irritus
Meaning
- adjectiveinvalid, void, null and void
Certē omnibus rērum verbōrumque contumēliīs mortuum īnsectātus est, modo stultitiae modo saevitiae arguēns; nam et mōrārī eum dēsīsse inter hominēs prōductā prīmā syllabā iocābātur multaque dēcrēta et cōnstitūta, ut īnsipientis atque dēlīrī, prō irritīs habuit.
He certainly blamed the dead one [Claudius] with all insults, of deeds and of words, sometimes reproving his stupidity, other times his cruelty; for he jested about him having ceased to be a fool among people (with a lengthened first syllable) as well as having many decrees and edicts of his void, as if those of an unwise and crazy one.121 CE, Suetonius, De vita Caesarum VI 33 - adjectiveineffective, useless, irrelevant
inrita fallaci quotiens dedit oscula fonti!
How often he [Narcissus] gave futile kisses to the deceptive fountain!8 CE, Ovidius, Metamorphoses III.427
Latīnē defined in Latin in our graded readers
vānus, sine effectūvānus, quī nihil valetChoosing the right word Döderlein's Latin Synonyms
Frustra · Nequidquam · Incassum · Irritus
1. Frustra (from ψύθος) means in vain, with reference to the subject, whose expectation and calculations have been disappointed; whereas nequidquam (that is, in nequidquam, in nihil), to no purpose, refers to the nullity in which the thing has ended. 2. Hence frustra, used adjectively, refers to the person; whereas irritus, the actual adjective, refers to the thing. 3. Frustra and nequidquam denote merely a failure, without imputing a fault, like μάτην; whereas incassum involves the accessory notion of a want of consideration, by which the failure might have been calculated upon, and foreseen, as in attempting any thing manifestly or proverbially impossible, εἴς κενόν. (iii. 100.)
Declension
| form | masculine | feminine | neuter |
|---|---|---|---|
| nominative | irritus | irrita inrita | irritum inritum |
| genitive | irritī inritī | irritae inritae | irritī inritī |
| dative | irritō inritō | irritae inritae | irritō inritō |
| accusative | irritum inritum | irritam inritam | irritum inritum |
| ablative | irritō inritō | irritā inritā | irritō inritō |
| vocative | irrite inrite | irrita inrita | irritum inritum |
| form | masculine | feminine | neuter |
|---|---|---|---|
| nominative | irritī inritī | irritae inritae | irrita inrita |
| genitive | irritōrum inritōrum | irritārum inritārum | irritōrum inritōrum |
| dative | irritīs inritīs | irritīs inritīs | irritīs inritīs |
| accusative | irritōs inritōs | irritās inritās | irrita inrita |
| ablative | irritīs inritīs | irritīs inritīs | irritīs inritīs |
| vocative | irritī inritī | irritae inritae | irrita inrita |
Phrases from Meissner's Latin Phrase-Book
- ad irritum redigere aliquid
- to frustrate, nullify.
- testamentum irritum facere, rumpere
- to annul, revoke a will.
- spes ad irritum cadit, ad irritum redigitur
- expectation is overthrown.
quod modo erat ratum, irritum est, Ter. Phorm, 4, 7, 58: testamentum irritum facere, Cic. Phil. 2, 42, 109: testamentum pro irrito habere, Suet. Tib. 51; Gai. Inst. 2, 146 sq.; Paul. Sent. 3, 5, 14: injurias rescindere et irritas facere, Cic. Verr. 2, 2, 26, § 63: quaeque augur injusta, nefasta, vitiosa, dira, defixerit, inrita infectaque sunto, id. Leg. 2, 8, 21: omnia ab iis acta, Vell. 2, 43, 1: pacta, Sil. 6, 696: Tiberii voluntas, Suet. Calig. 14: somnia, of no significance, id. Aug. 91: Remus aves irritas habuit, Gell. 13, 14.—ingrata atque irrita esse omnia intellego, Plaut. As. 1, 2, 10: inceptum, Liv. 29, 35; 24, 19: dona, Verg. G. 4, 519: tela, id. A. 2, 459: moenia, Ov. M. 12, 587: labor anni, id. ib. 1, 273; Quint. 12, 1, 13: verba, Ov. R. Am. 286: tua dicta factaque, Cat. 30, 10: spes, Liv. 22, 20; Stat. Th. 10, 45: oblivio, Liv. 28, 29: lingua (Cassandrae), Prop. 3, 13 (4, 12), 66: remedium, Tac. H. 4, 81: preces, Plin. Pan. 26: ova, fruitless, infertile, Plin. 10, 58, 79, § 160.—irritus legationis, Tac. H. 4, 32: consilii, Vell. 2, 63, 2: propositi, Val. Max. 4, 3, 3 ext.: spei, vainly hoping, Curt. 6, 5, 31: incepti, Sil. 7, 131.— variis assultibus irritus urget, Verg. A. 5, 442: venit et e templis irrita turba domum, without a response, Tib. 2, 3, 22: irriti legati remittuntur, Tac. A. 15, 25: domum irritus rediit, Sen. Ben. 6, 11: discedere irritum putebat, Curt. 4, 4, 2: irritus qui habebatur, laudabatur, good for nothing, Cat. ap. Gell. 11, 2, 2.—Subst.: irrĭtum, i, n., nothingness, vanity, worthlessness: spes ad irritum redacta, Liv. 28, 31: spes ad irritum cadens, id. 2, 6: victoria ad inritum revolvebatur, Tac. H. 3, 26: cecidisse in inritum labores, id. ib. 3, 53 fin.: irrita dicere, useless words, Ov. M. 11, 40.—Adv.: irrĭtē, in vain, Cassiod. Var. 1, 4; 12, 2.Origins
- Proto-Indo-European*né
- Proto-Indo-European*n̥-
- Proto-Italic*n̥-
- Latinirritus
Latin ratus Latin irritus From in- + ratus (“established”).
- Italianirrito
- Spanishírrito