noun · masculinefourth declension
aditus
aditus m (genitive aditūs)
Classical[ˈa.dɪ.tʊs]Ecclesiastical[ˈaː.di.tus]
Meaning
- masculineapproach, access
- masculineattack
- masculineentrance
unum habeat et perangustum aditum
and has a very narrow entrancec. 52 BCE, Julius Caesar, Commentarii de bello Gallico VII.15 - masculinechance, opportunity, means
Latīnē defined in Latin in our graded readers
Declension
| form | singular | plural |
|---|---|---|
| nominative | aditus | aditūs |
| genitive | aditūs | adituum |
| dative | adituī | aditibus |
| accusative | aditum | aditūs |
| ablative | aditū | aditibus |
| vocative | aditus | aditūs |
ădĭtus, a, um, Part. of 1. adeo.
ădĭtus, ūs, m. 1. adeo,
I. a going to, approach, access.
I. Lit.:
quorum abitu aut aditu, Lucr. 1, 677: urbes permultas uno aditu atque adventu esse captas, Cic. Imp. Pomp. 8: quo neque sit ventis aditus, Verg. G. 4, 9; so id. A. 4, 293, 423 al.—With ad: aditus ad eum difficilior, Cic. Att. 15, 8; so id. N. D. 2, 47 fin.; Ov. F. 1, 173; Tac. A. 2, 28.—With in (cf. 1. adeo): aditus in id sacrarium non est viris, Cic. Verr. 2, 4, 45; so Auct. Or. pro Dom. 42, 110 al.: aditus ad me minime provinciales, which are not made in the manner customary (with the prœtor), Cic. Att. 1, 2.—II. Transf.
A. The possibility, leave, permission, or right of approaching, or of admittance, access (cf. accessus):
faciles aditus ad eum privatorum, Cic. Imp. Pomp. 14; so id. Rosc. Am. 38; id. Fam. 6, 13; Nep. Paus. 3; Liv. 41, 23; Hor. S. 1, 9, 56: homo rari aditūs, a man rarely accessible, Liv. 24, 5.—Trop.: si qui mihi erit aditus de tuis fortunis agendi, Cic. Fam. 6, 10; so Caes. B. G. 5, 41; id. B. C. 1, 31.—B. Coner., the place through which one approaches a thing, an entrance, avenue, etc. (opp. abitus; cf.
also accessus): primo aditu vestibuloque prohibere, Cic. Caecin. 12; Cic. Verr. 2, 2, 66, § 160: aditus insulae muniti, id. Att. 4, 16; so id. Phil. 1, 10; Caes. B. G. 4, 20; id. B. C. 2, 16; Liv. 36, 10; Ov. M. 3, 226; id. F. 6, 157; id. H. 18, 44.—Hence trop. (in Cic. very freq.): quartus aditus ad initia rerum, Varr. L. L. 5, § 8 Müll.: aditus ad causam, Cic. Sull. 2: vestibula honesta aditusque ad causam illustres facere, id. Or. 15; so id. de Or. 1, 21, 47; 3, 2; id. Off. 2, 9; id. Font. 5; id. Caecin. 25, 72; id. Agr. 2, 15; id. Att. 2, 17 al.Charlton Lewis's shorter dictionary for students: the same scholarship in plain, modern definitions.
aditus
P. of 1 adeo.
aditus ūs, m
1 adeo, a going to, drawing near, approach, access: urbīs uno aditu atque adventu captas: temptare aditūs, seek to approach, V.: viri mollīs aditūs novisse, how to approach gently, V.—A privilege of admittance, access: faciles aditūs ad eum privatorum: aditum petentibus conveniendi dare, an opportunity of conversing, N.: sermonis aditum cum Cicerone habere, Cs.: in id sacrarium.—Concr., a way of approach, entrance, avenue, entry: primo aditu vestibuloque prohibere: aditu carentia saxa, inaccessible, O.—Hence, a way of approach, means of reaching: ad causam: ad huius modi res.
Origins
Proto-Indo-European *-tus Proto-Italic *-tus Latin -tus Latin aditus From adeō (“approach, attend, undertake”) + -tus (action noun forming suffix).
Descendants
- Portugueseaido
- Portugueseeido
- Englishaditus
- Italianadito
- Portugueseádito
- Galicianeido