LATIN DICTIONARYLexicon Latīnum
noun · neutersecond declension

stīpendium

stīpendium n (genitive stīpendiī or stīpendī)
Classical[stiːˈpɛn.di.ũː]Ecclesiastical[stiˈpɛn.di.um]
Mille Verba core vocabulary

Meaning

  1. tax, impost, tribute, contribution
    Si iterum experiri velint, se iterum paratum esse decertare; si pace uti velint, iniquum esse de stipendio recusare, quod sua voluntate ad id tempus pependerint.If they chose to make a second trial, he was ready to encounter them again; but if they chose to enjoy peace, it was unfair to refuse the tribute, which of their own free-will they had paid up to that time.c. 52 BCE, Julius Caesar, Commentarii de bello Gallico 1.44
    […]Poenī stīpendia pendunt239 BCE – 169 BCE, Ennius, Annales (in Varronis de lingua latina 5.183)
  2. dues
  3. pay, stipend (military)
  4. in pluralmilitary service
    facere stipendiato be a soldier/ to perform the military service
    Bellum me gerere cum Iugurtha iußiſtis: quam rem nobilitas ægerrimè tulit. Quæſo, reputate cum animis ueſtris, num id mutari metari melius ſit, écquem ex illo globo nobilitatis ad hoc, aut aliud tale negotium mittatis hominem, ueteris proſapiæ, ac multarum imaginum, et nullius ſtipendij: ſcilicet ut in tanta re ignarus omnium trepidet, feſtinet, ſumat aliquem ex populo monitorem ſui officij.86 BCE – c. 35 BCE, Gaius Sallustius Crispus, Bellum Jugurthinum 85.10 (“Oratio Marij”)
  5. broadlya (military) campaign

Latīnē defined in Latin in our graded readers

pecūnia quam mīles accipit; multa stīpendia = multī annī mīlitis.
stīpendium -ī n — in Mille Verba, Bellum et Arma
pecūnia quotannīs solūta
tribute; soldier's pay
stīpendium -ī (n) — in De Bello Gallico III, ch. 4

Declension

declension
formsingularplural
nominativestīpendiumstīpendia
genitivestīpendiī
stīpendī
stīpendiōrum
dativestīpendiōstīpendiīs
accusativestīpendiumstīpendia
ablativestīpendiōstīpendiīs
vocativestīpendiumstīpendia

Phrases from Meissner's Latin Phrase-Book

stipendia facere, merere
to serve.
emeritis stipendiis (Sall. Iug. 84. 2)
after having completed one's service.
stipendium dare, numerare, persolvere militibus
to pay the troops.

stīpendĭum, ii, n. contr. from stipipendium, from stips-pendo.
I. In publicists' lang., a tax, impost, tribute, contribution (payable in money; whereas vectigal in kind; the former being regarded as the more humiliating; v. stipendiarius, I.): Poeni stipendia pendunt, Enn. ap. Varr. L. L. 5, § 182 Müll. (Ann. v. 269 Vahl.); so, pendere, Caes. B. G. 1, 44; 5, 27; Sall. C. 20, 7; Liv. 2, 9; 21, 10: conferre, id. 33, 42: solvere, id. 39, 7: imponere victis, Caes. B. G. 1, 44; 7, 54: stipendio liberare aliquem, id. 5, 27: de stipendio recusare, id. ib. 1, 44: stipendi spem facere, Liv. 28, 25, 9.—
B. Transf.
1. In gen., tribute, dues (poet. and in post-Aug. prose): indomito nec dira ferens stipendia tauro (sc. Minotauro), Cat. 64, 173: quae finis aut quod me manet stipendium? penalty, Hor. Epod. 17, 36: alii tamen obscuriores (scriptores) aliquod stipendium nostro studio contulerunt, contribution, Col. 1, 1, 10.—
2. Income, subsistence, salary: iis, ut adsiduae templi antistites essent, stipendium de publico statuit, Liv. 1, 20, 3.—
II. In milit. lang., pay, stipend in full: stipendium militare, Liv. 4, 60, 5; Plin. 33, 3, 13, § 45; commonly stipendium alone: militis stipendia ideo, quod eam stipem pendebant, Varr. L. L. 5, § 182 Müll.; cf. Plin. 33, 3, 13, § 43; Liv. 4, 59 and 60: cum stipendium ab legionibus flagitaretur, Caes. B. C. 1, 87: numerare militibus, Cic. Pis. 36, 88: persolvere, id. Att. 5, 14, 1: dare, Brut. ap. Cic. Fam. 11, 26; Liv. 2, 12; 5, 12; cf.: dare pecuniam in stipendium, Caes. B. C. 1, 23; Liv. 27, 9 fin.: accipere, id. 5, 4: stipendio afficere exercitum, Cic. Balb. 27, 61: augere, Caes. B. C. 3, 110: fraudare, id. ib. 3, 59: stipendium duum mensium, Curt. 5, 1, 45: dum in calamitosis stipendiis versaretur, might get pay by the misfortunes of others, Amm. 19, 12, 2.—
B. Transf., military service (mostly in plur.): merere stipendia, Cic. Mur. 5, 12: stipendia merere (mereri), to perform military service, to serve, id. Cael. 5, 11; id. de Or. 2, 64, 258; also, facere, Sall. J. 63, 3; Liv. 3, 27; 5, 7; 42, 34 al.; cf.: opulenta ac ditia facere, id. 21, 43: emereri, to complete the time of service, to serve out one's time, id. 25, 6; Cic. Sen. 14, 49; Sall. J. 84, 2; Liv. 3, 57; Val. Max. 6, 1, 10; v. emereo, II.: auxiliaria stipendia mereri, Tac. A. 2, 52: numerare, Liv. 4, 58: enumerare, id. 3, 58: qui (milites) jam stipendiis confecti erant, Cic. Imp. Pomp. 9, 26; cf.: stipendiis exhausti, Liv. 27, 9: adulescentuli statim castrensibus stipendiis imbuebantur, Plin. Ep. 8, 14, 5.— Sing.: homo nullius stipendii, Sall. J. 85, 10: exercitui dare, id. H. 2, 96, 6 Dietsch: sextus decimus stipendii annus, Tac. A. 1, 17.—
2. In partic., military service of a year, a year's service, a campaign: si in singulis stipendiis is ad hostes exuvias dabit, Plaut. Ep. 1, 1, 36: quod tricena aut quadragena stipendia senes tolerent, Tac. A. 1, 17: vicena stipendia meritis, id. ib. 1, 36: stipendia sua numerari jubebant, Just. 12, 11, 4: qui eorum minime multa stipendia haberet, Liv. 31, 8 fin.—Sing.: (juventus) octavo jam stipendio functa, Hirt. B. G. 8, 8, 2; cf. with both numbers together: secundo stipendio dextram manum perdidit, stipendiis duobus ter et vicies vulneratus est, Plin. 7, 28, 29 § 104.—
C. Trop., in gen., service (very rare): functus omnibus humanae vitae stipendiis, i. e. duties, Sen. Ep. 93, 4: tamquam emeritis stipendiis libidinis, Cic. Sen. 14, 49: plurium velut emeritis annorum stipendiis, Col. 3, 6, 4: rex cui (Hercules) duodecim stipendia debebat, services, labors, Just. 2, 4, 18.

Origins

Haplologized from *stipipendium, from stips (“alms, small payment”) + pendō (“to pay, to weigh out”) + -ium (abstract suffix).

Descendants
  • Englishstipend
  • GermanStipendium
  • Italianstipendio
  • Romanianstipendiu
  • Portugueseestipêndio
  • Spanishestipendio
  • Danishstipendium
  • Ladinstipendium
  • Piedmontesestipendi
  • Polishstypendium

In English words that came into English from stīpendium

  • stipendstīpendium
  • stipendiumstīpendium

In the Academy Smith's classical dictionaries

Quick answers

What does stīpendium mean in Latin?
stīpendium, a noun, means “tax, impost, tribute, contribution; dues; pay, stipend (military)”.
What is the genitive of stīpendium?
The genitive singular is stīpendiī. stīpendium is neuter, second declension.
How do you pronounce stīpendium?
In classical Latin, [stiːˈpɛn.di.ũː]; in ecclesiastical (church) Latin, [stiˈpɛn.di.um].