noun · masculinefourth declension
accessus
accessus m (genitive accessūs)
Meaning
- masculineapproach, arrival
- masculineentry, admittance, audience
- masculineonset
Declension
| form | singular | plural |
|---|---|---|
| nominative | accessus | accessūs accessora |
| genitive | accessūs | accessuum |
| dative | accessuī | accessibus |
| accusative | accessum | accessūs accessora |
| ablative | accessū | accessibus |
| vocative | accessus | accessūs |
accessus, a, um, Part. of accedo.
accessus, ūs, m. accedo,
I. a going or coming to or near, an approaching, approach (syn. aditus; opp. recessus, discessus).
I. Lit.:
accessus nocturnus ad urbem, Cic. Mil. 19: (bestiarum) ad res salutares (opp. recessus), id. N. D. 2, 12 fin.: accessus prohibet refugitque viriles, Ov. M. 14, 636: solisaccessus discessusque, Cic. N. D. 2, 7; of the tide, id. Div. 2, 14 fin.; of a disease, Gell. 4, 2; of soldiers: difficilis, Caes. B. Afr. 5: maritimus, from the sea: pedestris, on the land side, id. B. Alex. 26: loci, to a place, id. B. Hisp. 38.—B. Transf.
1. Poet. of permission to approach, access, admittance (cf. aditus):
dare accessum alicui, Ov. Pont. 2, 2, 41: negare, id. Her. 10, 64.—2. The place by which one approaches, a passage, an entrance (in sing. and plur.), Verg. A. 8, 229; Suet. Caes. 58; Flor. 2, 12, 5;
for ships, Liv. 29, 27, 9.— II. Fig.
A. An approaching, approach:
ita pedetemptim cum accessus a se ad causam facti, tum recessus, an approach to the matter, Cic. Fam. 9, 14, 7.—B. An accession, increase: accessu istius splendoris, Cod. Th. 6, 35, 7.
Charlton Lewis's shorter dictionary for students: the same scholarship in plain, modern definitions.
accessus ūs, m
accedo, a coming near, approach: ad urbem nocturnus: ad urbem accessus hominum multitudine florebat, i. e. was escorted by: ventorum, V. — Meton., a way of approach, passage, entrance: omnem accessum lustrans, V.: alium navibus accessum petere, for the ships, L.
Origins
- Proto-Indo-European*h₂éd
- Proto-Italic*ad
- Proto-Italic*ad-
- Latinaccessus
Proto-Italic *kezdō Latin cēdō Latin accēdō Proto-Indo-European *-tus Proto-Italic *-tus Latin -tus Latin accessus From accēdō (“to approach, advance”) + -tus (“forms nouns from verbs designating the result of an action”).
Descendants
- Catalanaccés
- Englishaccess
- GermanAkzess
- Frenchaccès
- Italianaccesso
- Occitanaccès
- Portugueseacesso
- Spanishacceso
- Dutchacces
- Galicianacceso