LATIN DICTIONARYLexicon Latīnum
verbthird conjugation, no passive

cōnsurgō

cōnsurgō (present infinitive cōnsurgere, perfect active cōnsurrēxī, supine cōnsurrēctum)
Classical[kõːˈsʊr.ɡoː]Ecclesiastical[konˈsur.ɡo]

Meaning

  1. to rise or stand up
  2. to ambush
  3. to rise together
    Cōnsurgite, damnātī mundī!Arise, damned of the world!

Latīnē defined in Latin in our graded readers

Conjugation conjugation 3

active indicative
formpresentimperfectfutureperfectpluperfectfut. perfect
1st sg.cōnsurgōcōnsurgēbamcōnsurgamcōnsurrēxīcōnsurrēxeramcōnsurrēxerō
2nd sg.cōnsurgiscōnsurgēbāscōnsurgēscōnsurrēxistīcōnsurrēxerāscōnsurrēxeris
3rd sg.cōnsurgitcōnsurgēbatcōnsurgetcōnsurrēxitcōnsurrēxeratcōnsurrēxerit
1st pl.cōnsurgimuscōnsurgēbāmuscōnsurgēmuscōnsurrēximuscōnsurrēxerāmuscōnsurrēxerimus
2nd pl.cōnsurgitiscōnsurgēbātiscōnsurgētiscōnsurrēxistiscōnsurrēxerātiscōnsurrēxeritis
3rd pl.cōnsurguntcōnsurgēbantcōnsurgentcōnsurrēxērunt
cōnsurrēxēre
cōnsurrēxerantcōnsurrēxerint
active subjunctive
active subjunctive
formpresentimperfectperfectpluperfect
1st sg.cōnsurgamcōnsurgeremcōnsurrēxerimcōnsurrēxissem
2nd sg.cōnsurgāscōnsurgerēscōnsurrēxerīscōnsurrēxissēs
3rd sg.cōnsurgatcōnsurgeretcōnsurrēxeritcōnsurrēxisset
1st pl.cōnsurgāmuscōnsurgerēmuscōnsurrēxerīmuscōnsurrēxissēmus
2nd pl.cōnsurgātiscōnsurgerētiscōnsurrēxerītiscōnsurrēxissētis
3rd pl.cōnsurgantcōnsurgerentcōnsurrēxerintcōnsurrēxissent
imperative
imperative
formactivepassive
pres. 2nd sg.cōnsurge—
pres. 2nd pl.cōnsurgite—
fut. 2nd sg.cōnsurgitō—
fut. 3rd sg.cōnsurgitō—
fut. 2nd pl.cōnsurgitōte—
fut. 3rd pl.cōnsurguntō—
infinitives & participles
infinitives & participles
formactivepassive
present infinitivecōnsurgere—
perfect infinitivecōnsurrēxisse—
future infinitivecōnsurrēctūrum esse—
present participlecōnsurgēns—
future participlecōnsurrēctūrus—
gerundcōnsurgendī, cōnsurgendō, cōnsurgendumsupinecōnsurrēctum, cōnsurrēctū

Lewis & Short A Latin Dictionary, 1879

con-surgo, surrexi, surrectum, 3,
I. v. n., to raise one's self, to rise (esp. of a multitude), to rise up together, stand up, arise (class. in prose and poetry).
I. Lit.
A. Of living beings: cum Athenis ludis quidam in theatrum grandis natu venisset ... consurrexisse omnes, Cic. Sen. 18, 63; so, out of respect, impers.: itaque in curiam venimus: honorifice consurgitur, Cic. Verr. 2, 4, 62, § 138; and: in venerationem tui, Plin. Pan. 54, 2: (in concilio Germanorum) consurgunt ii, qui et causam et hominem probant, Caes. B. G. 6, 23: consurrexit senatus cum clamore ad unum, Cic. Q. Fr. 3, 2, 2: ex insidiis, Caes. B. C. 3, 37; cf. Liv. 2, 50, 6: senatum ... consurrexisse et petisse, id. 38, 57, 5: ubi triarii consurrexerunt integri, id. 8, 10, 5; cf. id. 8, 8, 12; Cat. 62, 1; Ov. M. 7, 570: consurgere tonsis, Verg. A. 10, 299: consurgitur ex consilio, Caes. B. G. 5, 31; so, in plausus consurrectum est, Phaedr. 5, 7, 28: leniter est consurgendum, Quint. 11, 3, 156 al.: toro consurgere, Ov. M. 7, 344: ad iterandum ictum, Liv. 8, 7, 10; cf.: in ensem, Verg. A. 9, 749: in poenam, Plin. 8, 16, 17, § 43: ad finitimorum motus, Liv. 33, 21, 8: ad novas res, Suet. Caes. 9.—
B. Of inanimate subjects (mostly poet.): consurgeret aër, Lucr. 2, 1111.— With ex, Lucr. 6, 498; 4, 929; 6, 474: de terra ignis corpora, id. 6, 886: in auras corpora sponte suā, id. 6, 1020: mare imo fundo ad aethera, Verg. A. 7, 530: terno ordine remi, id. ib. 5, 120: limen earum in tantam altitudinem consurgit quantam, etc., Col. 7, 9, 13: villa leniter et sensim clivo fallente consurgit, Plin. Ep. 5, 6, 14: consurgunt geminae quercus, grow up, Verg. A. 9, 681: jugata vineta, Col. 4, 1, 5: in gelidas consurgens Caucasus Arctos, Val. Fl. 5, 155: tantamque operis consurgere molem, id. ib. 1, 499.—
II. Meton.
A. Of living beings; constr., ad or in aliquid, also absol., to rise or stand up for any (esp. a hostile) action (perh. not ante-Aug.): ad bellum, Liv. 10, 13, 4; 33, 19, 7: ad novas res, Suet. Caes. 9: in arma, Verg. A. 10, 90: in iras truces, Val. Fl. 1, 673: in poenam, Plin. 8, 16, 17, § 43: in aemulationem, Just. 12, 15: consurgunt iterum partes, rise, Luc. 1, 692; cf. Tac. H. 3, 1: in nostri curam consurge tuendi, Ov. Tr. 4, 3, 71: carmine Maeonio, id. P. 3, 3, 31.—
B. Of inanimate things, to arise, take rise (like A., perh. not ante-Aug.): vespere ab atro consurgunt venti, Verg. A. 5, 19; so of winds: e terrā, Plin. 2, 43, 44, § 114: subitoque novum consurgere bellum, Verg. A. 8, 637; Sen. Ep. 91, 5: quā concitatione consurgat ira, Quint. 1, 11, 12: fama consurgit, Val. Fl. 1, 75.

Origins

  1. Proto-Indo-European*ḱe?
  2. Proto-Indo-European*ḱóm
  3. Proto-Italic*kom
  4. Proto-Italic*kom-
  5. Latincōnsurgō

Latin surgō Latin cōnsurgō From con- + surgō.