noun · masculinesecond declension
titulus
titulus m (genitive titulī)
Classical[ˈtɪ.tʊ.ɫʊs]Ecclesiastical[ˈtiː.tu.lus]
Mille Verba core vocabulary
Meaning
- masculinetitle of a book
- masculineheading of a section
Addita per titulōs sua nōmina rēbus habēbis:
You'll find the names of the things [given as gifts] added throughout as headings: you can skip them, if anything doesn't suit the stomach.86 CE – 103 CE, Martialis, Epigrammata 13.3.7–8quae utiliora invenire potui ‥ singillatim titulos praeponens congessi
I heaped together the things I found more useful while inserting headings to them one by one7th c., Theodore of Tarsus, archbishop of Canterbury (d. 690), Penitentiale preface (as quoted by Dictionary of Medieval Latin from British Sources) - masculineplacard, tablet
- masculineinscription
- masculineepitaph
Latīnē defined in Latin in our graded readers
nōmen librī vel operis; titulus huius librī: MĪLLE VERBA.titulus -ī m — in Mille Verba, Artēs et Litterae
nōmen honōristitulus -ī (m) — in IVLIANVS I: Gallia, ch. 22
caput, īnscrīptiōtitulus -ī (m) — in IVLIANVS III: Persia, ch. 16, 23
īnscrīptiō, indextitulus -ī (m) — in Evangelium secundum Marcum, ch. 21
nōmen glōriaetitulus -ī (m) — in Metamorphoses I, ch. 21
Declension
| form | singular | plural |
|---|---|---|
| nominative | titulus | titulī |
| genitive | titulī | titulōrum |
| dative | titulō | titulīs |
| accusative | titulum | titulōs |
| ablative | titulō | titulīs |
| vocative | titule | titulī |
tĭtŭlus, i (collat. form, n.:
I.
HOC TITVLVM, Inscr. Fabr. 8, 47; Inscr. Cardin. Dipl. 22), m. root ti- of τίνω, τιμάω, a superscription, inscription, label, litle; a ticket, bill, placard, notice that a thing is to be sold or let (syn. index). I. Lit. (esp. freq. after the Aug. per.):
aram condidit dedicavitque cum ingenti rerum ab se gestarum titulo, Liv. 28, 46, 16: virtutes in aevum Per titulos memoresque fastos Aeternet, Hor. C. 4, 14, 4: dant munera templis; Addunt et titulum: titulus breve carmen habebat, Ov. M. 9, 793: cumque ducum titulis oppida capta legat, id. Tr. 4, 2, 20: titulus nomenque libelli. Ov. R. Am. 1: librorum, Quint. 2, 14, 4: titulum scribere, Col. 9, praef. § 2: quorum titulus per barbara colla pependit, i. e. of slaves put up for sale, Prop. 4, 5, 51: paterae, quas cum titulo nominis Camilli ante Capitolium constat positas esse, Liv. 6, 4, 3: signa cum titulo lamnae aëneae inscripto, id. 23, 19, 18: patrem familias canibus objecit, cum hoc titulo, Suet. Dom. 10: cras bibet aliquid, cujus patriam titulumque senectus delevit, Juv. 5, 34: sepulcri, epitaph, id. 6, 230; cf.: cinerem sine titulo, sine nomine jacere, Plin. Ep. 6, 10, 3; so of an epitaph, id. ib. 9, 19, 3: domus proscribebatur, si quis emere, si quis conducere vellet: venit Athenodorus, legit titulum auditoque pretio, etc., the bill, the notice of sale, Plin. Ep. 7, 27, 7; cf. poet.: ite sub titulum lares, Tib. 2, 4, 54: sub titulum nostros misit lares, Ov. R. Am. 302.—II. Transf.
A. Like our title for an honorable appellation, title of honor, glory:
sustinere titulum consulatus, Cic. Pis. 9, 19: quos si titulus hic (sapientis) delectat, id. Tusc. 5, 10, 30: servatae pubis Achivae, Ov. M. 7, 56: qui stupet in titulis et imaginibus, Hor. S. 1, 6, 17; id. C. 4, 14, 4; id. S. 2, 3, 212: et domus est titulis utraque fulta suis, Prop. 4 (5), 11, 32. Ov. F. 2, 16; 1, 602; id. M. 7, 448; 12, 334.—B. Repute, renown, fame:
par titulo tantae gloriae fuit, Liv. 7, 1, 10; Stat. S. 2, 7, 62: prioris perpetrati belli titulus, Liv. 28, 41, 3; cf.: quid in purpurā istā aliud quam victoriarum mearum titulos geris? Just. 18, 7, 13: titulo Spartanae victoriae inflatus, Curt. 10, 10, 14: captae urbis titulo cedens, id. 6, 6, 33.— C. A sign, token:
ciconia, titulus tepidi temporis, Petr. 55.— D. A cause or reason alleged, a pretence, pretext (so perh. not ante-Aug.; cf.:
causa, nomen): non vos pro Graeciae libertate tantum dimicare: quamquam is quoque egregius titulus esset, etc., Liv. 36, 17, 13: praetendere titulum belli, id. 37, 54, 13: honestiorem causam libertatis quam servitutis praetexi titulo, id. 34, 59, 1 Weissenb. ad loc.: sub titulo aequandarum legum nostra jura oppressa, id. 3, 67, 9: sub honorificentissimo ministerii titulo, Vell. 2, 45, 4: ipse (probabatur) accepisse HS. decem milia foedissimo quidem titulo, Plin. Ep. 2, 11, 23: transfugae titulo Babyloniam proficiscitur, Just. 1, 10, 16: erat hic quidem titulus cum Graecis coëundi, id. 5, 1, 8; 11, 10, 10; 15, 4, 13: titulum sollemnis officii occulto sceleri praeferentes, Curt. 5, 10, 12: titulus facinori speciosus praeferebatur, id. 7, 5, 20. —E. The title of a book (post-Aug.; cf.
index): M. Tullius in ipsis librorum quos hac de re primum scripserat titulis, Quint. 2, 14, 4: materiam (libri) ex titulo cognosces, Plin. Ep. 5, 15, 3: cui vix voluminum suorum frontes maxime placent titulique, Sen. Tranq. 9, 6.Charlton Lewis's shorter dictionary for students: the same scholarship in plain, modern definitions.
titulus ī, m
cf. τίω, τιμή, a superscription, inscription, label, title, ticket, bill, placard, notice : aram dedicavit cum rerum gestarum titulo, L.: dant munera templis; Addunt et titulum, titulus breve carmen habebat, O.: signa cum titulo lamnae aëneae inscripto, L.: sepulcri, epitaph , Iu.: Sub titulum nostros misit lares, i. e. at public sale , O.— An honorable appellation, title of honor, glory, name, title . consulatūs: quos si titulus hic (sapientis) delectat: Qui stupit in titulis et imaginibus, H.: titulos annosque tuos numerare, O.— Repute, renown, fame : prioris belli, L.: titulo Spartanae victoriae inflatus, Cu.— An alleged cause, pretence, pretext : non vos pro Graeciae libertate tantum dimicare; quamquam is quoque egregius titulus esset, etc., L.: honestiorem causam libertatis quam servitutis praetexi titulo, i. e. was a more respectable pretext , L.: titulus facinori speciosus praeferebatur, Cu.
Origins
Possibly borrowed from Etruscan.
Elsewhere
- Englishtitlofrom Ancient Greek τίτλος
- Catalantítol
- Englishtitulus
- GermanTitel
- Englishtittlefrom Middle English tytle
- Englishtitlefrom Old English titul
- Frenchtitrefrom Old French title
- Englishtiterfrom Old French title
- Englishtitrefrom Old French title
- Romaniantitrufrom Old French title
Vulgar Latin
- Italiantitolo
- Portuguesetilfrom Old Occitan tille
- Spanishtilde
- Englishtildefrom Spanish tilde
- Ladintitul
- Siciliantìtulu
- Japaneseチルダfrom Spanish tilde
- Polishtyldafrom Spanish tilde
- Russianти́льдаfrom Spanish tilde
- Serbo-Croatianти̑лдаfrom Spanish tilde
Aramaic
- Classical Syriacܛܝܛܠܘܣ