 53, 3: ceteri proditores ea quae composita erant exspectabant; convenerat autem, etc., id. 25, 9, 8: sub noctem susurri Compositā repetantur horā, Hor. C. 1, 9, 20: ictum jam foedus, et omnes Conpositae leges, Verg. A. 12, 315: compositis notis, Tib. 1, 2, 22: crimen ac dolum ultro, Tac. H. 1, 34: proditionem, id. ib. 2, 100: seditionem, id. ib. 4, 14: insidias, id. ib. 5, 22; id. A. 12, 54; 13, 47: pacem componere, v. B. 5. supra.—
(b). With rel.-clause: cum summā concordiā, quos dimitterent, quos retinerent, composuerunt, Liv. 40, 40, 14.—
(g). With inf.: ii, secretis conloquiis conponunt Gallos concire, Tac. A. 3, 40.—
(d). Pass. impers.: ut domi compositum cum Marcio erat, Liv. 2, 37, 1.—(ε) With ut and subj.: compositum inter ipsos ut Latiaris strueret dolum, Tac. A. 4, 68; cf. P. a. subst.—
3. In gen., to feign, invent, devise, contrive, in order to deceive or delude, etc.: composita dicta, Att. ap. Non. p. 260, 22 (Trag. Rel. v. 47 Rib.): ne tu istic hodie malo tuo conpositis mendaciis Advenisti, Plaut. Am. 1, 1, 211: nec bene mendaci risus conponitur ore, Tib. 3, 6, 35 (3, 7, 3): sed vobis facile'st verba et conponere fraudes, Prop. 2, 9, 31: insidias in me conponis inanes, id. 2, 32 (3, 30), 19: compositas insidias fatoque evitatas ementitur, Tac. A. 13, 47: si haec fabulosa et composita videntur, id. Or. 12; id. Agr. 40: quae ut augendae famae composita, sic reliqua non in obscuro habentur, id. A. 15, 16; cf.: vetustatem, ut cetera, in majus conponentem altores Jovis celebravisse, exaggerating, Sall. H. 3, 60 Dietsch.—Part. perf. with in and acc., pretending, assuming the appearance or expression: (Domitianus) paratus simulatione, in adrogantiam compositus audiit preces, Tac. Agr. 42: is in maestitiam compositus, id. H. 2, 9; 1, 54: in securitatem, id. A. 3, 44.—Rarely with ad: tunc compositus ad maestitiam, Tac. A. 13, 20.— Hence, P. a.: compŏsĭtus (-postus), a, um.
A. Well-arranged, ordered, or constituted, orderly, regular: quae (injuria) dum foris sunt, nil videtur mundius, Nec magis compositum quicquam nec magis elegans, Ter. Eun. 5, 4, 13: admiratus sum ... σύγχυσιν litterularum, quae solent tuae compositissimae et clarissimae esse, Cic. Att. 6, 9, 1: acrior impetu atque animis quam compositior ullo ordine pugna fuit, Liv. 28, 22, 13: intellegitur, etiamsi non adjecero, conpositum ordinatumque fore talem virum, Sen. Vit. Beat. 8, 3: composita et quieta et beata respublica, Tac. Or. 36. —Of writings: quare in his quoque libris erant eadem aliqua... omnia vero compositiora et elaborata, Quint. 1, pr. § 8; cf.: illa quae curam fatentur et ficta atque composita videri etiam volunt, elaborate, id. 8, pr. § 23.—Transf., of the orator himself: si aut compositi oratoris bene structam collocationem dissolvas permutatione verborum, Cic. Or. 70, 232.—
B. Fitly disposed for any purpose, prepared, apt, fit, adapted, qualified, suitable, ready: perficiam ut nemo umquam paratior, vigilantior, compositior ad judicium venisse videatur, Cic. Verr. 1, 1, 11; so, equus bene naturā compositus, Auct. Her. 4, 46, 59.— With ad or in and acc., or with dat.: arte quādam ab juventā in ostentationem (virtutum) compositus, Liv. 26, 19, 3 Weissenb. ad loc.: alius historiae magis idoneus, alius compositus ad carmen, Quint. 2, 8, 7: aeque in adulationem compositus (sacerdos), Curt. 4, 7, 26: (Attici) non maxime ad risum compositi, Quint. 6, 3, 18: naturā atque arte compositus alliciendis etiam Muciani moribus, Tac. H. 2, 5.—
C. Quiet, peaceful, undisturbed, calm, composed, unimpassioned, etc.: ut peractis quae agenda fuerint salvo jam et composito die possis ibi manere, Plin. Ep. 2, 17, 2: lenis et nitidi et compositi generis amatores, Quint. 10, 1, 44: actio, id. 11, 3, 110: aetas, mature, sedate, Tac. A. 13, 1: adfectus mites atque compositi, Quint. 6, 2, 9: supercilium (opp. erectum), id. 11, 3, 74: repetitio eorum (civium) labefactabat compositam civitatem, Flor. 3, 23, 3.—
D. Compound, composite, made up of parts (opp. simplex): verba, Quint. 1, 5, 3; 1, 6, 38; 7, 9, 5: voces, id. 1, 5, 65; cf. id. 1, 5, 9; 2, 12, 3.—Hence, subst.: compŏsĭ-tum (conp-), i, n., that which is agreed, an agreement, compact, etc.; only abl. in the phrases,
(a). Ex composito, according to agreement, by agreement, in concert, Sall. H. 2, 12 Dietsch: tum ex composito orta vis, Liv. 1, 9, 10; 5, 14, 2; 36, 25, 1; 40, 48, 4; Suet. Claud. 37; Tac. H. 4, 66.—
(b). De composito, by agreement, App. Mag. 1, p. 273; and,
(g). More rarely in the same sense, composito alone, Ter. Phorm. 5, 1, 29; Nep. Dat. 6, 6; Verg. A. 2, 129.—Hence also adv.: compŏsĭtē (conp-), in an orderly, regular, or skilful manner, orderly, regularly, properly (class. but rare; not in Quint.): ambulare, Col. 6, 2, 5: indutus, Gell. 1, 5, 2: composite et apte dicere, Cic. Or. 71, 236: composite, ornate, copiose eloqui, id. de Or. 1, 11, 48: composite atque magnifice casum reipublicae miserati, Sall. C. 51, 9: bene et composite disseruit, id. ib. 52.—Comp.: compositius cuncta quam festinantius agerent, Tac. A. 15, 3.

Origins

  1. Proto-Indo-European*ḱe?
  2. Proto-Indo-European*ḱóm
  3. Proto-Italic*kom
  4. Proto-Italic*kom-
  5. Latincompōnō

Proto-Indo-European *h₂ep Proto-Indo-European *-o Proto-Indo-European *h₂epó Proto-Indo-European *h₂pó Proto-Italic *po Proto-Indo-European *teḱ- Proto-Indo-European *-éyti Proto-Indo-European *tḱéytibf. Proto-Indo-European *tḱey- Proto-Indo-European *-né- Proto-Indo-European *-ti Proto-Indo-European *tḱinéti Proto-Italic *sinō Proto-Italic *pozinō Latin pōnō Latin compōnō From con- + pōnō (“put”).

Descendants
  • Catalancompondre
  • Englishcompone
  • Englishcompound
  • Italiancomporre
  • Occitancompónder
  • Occitancompondre
  • Occitancompausar
  • Englishcomposefrom Old French composer
  • Frenchcomposerfrom Old French composer
  • Portuguesecomporfrom Old Galician-Portuguese compõer

Quick answers

What does compōnō mean in Latin?
compōnō, a verb, means “to arrange, compile, compose, make up, organize, order; to construct, build; to pacify, allay, settle, calm, appease, quiet, tranquillize, reconcile”.
What are the principal parts of compōnō?
compōnō, compōnere, composuī, compositum (third conjugation).
How do you pronounce compōnō?
In classical Latin, [kɔmˈpoː.noː]; in ecclesiastical (church) Latin, [komˈpɔː.no].
Where does compōnō come from?
Proto-Indo-European *ḱe? → Proto-Indo-European *ḱóm → Proto-Italic *kom → Proto-Italic *kom- → Latin compōnō.