verbfirst conjugation, deponent
īnsidior
īnsidior (present infinitive īnsidiārī, perfect active īnsidiātus sum)
Classical[ĩːˈsɪ.di.ɔr]Ecclesiastical[inˈsiː.di.or]
Meaning
- deponentintransitiveto lie in wait, lurk; ambush
sī dīxerint: venī nōbīscum, īnsidiēmur sanguinī, abscondāmus tendiculās contrā īnsontem frūstrā
If they shall say: Come with us, let us lie in wait for blood, let us hide snares for the innocent without cause (Douay-Rheims trans., Challoner rev.; 1752 CE)c. 347 CE – 420 CE, Hieronymus, Vulgate Proverbs.1.11 - deponentintransitiveto plot
Conjugation conjugation 1 deponent
| form | present | imperfect | future | perfect | pluperfect | fut. perfect |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1st sg. | īnsidior | īnsidiābar | īnsidiābor | — | — | — |
| 2nd sg. | īnsidiāris īnsidiāre | īnsidiābāris īnsidiābāre | īnsidiāberis īnsidiābere | — | — | — |
| 3rd sg. | īnsidiātur | īnsidiābātur | īnsidiābitur | — | — | — |
| 1st pl. | īnsidiāmur | īnsidiābāmur | īnsidiābimur | — | — | — |
| 2nd pl. | īnsidiāminī | īnsidiābāminī | īnsidiābiminī | — | — | — |
| 3rd pl. | īnsidiantur | īnsidiābantur | īnsidiābuntur | — | — | — |
active subjunctive
| form | present | imperfect | perfect | pluperfect |
|---|---|---|---|---|
| 1st sg. | īnsidier | īnsidiārer | — | — |
| 2nd sg. | īnsidiēris īnsidiēre | īnsidiārēris īnsidiārēre | — | — |
| 3rd sg. | īnsidiētur | īnsidiārētur | — | — |
| 1st pl. | īnsidiēmur | īnsidiārēmur | — | — |
| 2nd pl. | īnsidiēminī | īnsidiārēminī | — | — |
| 3rd pl. | īnsidientur | īnsidiārentur | — | — |
imperative
| form | active | passive |
|---|---|---|
| pres. 2nd sg. | īnsidiāre | — |
| pres. 2nd pl. | īnsidiāminī | — |
| fut. 2nd sg. | īnsidiātor | — |
| fut. 3rd sg. | īnsidiātor | — |
| fut. 3rd pl. | īnsidiantor | — |
infinitives & participles
| form | active | passive |
|---|---|---|
| present infinitive | īnsidiārī | — |
| perfect infinitive | īnsidiātum esse | — |
| future infinitive | īnsidiātūrum esse | — |
| present participle | īnsidiāns | — |
| perfect participle | īnsidiātus īnsidiāta, īnsidiātā, īnsidiātae, īnsidiātam, īnsidiātārum, īnsidiātās, īnsidiāte, īnsidiātī, īnsidiātīs, īnsidiātō, īnsidiātōrum, īnsidiātōs | — |
| future participle | īnsidiātūrus | īnsidiandus |
gerundīnsidiandī, īnsidiandō, īnsidiandumsupineīnsidiātum, īnsidiātū
insĭdĭor, ātus, 1, v. dep. (
I. act. form insidiaverint for insidiati erunt, Dig. 48, 19, 28, § 11) [insidiae], to lie in ambush, lie in wait for; constr. with dat.
I. Lit.:
quam diu mihi, Catilina, insidiatus es, Cic. Cat. 1, 5, 11: apris, Mart. 12, 14, 10: in legatis insidiandis, Cic. Cael. 21, 51.—II. Trop.:
somno maritorum, Cic. Cat. 1, 10, 26: tempori, to watch for, seize upon the favorable moment, Liv. 23, 35, 15: temporibus, to watch the changes of the times, to turn them to one's own advantage, Vell. 2, 21.Charlton Lewis's shorter dictionary for students: the same scholarship in plain, modern definitions.
īnsidior ātus, ārī, dep.
insidiae, to lie in ambush, lie in wait for: ex occulto, Cs.: mihi: dolis vitae suae, S.: lupus insidiatus ovili, V.: in legatis insidiandis.—Fig., to watch for, plot against, seize stealthily: Hiscine contra, T.: somno maritorum: tempori, L.
Origins
From īnsidiae (“ambush, plot(s), snare(s)”) + -or, -ārī (suffix forming verbs from nouns), from īnsideō (“to sit in, upon”) + -ia (“suffix forming abstract noun”).
Descendants
- Catalaninsidiar
- Italianinsidiare
- Portugueseensejar
- Portugueseinsidiar
- Spanishinsidiar
- Galicianenxexar
- Galicianaxexar
- Galicianinsidiar