impōnō
Meaning
- to place, lay, set, or put on, in, into, over, or upon
Caesar, quod neque conloquium interposita causa tolli volebat neque salutem suam Gallorum equitatui committere audebat, commodissimum esse statuit omnibus equis Gallis equitibus detractis eo legionarios milites legionis X., cui quam maxime confidebat, imponere, ut praesidium quam amicissimum, si quid opus facto esset, haberet.
Caesar, as he didn't want either the interview to be for any reason set aside or confide his wellbeing in the hands of the Gallic cavalry, said he saw as most fit the Gallic horsemen be stripped off their steeds and in their place mount legionaries of the 10th legion, in which he had the utmost faith, that he might have as trusted a body-guard as one could have if the occasion ever urged its use.c. 52 BCE, Julius Caesar, Commentarii de bello Gallico 1.42[...] tūricremīs cum dōna impōneret ārīs [...].
… when [Dido] would place her gifts upon the incense-burning altars ….29 BCE – 19 BCE, Vergilius, Aeneis 4.453 - figurativelyto impose upon, put upon, lay upon, inflict upon, fix, put, enjoin
‘Ēripe, nāte, fugam, fīnemque impōne labōrī.’
“‘Flee, my son! [Make your] escape, and put an end to your struggle.’”29 BCE – 19 BCE, Vergilius, Aeneis 2.619 - figurativelyto establish, fix, impose (e.g. a tax)
Latīnē defined in Latin in our graded readers
in aliquid pōnō; virī magnum lignum in nāvem impōnunt.super pōnōsuprā pōnōsuper aliquid pōnōChoosing the right word Döderlein's Latin Synonyms
Fallere · Frustrari · Decipere · Circumvenire · Fraudare · Imponere
Fallere, frustrari, and imponere, mean to deceive, and effect an exchange of truth for falsehood, σφάλλειν; the fallens (σφάλλων) deceives by erroneous views; the frustrans (from ψύθος), by false hopes; the imponens, by practising on the credulity of another. Decipere and circumvenire mean to outwit, and obtain an unfair advantage, ἀπατᾶν; the decipiens, by a suddenly executed; the circumveniens, by an artfully laid plot. Fraudare (ψεύδειν) means to cheat, or injure and rob anybody by an abuse of his confidence. (v. 357.)
Conjugation conjugation 3
| form | present | imperfect | future | perfect | pluperfect | fut. perfect |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1st sg. | impōnō | impōnēbam | impōnam | imposuī imposīvī | imposueram imposīveram, imposīram | imposuerō imposīverō, imposīrō |
| 2nd sg. | impōnis | impōnēbās | impōnēs | imposuistī imposīvistī, imposīstī | imposuerās imposīverās, imposīrās | imposueris imposīveris, imposīris |
| 3rd sg. | impōnit | impōnēbat | impōnet | imposuit imposīvit, imposīt | imposuerat imposīverat, imposīrat | imposuerit imposīverit, imposīrit |
| 1st pl. | impōnimus | impōnēbāmus | impōnēmus | imposuimus imposīvimus, imposīmus | imposuerāmus imposīverāmus, imposīrāmus | imposuerimus imposīverimus, imposīrimus |
| 2nd pl. | impōnitis | impōnēbātis | impōnētis | imposuistis imposīvistis, imposīstis | imposuerātis imposīverātis, imposīrātis | imposueritis imposīveritis, imposīritis |
| 3rd pl. | impōnunt | impōnēbant | impōnent | imposuērunt imposuēre, imposīvērunt, imposīrunt, imposīvēre | imposuerant imposīverant, imposīrant | imposuerint imposīverint, imposīrint |
active subjunctive
| form | present | imperfect | perfect | pluperfect |
|---|---|---|---|---|
| 1st sg. | impōnam | impōnerem | imposuerim imposīverim, imposīrim | imposuissem imposīvissem, imposīssem |
| 2nd sg. | impōnās | impōnerēs | imposuerīs imposīverīs, imposīrīs | imposuissēs imposīvissēs, imposīssēs |
| 3rd sg. | impōnat | impōneret | imposuerit imposīverit, imposīrit | imposuisset imposīvisset, imposīsset |
| 1st pl. | impōnāmus | impōnerēmus | imposuerīmus imposīverīmus, imposīrīmus | imposuissēmus imposīvissēmus, imposīssēmus |
| 2nd pl. | impōnātis | impōnerētis | imposuerītis imposīverītis, imposīrītis | imposuissētis imposīvissētis, imposīssētis |
| 3rd pl. | impōnant | impōnerent | imposuerint imposīverint, imposīrint | imposuissent imposīvissent, imposīssent |
passive indicative
| form | present | imperfect | future |
|---|---|---|---|
| 1st sg. | impōnor | impōnēbar | impōnar |
| 2nd sg. | impōneris impōnere | impōnēbāris impōnēbāre | impōnēris impōnēre |
| 3rd sg. | impōnitur | impōnēbātur | impōnētur |
| 1st pl. | impōnimur | impōnēbāmur | impōnēmur |
| 2nd pl. | impōniminī | impōnēbāminī | impōnēminī |
| 3rd pl. | impōnuntur | impōnēbantur | impōnentur |
passive subjunctive
| form | present | imperfect |
|---|---|---|
| 1st sg. | impōnar | impōnerer |
| 2nd sg. | impōnāris impōnāre | impōnerēris impōnerēre |
| 3rd sg. | impōnātur | impōnerētur |
| 1st pl. | impōnāmur | impōnerēmur |
| 2nd pl. | impōnāminī | impōnerēminī |
| 3rd pl. | impōnantur | impōnerentur |
imperative
| form | active | passive |
|---|---|---|
| pres. 2nd sg. | impōne | impōnere |
| pres. 2nd pl. | impōnite | impōniminī |
| fut. 2nd sg. | impōnitō | impōnitor |
| fut. 3rd sg. | impōnitō | impōnitor |
| fut. 2nd pl. | impōnitōte | — |
| fut. 3rd pl. | impōnuntō | impōnuntor |
infinitives & participles
| form | active | passive |
|---|---|---|
| present infinitive | impōnere | impōnī |
| perfect infinitive | imposuisse imposīvisse, imposīsse | impositum esse impostum esse |
| future infinitive | impositūrum esse impostūrum esse | impositum īrī impostum īrī |
| present participle | impōnēns | — |
| perfect participle | — | impositus impostus, imposita, impositā, impositae, impositam, impositārum, impositās, imposite, impositī, impositīs, impositō, impositōrum, impositōs |
| future participle | impositūrus impostūrus, impositūra, impositūrā, impositūrae, impositūram, impositūrārum, impositūrās, impositūre, impositūrī, impositūrīs, impositūrō, impositūrōrum, impositūrōs, impositūrum | impōnendus impōnundus, impōnenda, impōnendā, impōnendae, impōnendam, impōnendārum, impōnendās, impōnende, impōnendīs, impōnendōrum, impōnendōs |
Phrases from Meissner's Latin Phrase-Book
- aliquem in rogum imponere
- to place on the funeral-pyre.
- oppidum colli impositum est
- the town stands on rising ground.
- vectigalia, tributa alicui imponere
- to impose tribute on some one.
- alicui servitutem iniungere, imponere
- to lay the yoke of slavery on some one.
- exercitum in naves imponere (Liv. 22. 19)
- to embark an army.
- finem imponere, afferre, constituere alicui rei
- to finish, complete, fulfil, accomplish a thing.
imposisse, id. Most. 2, 2, 4; sync. form of the part. perf. impostus, a, um, Lucr. 5, 543; Verg. A. 9, 716; Val. Fl. 4, 186; Prop. 5, 2, 29; Stat. Th. 1, 227 al.), v. a. in-pono, to place, put, set, or lay into, upon or in a place (very freq. and class.); constr. usu. with aliquid in aliquam rem or alicui rei; rarely in aliqua re or absol. hunc in collum, id. Pers. 4, 6, 10: aliquem in rogum, Cic. Tusc. 1, 35, 85; cf.: in ignem imposita'st: fletur, Ter. And. 1, 1, 102: omnem aciem suam redis et carris circumdederunt: eo mulieres imposuerunt, Caes. B. G. 1, 51 fin.: milites eo (i. e. in equos), id. ib. 1, 42, 5: aliquid in foco Lari, Plaut. Aul. 2, 8, 16: coronam auream litteris, Cic. Fl. 31, 76; cf.: collegae diadema, id. Phil. 5, 12: operi incohato fastigium, id. Off. 3, 7, 33: pondera nobis, Lucr. 5, 543: serta delubris et farra cultris, Juv. 12, 84: clitellas bovi, Cic. Att. 5, 15, 3: juvenes rogis, Verg. G. 4, 477: artus mensis, Ov. M. 1, 230: aliquid mensis, id. F. 2, 473: natum axi (i. e. in currum). Stat. Th. 6, 321: frontibus ancillarum vittas, Juv. 12, 118: ali quem mannis, Hor. Ep. 1, 7, 77: aliquem jumento, Gell. 20, 1, 11: Pelion Olympo, Hor. C. 3, 4, 52: arces montibus impositae, id. Ep. 2, 1, 253; cf. id. C. 4, 14, 12: impositum saxis Anxur, id. S. 1, 5, 26: celeri raptos per inania vento Imposuit caelo, placed them in the heavens, Ov. M. 2, 507: (Romulum) ablatum terris caelo, id. ib. 14, 811: hoc metuens molemque et montes insuper altos Imposuit, Verg. A. 1, 62; cf.: pedem super cervicem jacentis, Curt. 9, 7 fin.: haec super imposuit liquidum aethera, Ov. M. 1, 67: ei jus est in infinito supra suum aedificium imponere, to build, Dig. 8, 2, 24: pontibus praesidiisque impositis, Tac. A. 2, 11: pons lapideus flumini impositus, Curt. 5, 1, 29: quidvis oneris impone, impera, Ter. And. 5, 3, 26; id. Phorm. 3, 3, 29: nec peredit Impositam celer ignis Aetnam, Hor. C. 3, 4, 76: diadema imposuit, Quint. 9, 3, 61: pars togae, quae postea imponitur, id. 11, 3, 140. — quicquid domi fuit in navem imposivit, Plaut. Rud. 2, 3, 27: in quas (naves) exercitus ejus imponi posset, Lentul. ap. Cic. Fam. 12, 14, 1: legiones equitesque Brundisii in naves, Caes. B. C. 3, 14, 1: aeris magno pondere in naves imposito, id. ib. 3, 103, 1.—With dat.: et nos in aeternum Exsilium impositura cymbae, Hor. C. 2, 3, 28: ut semel imposita est pictae Philomela carinae, Ov. M. 6, 511.—With adv.: deprehensis navibus circiter quinquaginta atque eo militibus inpositis, Caes. B. G. 7, 58, 4: scaphas contexit, eoque milites imposuit, id. B. C. 3, 24, 1. — With abl.: vetustissima nave impositi, Caes. ap. Suet. Caes. 66. — Absol.: ipsi expediti naves conscenderent, quo major numerus militum posset imponi, Caes. B. C. 3, 6, 1: cum Crassus exercitum Brundisii imponeret, Cic. Div. 2, 40, 84: signa nostra velim imponas, id. Att. 1, 10, 3: per istos quae volebat clam imponenda curabat, Cic. Verr. 2, 4, 10, § 23.—alium imponitur in vulnera, Plin. 20, 6, 23, § 50: porrum vulneribus, id. 20, 6, 21, § 47: raphanos super umbilicum contra tormenta vulvae, id. 20, 4, 13, § 27: imponuntur et per se folia, id. 23, 7, 71, § 138.—asinum equae, Col. 6, 36, 4; 7, 2, 5.—In mal. part., Juv. 6, 334.culpam omnem in med inponito, Plaut. Mil. 3, 3, 54: cujus amicitia me paulatim in hanc perditam causam imposuit, Cael. ap. Cic. Fam. 8, 17, 1: ne magnum onus observantiae Bruto nostro imponerem, Cic. Att, 13, 11, 1: onus alicui, id. Fam. 6, 7, 6; 13, 56, 1; id. Rep. 1, 23; cf.: plus militi laboris, id. Mur. 18, 38: graviores labores sibi, Caes. B. C. 3, 74, 2: illi illud negotium, Cic. Sest. 28, 60: vos mihi personam hanc imposuistis, ut, etc., id. Agr. 2, 18, 49; cf. Anton. ap. Cic. Att. 10, 10, 2: si mihi imposuisset aliquid, Cic. Att. 15, 26, 4: ego mihi necessitatem volui imponere hujus novae conjunctionis, id. ib. 4, 5, 2; cf. id. Sull. 12, 35: mihi impone istam vim, ut, etc., Cic. Verr. 2, 2, 60, § 138: rei publicae vulnera, id. Fin. 2, 24, 66; so, vulnus rei publicae, id. Att. 1, 16, 7: plagam mortiferam rei publicae, id. Sest. 19, 44: quibus injurias plurimas contumeliasque imposuisti, Cic. Verr. 2, 4, 9, § 20: injuriam sine ignominia alicui, id. Quint. 31, 96; cf. id. Rep. 1, 3: servitus fundo illi imposita, id. Q. Fr. 3, 1, 2, § 3: servitutem civibus, Sall. Or. ad Caes. 2: belli invidiam consuli, id. C. 43, 1: leges civitati per vim imposuit, Cic. Phil. 7, 5, 15: leges alicui, id. ib. 12, 1, 2; id. Rep. 1, 34; cf.: saevas imponite leges, ut, etc., Juv. 7, 229: nimis duras leges huic aetati, Cic. de Or. 1, 60, 256: huic praedae ac direptioni cellae nomen imponis, assign, give, Cic. Verr. 2, 3, 85, § 197: nomen alicui, Liv. 35, 47, 5; Quint. 8, 3, 7; Tac. A. 4, 34; 14, 39 et saep.; cf.: imponens cognata vocabula rebus, Hor. S. 2, 3, 280: finem imponere volumini, Quint. 9, 4, 146: finem spei, Liv. 5, 4, 10: clausulam disputationi, Col. 3, 19, 3; cf.: quasi perfectis summam eloquentiae manum imponerent, gave the last touch to, Quint. prooem. § 4: summam manum operi, Plin. 36, 5, 4, § 16; Sen. Ep. 12, 4; Vell. 2, 33, 1; 2, 87, 1; Gell. 17, 10, 5; Quint. 1 prooem. 4: extremam manum bello, Verg. A. 7, 573: manum supremam bellis, Ov. R. Am. 114: modum alicui, Liv. 4, 24, 7: modum dolori, Plin. Ep. 9, 13, 16: modum divortiis, Suet. Aug. 34.—Prov.: imponit finem sapiens et rebus honestis, Juv. 6, 444 (453).—si emimus, quem vilicum imponeremus, quem pecori praeficeremus, Cic. Planc. 25, 62: consul est impositus is nobis, quem, etc., id. Att. 1, 18, 3: Lacedaemonii devictis Atheniensibus triginta viros imposuere, Sall. C. 51, 28: Macedoniae regem, Liv. 40, 12, 15; cf.: Masinissam in Syphacis regnum, id. 37, 25, 9: Cappadociae consularem rectorem, Suet. Vesp. 8: quid si domini milites imperatoribus imponantur? Liv. 45, 36, 8: itaque imposuistis cervicibus nostris sempiternum dominum (deum), Cic. N. D. 1, 20, 54 (al. in cervicibus).—vectigal fructibus, id. Font. 5, 10: stipendium victis, Caes. B. G. 1, 44, 5: tributa genti, Suet. Dom. 12; so, tributi aliquid alicui, id. Calig. 40; cf.: tributum in capita singula, Caes. B. C. 3, 32, 1: frumentum, Cic. Att. 15, 10: nulla onera nova, Hirt. B. G. 8, 49 fin.—Catoni egregie imposuit Milo noster, Cic. Q. Fr. 2, 6, 5: si mihi imposuisset aliquid, id. Att. 15, 26, 4: populo imposuimus et oratores visi sumus, id. ap. Quint. 8, 6, 20 and 55: praefectis Antigoni imposuit, Nep. Eum. 5, 7; Plin. Ep. 3, 15, 3: facile est barbato inponere regi, Juv. 4, 103: falluntur quibus luxuria specie liberalitatis imponit, Tac. H. 1, 30.— Pass. impers.: utcumque imponi vel dormienti posset, Petr. 102.Charlton Lewis's shorter dictionary for students: the same scholarship in plain, modern definitions.
Origins
- Proto-Indo-European*h₁én
- Proto-Italic*en
- Proto-Italic*en-
- Latinimpōnō
Proto-Indo-European *h₂ep Proto-Indo-European *-o Proto-Indo-European *h₂epó Proto-Indo-European *h₂pó Proto-Italic *po Proto-Indo-European *teḱ- Proto-Indo-European *-éyti Proto-Indo-European *tḱéytibf. Proto-Indo-European *tḱey- Proto-Indo-European *-né- Proto-Indo-European *-ti Proto-Indo-European *tḱinéti Proto-Italic *sinō Proto-Italic *pozinō Latin pōnō Latin impōnō From in- (“in, at, on; into”) + pōnō (“place, put”).
- Catalanimposar
- Frenchimposerfrom Middle French imposer
- Englishimposefrom Middle French imposer
- Italianimporre
- Portugueseimpor
- Romanianimpune
- Spanishimponer
- Englishimpone
- Galicianimpor
- Galicianimpoñer
In English words that came into English from impōnō
- impositionimpositio
- impostureimpostura
- impostimpōsitus
- imponentimpōnēns
- imponeimponere