verbfirst conjugation
ampliō
ampliō (present infinitive ampliāre, perfect active ampliāvī, supine ampliātum)
Classical[ˈam.pli.oː]Ecclesiastical[ˈam.pli.o]
Meaning
- to make wider, widen, extend, enlarge, increase, amplify, augment, magnify
- to make glorious, ennoble
- to delay judgment or decision, adjourn
Conjugation conjugation 1
| form | present | imperfect | future | perfect | pluperfect | fut. perfect |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1st sg. | ampliō | ampliābam | ampliābō | ampliāvī | ampliāveram | ampliāverō ampliārō |
| 2nd sg. | ampliās | ampliābās | ampliābis | ampliāvistī ampliāstī | ampliāverās ampliārās | ampliāveris |
| 3rd sg. | ampliat | ampliābat | ampliābit | ampliāvit | ampliāverat ampliārat | ampliāverit ampliārit |
| 1st pl. | ampliāmus | ampliābāmus | ampliābimus | ampliāvimus | ampliāverāmus | ampliāverimus ampliārimus |
| 2nd pl. | ampliātis | ampliābātis | ampliābitis | ampliāvistis ampliāstis | ampliāverātis ampliārātis | ampliāveritis ampliāritis |
| 3rd pl. | ampliant | ampliābant | ampliābunt | ampliāvērunt ampliāvēre, ampliārunt | ampliāverant ampliārant | ampliāverint ampliārint |
active subjunctive
| form | present | imperfect | perfect | pluperfect |
|---|---|---|---|---|
| 1st sg. | ampliem | ampliārem | ampliāverim ampliārim | ampliāvissem ampliāssem |
| 2nd sg. | ampliēs | ampliārēs | ampliāverīs | ampliāvissēs ampliāssēs |
| 3rd sg. | ampliet | ampliāret | ampliāverit ampliārit | ampliāvisset ampliāsset |
| 1st pl. | ampliēmus | ampliārēmus | ampliāverīmus ampliārīmus | ampliāvissēmus ampliāssēmus |
| 2nd pl. | ampliētis | ampliārētis | ampliāverītis ampliārītis | ampliāvissētis ampliāssētis |
| 3rd pl. | amplient | ampliārent | ampliāverint ampliārint | ampliāvissent ampliāssent |
passive indicative
| form | present | imperfect | future |
|---|---|---|---|
| 1st sg. | amplior | ampliābar | ampliābor |
| 2nd sg. | ampliāris ampliāre | ampliābāris ampliābāre | ampliāberis ampliābere |
| 3rd sg. | ampliātur | ampliābātur | ampliābitur |
| 1st pl. | ampliāmur | ampliābāmur | ampliābimur |
| 2nd pl. | ampliāminī | ampliābāminī | ampliābiminī |
| 3rd pl. | ampliantur | ampliābantur | ampliābuntur |
passive subjunctive
| form | present | imperfect |
|---|---|---|
| 1st sg. | amplier | ampliārer |
| 2nd sg. | ampliēris ampliēre | ampliārēris ampliārēre |
| 3rd sg. | ampliētur | ampliārētur |
| 1st pl. | ampliēmur | ampliārēmur |
| 2nd pl. | ampliēminī | ampliārēminī |
| 3rd pl. | amplientur | ampliārentur |
imperative
| form | active | passive |
|---|---|---|
| pres. 2nd sg. | ampliā | ampliāre |
| pres. 2nd pl. | ampliāte | ampliāminī |
| fut. 2nd sg. | ampliātō | ampliātor |
| fut. 3rd sg. | ampliātō | ampliātor |
| fut. 2nd pl. | ampliātōte | — |
| fut. 3rd pl. | ampliantō | ampliantor |
infinitives & participles
| form | active | passive |
|---|---|---|
| present infinitive | ampliāre | ampliārī |
| perfect infinitive | ampliāvisse ampliāsse | ampliātum esse |
| future infinitive | ampliātūrum esse | ampliātum īrī |
| present participle | ampliāns | — |
| perfect participle | — | ampliātus ampliāta, ampliātā, ampliātae, ampliātam, ampliātārum, ampliātās, ampliātī, ampliātōrum, ampliātōs |
| future participle | ampliātūrus ampliātūra, ampliātūrā, ampliātūrae, ampliātūram, ampliātūrārum, ampliātūrās, ampliātūre, ampliātūrī, ampliātūrīs, ampliātūrō, ampliātūrōrum, ampliātūrōs, ampliātūrum | ampliandus amplianda, ampliandā, ampliandae, ampliandam, ampliandārum, ampliandās, ampliande, ampliandīs, ampliandōrum, ampliandōs |
gerundampliandī, ampliandō, ampliandumsupineampliātum, ampliātū
amplĭo, āvi, ātum, 1, v. a. amplus,
I. to make wider, to extend, enlarge, increase, amplify (rare, esp. before the Aug. per.; mostly in prose).
I. In gen.:
amplianda scalpello plaga est, Cels. 7, 5: rem (familiarem), * Hor. S. 1, 4, 32: de ampliando numero, Plin. Pan. 54, 4; so Suet. Ner. 22: orbem, Luc. 3, 276: servitia, Tac. H. 2, 78: ampliato vetere Apollinis templo, Suet. Aug. 18 al.—B. Trop.:
nomen, to render glorious, to ennoble, Mart. 8, 66: Hannibalis bellicis laudibus ampliatur virtus Scipionis, Quint. 8, 4, 20: pulcritudinem, Vulg. Judith, 10, 4. —II. Esp., judic. t. t., to delay judgment or decision, to adjourn, in order to make further investigation (since the judges in such cases employed the expression AMPLIVS or NON LIQVET, v. amplius, c. and Rupert. ad Tac. Or. 38, 1, p. 455).
A. Absol.:
potestas ampliandi, Cic. Caecin. 10: lex ampliandi facit potestatem, Cic. Verr. 2, 1, 9, § 26.—B. With acc. of pers., to defer his business: istum hominem nefarium ampliaveritis, Auct. ad Her. 4, 36:
virginem, Liv. 4, 44: bis ampliatus reus tertio absolutus est, id. 43, 2.—C. With acc. of thing. causam, Val. Max. 8, 1, 16:
poenam, Sen. Contr. 1, 3; cf. ampliatio and comperendinatio.Charlton Lewis's shorter dictionary for students: the same scholarship in plain, modern definitions.
ampliō āvī, ātus, āre
amplus, to widen, extend, increase, enlarge, amplify: rem, H.: servitia, Ta.—In law, to delay a judgment, adjourn, reserve a decision (by the technical word amplius): causam: potestas ampliandi. — With acc. person, to defer one's business, put off the case of: bis ampliatus tertio absolutus est reus, L.
Origins
Proto-Indo-European *h₃emh₃-der. Proto-Indo-European *h₃emh₃-lo-s Proto-Italic *amlos? Proto-Indo-European *h₂ent- Proto-Indo-European *-s Proto-Indo-European *h₂énts? Proto-Indo-European *h₂m̥bʰíder. Proto-Italic *amβi- Latin ambi- Proto-Indo-European *pleh₁- Proto-Indo-European *-nós Proto-Indo-European *pl̥h₁nós Proto-Italic *plēnosder. Latin plēnus? Latin ambiplus? Latin amplus Proto-Indo-European *-yetider. Latin -iō Latin ampliō From amplus (“large, wide, ample”) + -iō (suffix creating causative verbs).
Elsewhere
- Catalanampliar
- Italianampliare
- Occitanampliar
- Portugueseampliar
- Spanishampliar
- Galicianampliar
Italo-Romance
- Italianampiare
Ibero-Romance
- Spanishanchar